I SA/Gd 487/21
WyrokWSA w Gdańsku2021-06-09
Skład orzekający: Irena Wesołowska, Małgorzata Gorzeń, Elżbieta Rischka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej zostało prawidłowo doręczone skarżącemu, uwzględniając przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu. Naruszono przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń (art. 148 § 2 pkt 2, art. 148 § 3, art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p.), ponieważ pismo zostało doręczone osobie nieupoważnionej pod niewłaściwym adresem, bez podjęcia próby ustalenia miejsca pobytu adresata i bez pozostawienia zawiadomienia o możliwości odbioru pisma. W związku z tym zaskarżone postanowienie zostało uchylone.Stan faktyczny
Skarżący M.S. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w VAT. Skarżący zarzucił wadliwe doręczenie postanowienia Naczelnika, naruszenie przepisów o uprawdopodobnieniu wykonania zobowiązania oraz naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych. Organ odwoławczy uznał doręczenie za prawidłowe, wskazując na pokwitowanie odbioru przez pracownika małżonki skarżącego.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w u na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Elżbieta Rischka, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 9 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 10 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w u na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej: Naczelnik) decyzją z dnia 29 lipca 2020 r. określił M.S. (dalej: Skarżący) zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za lipiec 2015 r. w kwocie 345.703,00 zł.
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2020 r. Naczelnik nadał w/w decyzji nieostatecznej z dnia 29 lipca 2020 r. rygor natychmiastowej wykonalności.
Pismem z dnia 19 listopada 2020 r., nadanym za pośrednictwem operatora pocztowego w ustawowo przewidzianym terminie, Skarżący złożył zażalenie na w/w postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości.
Wskazując na naruszenie przepisów art. 148 § 1, art. 148 § 2 pkt 2, art. 148 § 3, art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: O.p.), Skarżący podniósł, że postanowienie z dnia 9 listopada 2020 r. zostało doręczone w sposób wadliwy. Zdaniem Skarżącego organ pierwszej instancji dopuścił się także naruszenia art. 239b § 1 pkt 4 O.p, poprzez nieuprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Postanowieniem z dnia 10 lutego 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika nadające rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu wskazano, że Naczelnik prawidłowo dokonał oceny zaistniałego w sprawie stanu faktycznego i w konsekwencji zasadnie zastosował dyspozycję normy prawnej określonej w art. 239b § 1 pkt 4 oraz art. 239b § 2 O.p.
Odnosząc się do kwestii nieprawidłowego doręczenia postanowienia Naczelnika Dyrektor zauważył, że zostało ono skierowane na adres J., [...] K., którym również posługuje się Strona. Z postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez "A" S.A. (U. w S.) wynika, że na prośbę małżonki Skarżącego (zamieszkującej pod w/w adresem) wszelka korespondencja ma być doręczana na ul. L., K., zaś odbiór przedmiotowego postanowienia w dniu 13 listopada 2020 r. pokwitował upoważniony pracownik M.S.
Skarżący nie zgadzając się ze stanowiskiem organu odwoławczego zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 10 lutego 2020 r.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t.j.:
• art. 148 OP § 1, poprzez doręczenie postanowienia pod inny adres niż adres zamieszkania Podatnika / do doręczeń w kraju.
• art. 148 § 2 pkt 2 OP poprzez doręczenie postanowienia innej osobie niż adresatowi (Podatnikowi) oraz poprzez doręczenie postanowienia osobie niebędącej osobą upoważnioną przez Podatnika do odbioru korespondencji.
• art. 148 § 3 OP, przejawiające się tym, że w razie niemożności doręczenia postanowienia w sposób określony w art. 148 § 1 i 2 OP, postanowienie doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie, tymczasem postanowienie doręczono, w miejscu w którym nie było Podatnika, nie podjęto w ogóle próby ustalania miejsca przebywania Podatnika, zamiast tego postanowienie doręczono osobie niebędącej do tego upoważnionej.
• art. 150 § 1 pkt 1 OP, przejawiające się tym, że w sytuacji gdy nie było możliwości doręczenia postanowienia Podatnikowi w miejscu jego zamieszkania, w miejscu wykonywania przez niego działalności bądź pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy, postanowienie powinno zostać przez operatora pocztowego (w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe) przechowywane przez okres 14 dni w placówce pocztowej, co nie zostało wykonane.
• tym samym doszło do naruszenia art. 150 § 2 OP, ponieważ nie pozostawiono zawiadomienia o pozostawaniu postanowienia w placówce pocztowej, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia -w miejscach wskazanych w art. 150 § 2 OP.;
• art. 239b § 1 pkt 4 w związku z art. 239b § 2 OP, poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, gdy tymczasem Organ podatkowy nie uprawdopodobnił, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie przez Podatnika wykonane
• naruszenie art. 121 § 1 OP, gdyż prowadzone przez Organ podatkowy postępowanie, z uwagi na opisane w niniejszej skardze naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, nie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
• naruszenie art. 120 OP, zgodnie z którym organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, natomiast w przedmiotowej sprawie doręczenie pisma odbyło się z całkowitym pominięciem przepisów prawa (nieodpowiedniej osobie, pod złym adresem, w oparciu o argumenty niemające potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym),
W związku z powyższym skarżący wniósł o: uchylenie w całości postanowienia Dyrektora z dnia 10 lutego 2020 r. oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika z 9 listopada 2020 r. oraz o zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów wedle norm przepisanych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art 148 § 1, § 2 pkt 2, § 3 O.p.:
§ 1. Pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju.
§ 2 pkt 2. Pisma osobom fizycznym mogą być także doręczane w miejscu zatrudnienia lub prowadzenia działalności przez adresata - adresatowi lub osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji;
§ 3. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie.
Stosownie do treści art. 149 O.p., w przypadku nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, a gdyby go nie było lub odmówił przyjęcia pisma - sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy - gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata, lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję, na której zamieszkuje adresat lub której adres wskazano jako adres do doręczeń.
Zgodnie natomiast z art 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art 148 § 1 lub art 149, operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego.
Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 150 § 2 O.p.).
Przechodząc do sprawy Sąd zauważa, że nie ulega wątpliwości, że M.S. w momencie doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nie był pracownikiem podatnika, osobą upoważnioną przez podatnika do odbioru korespondencji, domownikiem lub sąsiadem podatnika, czy też zarządcą domu lub dozorcą domu podatnika, nie przebywał także pod adresem J., [...] K., na który została wysłana przesyłka zawierająca postanowienie. Z uzyskanych przez organy podatkowe wyjaśnień operatora pocztowego nie wynika także, aby Skarżący wniósł o doręczanie korespondencji skierowanej do niego na adres ul. L. K.
Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że naruszony został art. 148 § 2 pkt 2 O.p. poprzez doręczenie innej osobie niż adresatowi (podatnikowi) oraz osobie niebędącej osobą upoważnioną przez podatnika do odbioru korespondencji.
Na uwadze należy mieć również art. 148 § 3 O.p., zgodnie z którym w razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w art. 148 § 1 i 2 O.p., a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie.
Skoro więc nie było możliwości, aby doręczyć wezwanie podatnikowi w sposób określony w art. 148 § 1 i 2 O.p., to zgodnie z art. 148 § 3 O.p., należało podjąć próbę ustalenia miejsca gdzie podatnik przebywa w celu doręczenia mu wezwania. Czynności takie nie zostały jednak podjęte. Zamiast nich wezwanie zostało doręczone osobie, która nie była do tego upoważniona przez podatnika (nie była pracownikiem podatnika), która nie przebywała pod adresem J., K.
Należy zwrócić uwagę, że jeżeli w dniu 13 listopada 2020 r. - podatnika nie było w miejscu zamieszkania (pod adresem do doręczeń w kraju) wezwanie, zgodnie z art. 149 O.p., powinno zostać doręczone za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, a gdyby go nie było lub odmówił przyjęcia pisma - sąsiadowi, zarządcy domy lub dozorcy - gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata, lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję, na której zamieszkuje adresat lub której adres wskazano jako adres do doręczeń.
Jak jednak wynika z akt sprawy, przedmiotowe wezwanie nie zostało jednak doręczone pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy.
W niniejszej sprawie naruszony został także art. 150 § 1 pkt 1 § 2 O.p., ponieważ jeżeli nie było możliwości doręczenia wezwania: podatnikowi w miejscu jego zamieszkania lub w miejscu wykonywania przez niego działalności lub pełnoletniemu domownikowi podatnika, sąsiadowi podatnika, zarządcy domu lub dozorcy domu podatnika, wezwanie powinno zostać przechowywane przez operatora pocztowego przez okres 14 dni w placówce pocztowej.
Operator pocztowy, zgodnie z art 150 § 2 O.p., powinien również pozostawić zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia. Zawiadomienie to powinno zostać umieszczone w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
Jak wynika z przedstawionego wyżej opisu stanu faktycznego, operator pocztowy nie pozostawił zawiadomienia, o którym mowa w art. 150 § 2 O.p. w powyższych miejscach, tym samym naruszony został wskazany przepis.
Mając więc to na uwadze należy stwierdzić, że rację ma skarżący, iż postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nie zostało doręczone prawidłowo.
Przy ponownym rozpoznaniu wniesionego zażalenia, Dyrektor uwzględni stanowisko Sądu.
Powyższe oznacza, że wydane w niniejszej sprawie postanowieni narusza wskazane przepisy i powinno zostać uchylone. W tej sytuacji orzeczono w myśl art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. oraz art. 200 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło