I SA/Gd 486/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik i listopad 2006 r. postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 7 czerwca 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu PPPr, "A", działając przez profesjonalnego pełnomocnika, zwróciła się z wnioskiem o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem o majątku i dochodach spółki wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, ostatni rok obrotowy zakończyła stratą, której wysokości we wniosku nie podano, podobnie jak wartości środków trwałych, wskazując tylko, że stanowi je samochód marki [...], zajęty przez komornika. Rachunek bankowy, prowadzony dla spółki, jest również zajęty przez komornika i jest na nim debet, którego wysokości także nie podano. Stosownie do przepisu art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Cytowane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem – co wymaga podkreślenia – to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Stosownie do art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Działając na podstawie ww. przepisu, referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2011 r. zobowiązał skarżącą spółkę do przedłożenia w terminie 7 dni: zeznania podatkowego za 2010 r., sprawozdania finansowego za 2010 r., dokumentów księgowych obrazujących wysokość przychodu, dochodu lub straty za okres ostatnich trzech miesięcy, wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez spółkę rachunków bankowych (w tym kont i lokat dewizowych), obrazujących historię i salda tych rachunków za okres ostatnich trzech miesięcy, zaświadczeń wystawionych przez banki o wysokości aktualnego zadłużenia i wysokości spłacanych przez spółkę rat kredytowych oraz dokumentów obrazujących wysokość jej innych zobowiązań (wobec ZUS, urzędu skarbowego, kontrahentów, dostawców mediów i innych podmiotów) oraz wszelkich dowodów dotyczących prowadzonej aktualnie egzekucji z majątku spółki. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi spółki w dniu 21 czerwca 2011 r. (dowód: potwierdzenie odbioru), który w odpowiedzi wniósł o przedłużenie zakreślonego terminu o 14 dni, wskazując, iż przedłożenie wymaganych dokumentów jest niemożliwe z uwagi na nieobecność prezesa spółki (wcześniej zaplanowany wyjazd służbowy), który jest jedyną osobą mającą dostęp do tej dokumentacji. Powyższy wniosek został uwzględniony, jednakże pomimo to przedłużony termin upłynął bezskutecznie z dniem 19 lipca 2011 r. Skarżąca spółka nie przedłożyła bowiem ponownie żadnego z wymaganych dokumentów źródłowych. W świetle powyższego stwierdzić należy, iż to sama wnioskodawczyni uniemożliwiła dokonanie pełnej oceny jej sytuacji finansowej, co skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów uznano, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.