I SA/Gd 509/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-06-14
Skład orzekający: Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez pełnomocnika, który nie był prawidłowo umocowany do reprezentowania spółki z powodu wygaśnięcia mandatu osoby udzielającej pełnomocnictwa, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez pełnomocnika, który nie był prawidłowo umocowany do reprezentowania spółki, podlega odrzuceniu. Mandat członka zarządu spółki wygasa z chwilą skutecznego złożenia rezygnacji, która jest jednostronną czynnością prawną i nie wymaga jej przyjęcia przez spółkę ani wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. Jeśli osoba udzielająca pełnomocnictwa nie była już członkiem zarządu w dacie udzielenia pełnomocnictwa, pełnomocnictwo jest nieważne, a wniesiona skarga niedopuszczalna.Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Skargę podpisał radca prawny, legitymując się pełnomocnictwem udzielonym przez Z.C., który był prezesem zarządu spółki. W toku postępowania ujawniono, że Z.C. złożył rezygnację z funkcji prezesa zarządu jeszcze przed udzieleniem pełnomocnictwa, a jego mandat wygasł. Spółka w tym czasie nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym skargi "A" Sp. z o. o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 stycznia 2015 roku, nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do maja 2010 roku i od października do listopada 2010 roku p o s t a n a w i a: odrzucić skargę
"A" Sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej w skrócie zwana Spółką), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 stycznia 2015 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do maja 2010 roku i od października do listopada 2010 roku. Przedmiotowa skarga została podpisana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym. Pełnomocnictwo, datowane na dzień 18 lutego 2015 roku, zostało podpisane przez Z.C.
W piśmie z dnia 15 kwietnia 2015 r. pełnomocnik Spółki wskazał, że do Sądu Rejonowego został złożony wniosek o wykreślenie Z.C. z funkcji prezesa zarządu Spółki, w związku z jego rezygnacją z pełnienia tej funkcji.
Do pisma procesowego z dnia 14 marca 2016 r. pełnomocnik załączył kserokopie dwóch pism datowanych na dzień 19 stycznia 2015 r. (k.183-184), zawierających oświadczenie Z.C. o złożeniu rezygnacji z funkcji członka zarządu Spółki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:
Zgodnie z art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej w skrócie p.p.s.a., strona postępowania sądowoadministracyjnego będąca osobą prawną dokonuje czynności przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Strona może przy tym działać przed sądem przez ustanowionego pełnomocnika (art. 34 p.p.s.a.).
W myśl zaś do art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. W przypadku, gdy stroną postępowania jest spółka kapitałowa, występujący w jej imieniu pełnomocnik powinien jednocześnie udowodnić, że został prawidłowo umocowany do reprezentowania osoby prawnej, a więc, że dysponuje pełnomocnictwem podpisanym przez upoważnione do tego osoby, zgodnie z przyjętymi zasadami reprezentacji spółki. W praktyce wiąże się to najczęściej z obowiązkiem przedłożenia aktualnego bądź pełnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego potwierdzającego uprawnienie osób udzielających pełnomocnictwa do występowania w imieniu spółki.
W rozpoznawanej sprawie skarga została podpisana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, a fakt umocowania pełnomocnik wykazywał treścią pełnomocnictwa z dnia 18 lutego 2015 r., podpisanego przez Z.C. W świetle poczynionych w sprawie ustaleń, w szczególności mając na uwadze treść pism z dnia 19 stycznia 2015 r., rozważenia wymaga, czy pełnomocnik był należycie umocowany do wniesieni skargi.
Czas trwania kadencji, sposób i okoliczności skutkujące ustaniem (wygaśnięciem) mandatu członka zarządu reguluje art. 202 Ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (dalej w skrócie k.s.h.). Zgodnie z § 4 tego artykułu wygaśnięcie mandatu następuje m.in. wskutek rezygnacji, a § 5 stanowi, że "do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie". Kodeks spółek handlowych odsyła więc do art. 746 § 2 i § 3 kodeksu cywilnego. Oznacza to, że członek zarządu spółki, jako przyjmujący zlecenie, może je w każdym czasie wypowiedzieć przez złożenie oświadczenia woli drugiej stronie. Oświadczenie takie jest złożone z chwilą, gdy doszło do drugiej strony w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią (art. 61 kodeksu cywilnego). Jeżeli umowa spółki inaczej nie stanowi, od tej chwili wywołuje ono natychmiastowe skutki prawne w postaci wygaśnięcia zlecenia, a zatem z chwilą dotarcia oświadczenia wygasa mandat członka zarządu składającego rezygnację. Rezygnacja jako jednostronna czynność prawna członka zarządu może nastąpić z dniem albo w terminie określonym w oświadczeniu o rezygnacji. Do jej skuteczności nie jest wymagane jej przyjęcie (zaakceptowanie) przez podmiot, któremu oświadczenie jest składane. Dla wystąpienia skutku w postaci wygaśnięcia mandatu do pełnienia funkcji członka zarządu nie jest także konieczne podejmowanie jakichkolwiek formalnych czynności np. w postaci dokonania wpisu w KRS.
Z treści przywoływanych pism, sporządzonych przez Z.C. wynika, że w dniu 19 stycznia 2015 roku złożył on oświadczenie o rezygnacji z funkcji Prezesa Zarządu Spółki. Pismo zawierające oświadczenie o rezygnacji zostało opatrzone podpisem K.D., wspólnika Spółki, oraz słowem "Otrzymałem". Także pismo przewodnie zawierające oświadczenie Z.C. o zaprzestaniu z dniem 19 stycznia 2015 r. sprawowania funkcji Prezesa Zarządu, zostało podpisane przez K.D. Z powyższego wynika zdaniem Sądu, że oświadczenie o rezygnacji z pełnienia funkcji jednoosobowego członka zarządu Spółki dotarło do K.D. w dniu 19 stycznia 2015 r. Powyższy wniosek należy wiązać z niebudzącym wątpliwości oświadczeniem wspólnika Spółki potwierdzającym fakt otrzymania pisma o rezygnacji oraz złożeniem przez K.D. podpisu pod treścią pisma, w którym Z.C. wskazał, że z dniem dzisiejszym (co należy odczytywać jako z dniem sporządzenia pisma), zaprzestaje on sprawować funkcję Prezesa Spółki. Uznać należy, że złożenie stosownych podpisów przez K.D. oznaczało przyjęcie przez niego do wiadomości faktu, że Z.C. z dniem 19 stycznia 2015 r. przestał pełnić funkcję członka zarządu Spółki.
Skoro oświadczenie o rezygnacji złożone przez członka zarządu jest skuteczne już z chwilą dotarcia oświadczania do adresata, to zważywszy na podpisy K.D. umieszczone pod treścią pism przyjąć należy, że Z.C. przestał pełnić funkcję członka zarządu Spółki już w dniu 19 stycznia 2015 r. Z.C. nie będąc już członkiem zarządu Spółki w dacie składania podpisu pod pełnomocnictwem, nie był umocowany do jej reprezentowania, a zatem nie mógł złożyć prawnie skutecznego oświadczenia umocowującego radcę prawnego do reprezentowania skarżącej Spółki przed sądami administracyjnymi, w tym także do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 stycznia 2015 roku, w przedmiocie podatku od towarów i usług. W kontekście powyższego bez znaczenia pozostaje treść oświadczenia założonego przez Z.C. mającego wskazywać, że podpisał on pełnomocnictwo z dnia 18 lutego 2015 r. Mając bowiem na uwadze, że mandat do pełnienia funkcji członka zarządu wygasł z dniem złożenia przez Z.C. oświadczenia o rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu, podpis złożony pod pełnomocnictwem nie wywołał zamierzonego skutku prawnego w postaci umocowania radcy prawnego do reprezentowania skarżącej.
Jednocześnie należy zaznaczyć, że w piśmie z dnia 15 kwietnia 2015 r. pełnomocnik wskazał, że do Sądu Rejonowego został złożony wniosek o wykreślenie Z.C. z funkcji prezesa zarządu Spółki i w chwili obecnej Spółka nie posiada organu uprawnionego do jej reprezentowania. Powyższe potwierdzają zawarte w aktach sprawy wydruki Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego, z których wynika, że Z.C. został wykreślony z rejestru sądowego jako członek zarządu, a przy tym nie został powołany na nowo organ uprawniony do reprezentowania Spółki.
Należy podkreślić, że skuteczność oświadczenia woli o rezygnacji z członkostwa w zarządzie nie jest zależna od wpisu w Krajowym rejestrze Sądowym, który to wpis ma charakter deklaratywny. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, zarówno w dacie udzielenia pełnomocnictwa, jak i wniesienia skargi Spółka nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji. Tym samym niemożliwym było usunięcie braku formalnego skargi przez wezwanie skarżącej Spółki do jej podpisania na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a.
Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności Sąd uznał, że skarga podlega odrzuceniu, albowiem została wniesiona przez pełnomocnika nie legitymującego się umocowaniem do działania w imieniu skarżącej Spółki. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznając, że wniesienie skargi było niedopuszczalne, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło