I SA/Gd 520/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska Sędziowie NSA Edyta Anyżewska (spr.) NSA Elżbieta Rischka Protokolant Monika Orska po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia zaległości w podatku od nieruchomości za rok 2002 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 486,40 (słownie: czterysta osiemdziesiąt sześć 40/100) złotych tytułem zwrotu wpisu, 3. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA/Gd 520/03 U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz Miasta określił A S.A. wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za rok 2002 w kwocie [...] zł od budowli oświetlenia zlokalizowanych w pasach drogowych miasta U. Organ podatkowy nie uwzględnił złożonej przez podatnika korekty deklaracji podatkowej za 2002 r., w której A przyjął, że latarnie zlokalizowane w pasach drogowych zwolnione są od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 z późn. zm.). Burmistrz uznał, że latarnie należą do infrastruktury drogowej, nie są tym samym budowlami dróg publicznych. W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie tej decyzji i wydanie decyzji stwierdzającej nadpłatę, wywodząc, że latarnie są urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu, tym samym zwolnione są od podatku od nieruchomości na podstawie powołanego wyżej przepisu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zaskarżoną decyzją, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie Kolegium za budowle dróg publicznych można uznać tylko budowle, które służą bezpośrednio postojowi lub ruchowi pojazdów i pieszych. Oświetlenie drogi nie jest warunkiem istnienia drogi, zatem nie może podlegać zwolnieniu z podatku jako budowla drogi publicznej. W skardze na tę decyzję A S.A. zarzucił, iż narusza ona art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wywodząc, że instalacje oświetlenia drogowego są urządzeniami technicznymi związanymi z zabezpieczeniem ruchu, w związku z tym podlegają zwolnieniu od podatku na podstawie powołanego przepisu prawa materialnego. Kończąc Spółka podała, że pogląd ten potwierdza również Ministerstwo Finansów, o czym świadczy załączona do odwołania kopia pisma sporządzonego w tej kwestii przez ten organ. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko i argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) zważył, co następuje: Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości od budowli instalacji oświetlenia drogowego, będących własnością strony skarżącej. W sprawie nie stanowi sporu to, że instalacja oświetlenia drogowego jest budowlą w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Budowlą – zgodnie z definicją tego pojęcia zawartą w art. 3 pkt 3 przywołanej powyżej ustawy – jest każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury. I do tak rozumianej budowli ustawodawca zaliczył m.in. wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne. Skoro więc instalacja oświetlenia drogowego jest budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, to na stronie skarżącej, jako właścicielu tej budowli, ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1 i art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84), bowiem niewątpliwie budowle te związane są z prowadzeniem przez stronę działalności gospodarczej innej niż rolnicza lub leśna. Rozstrzygnięcia wymaga natomiast kwestia, czy budowle instalacji oświetlenia drogowego objęte są zwolnieniem przedmiotowym od podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy podatkowej. W celu rozstrzygnięcia tej kwestii niezbędne było dokonanie analizy regulacji dotyczących dróg publicznych. W świetle art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz.U. Nr 71, poz. 838 z późn. zm.) drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem... . Drogi publiczne, ze względu na funkcje w sieci drogowej, dzielą się na cztery kategorie (art. 2 ust. 1): 1) drogi krajowe, 2) drogi wojewódzkie, 3) drogi powiatowe i 4) drogi gminne. Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych użyte w ustawie określenie "droga lub pas drogowy" oznacza wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Eliminując elementy składające się na drogę (pas drogowy) należy wskazać, że takie budowle, jak instalacje oświetlenia drogowego mogą być rozważane jako urządzenia techniczne związane z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Pierwszym warunkiem jaki tego rodzaju urządzenia muszą spełniać (a wynika to z powyższej definicji drogi) jest położenie w ciągu pasa drogowego, drugim – powiązanie z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Pierwszy warunek wymaga w każdym przypadku ustaleń faktycznych, drugi natomiast należy wyjaśnić w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430), wydane na podstawie delegacji z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane. W rozporządzeniu tym urządzenia oświetleniowe (§ 109) zostały zaliczone do wyposażenia technicznego dróg. Dział IV "Wyposażenie techniczne dróg" obejmuje rozdziały 1) urządzenia odwadniające oraz odprowadzające wodę, 2) urządzenia oświetleniowe, 3) obiekty i urządzenia obsługi uczestników ruchu, 4) urządzenia techniczne drogi, 5) infrastruktura techniczna w pasie drogowym nie związana z drogą. Do tej ostatniej zaliczono (§ 140 ust. 2), 1) linie energetyczne wysokiego i niskiego napięcia oraz linie telekomunikacyjne, 2) przewody kanalizacyjne nie służące do odwadniania drogi, gazowe, ciepłownicze i wodociągowe, 3) urządzenia wodnych melioracji, 4) urządzenia podziemne specjalnego przeznaczenia, 5) ciągi transportowe. Skoro zatem urządzenia oświetleniowe zostały zaliczone do wyposażenia technicznego dróg (a nie wyłączone w ramach urządzeń nie związanych z drogą) do rozważenia pozostaje jedynie ich związek z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. W § 109 ww. rozporządzenia przewidziano, że droga powinna być oświetlona ze względów bezpieczeństwa ruchu, określono miejsca, w których względy bezpieczeństwa ruchu drogowego wymagają oświetlenia. Przepis ten reguluje ponadto usytuowanie słupów oświetleniowych w porównaniu do innych elementów drogi. Z powyższych uregulowań wynika, iż budowle oświetlenia dróg jako urządzenia techniczne służące bezpieczeństwu ruchu na drogach stanowią element składowy drogi w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. Podlegają zatem zwolnieniu od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jako budowle dróg publicznych. Strona skarżąca uiszczając podatek od nieruchomości od budowli od tego podatku zwolnionych uiściła podatek nienależny. Skoro wystąpiła nadpłata w podatku w rozumieniu art. 72 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) decyzja odmawiająca stwierdzenia nadpłaty narusza przepisy prawa materialnego: art. 73 § 1 (w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2002 r.) w zw. z art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej i art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W związku z tym, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w wyroku. AW