I SA/Gd 527/08
PostanowienieWSA w Gdańsku2009-03-25
Skład orzekający: Aleksandra Rynduch-Szczawińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który został już zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, który został już zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a rozstrzygnięcie zależy od udowodnionych okoliczności.Stan faktyczny
R. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Wnioskodawca był już wcześniej zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych. Wnioskodawca jest bezrobotny, nie uzyskuje dochodów, a jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny jest wynagrodzenie małżonki. Rodzina posiada zadłużenia czynszowe i wobec dostawców mediów.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Ś. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2001 r. oraz styczeń 2002 r. postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 20 marca 2009 r., R. Ś. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.
Stosownie do przepisu art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje:
1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Ze względu na to, że prawomocnym postanowieniem z dnia 14 października 2008 r. referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący został zwolniony w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych, uznano, iż złożony przez niego wniosek o ustanowienie zastępstwa prawnego jest w świetle cyt. art. 245 p.p.s.a. w istocie wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i dokonano oceny jego zasadności w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów źródłowych znajdujących się w aktach sprawy ustalono, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie uzyskuje żadnych dochodów, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką, synem oraz córką. Małżonka wnioskodawcy uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.700,24 zł netto, który jest jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny. Małżonkowie nie posiadają żadnych oszczędności, papierów wartościowych, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro ani pojazdów mechanicznych. Majątek żony wnioskodawcy stanowi mieszkanie o powierzchni 48 m2, dzieci wnioskodawcy są właścicielami domu o powierzchni 155 m2, który jest obciążony hipoteką przymusową. Małżonkowie posiadają zaległości czynszowe w kwocie 2.500 zł oraz względem dostawców mediów, tj. energii w kwocie 800 zł, gazu w kwocie 1.500 zł oraz wody w kwocie 500 zł. Jak wskazał wnioskodawca w załączonym do wniosku piśmie z dnia 18 marca 2009 r., sytuacja materialna jego rodziny nie zmieniła się od momentu złożenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie.
Biorąc pod uwagę ustalone okoliczności faktyczne (potwierdzone dowodami złożonymi przez wnioskodawcę w trakcie ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych), w szczególności wysokość dochodu przeznaczonego na potrzeby czteroosobowej rodziny wnioskodawcy, brak zasobów pieniężnych i posiadane zadłużenie, uznano, iż wnioskodawca wykazał, że nie ma aktualnie realnych możliwości finansowych poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło