I SA/Gd 544/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w dniu 5 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M.N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2013 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] 2018 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2013 r. skarżący, sformułował wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona wskazała, że wszczęcie egzekucji administracyjnej spowoduje niepowetowaną szkodę. Ewentualny zwrot wyegzekwowanych środków jest wysoce wątpliwy. Skarżący podał, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i finansowej. Wskazał, że wszystkie jego przedsięwzięcia przestały przynosić zamierzone zyski. Obecnie nie posiada stałych źródeł utrzymania. Natomiast wszczęcie egzekucji może spowodować wypowiedzenie przez bank umowy kredytu hipotecznego zaciągniętego na dom i postawienie całego kredytu w stan wymagalności (765.000,- zł plus odsetki). Powyższe zagraża nie tylko finansom skarżącego, ale również może skutkować pozbawieniem lokum dla niego i rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a"), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Z konstrukcji wyżej wymienionej normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia strony powinny również być poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z dnia 27 września 2012 r. II FZ 781/12 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przesłanki uwzględnienia przez sąd wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostały wymienione alternatywnie i w sposób wyczerpujący (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez pojęcie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Można o niej mówić również, jeżeli rozmiary szkody wykonaniem zaskarżonej decyzji są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1588/06, niepubl., postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, niepubl. i postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 386/08). Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I FZ 37/14, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Istotnym jest, że podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności, mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Na tle okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy wniosek strony skarżącej, w ocenie Sądu, powyższych wymogów nie spełnia. Dla prawidłowej oceny wniosku przez Sąd konieczne jest, aby strona wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstaną trudne do odwrócenia skutki. To strona musi powołać się na konkretne okoliczności, które jej zdaniem uzasadniają wniosek. Ponadto wskazywane twierdzenia powinny znaleźć odzwierciedlenie w dokumentacji źródłowej. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki, musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych oszczędnościach, czy ponoszonych wydatkach (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 322/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Tymczasem skarżący w sposób bardzo ogólny przedstawił swoją sytuację materialną. Wyjaśnił jedynie, że wszystkie jego przedsięwzięcia przestały przynosić zamierzone zyski i nie posiada stałych źródeł utrzymania. W powyższym zakresie skarżący nie przedłożył jakiejkolwiek dokumentacji, która mogłaby potwierdzać, czy rzeczywiście sytuacja skarżącego jest na tyle trudna, że wymagała ochrony tymczasowej. Samo zaś powołanie się na możliwą egzekucję z nieruchomości wobec braku dokumentów źródłowych należało uznać za niewystarczające, skoro skarżący w ogóle nie doprecyzował tytułu i wysokości źródeł swego utrzymania, czy też stanu zawiązań. Wobec powyższego sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał w żaden sposób swojej sytuacji materialnej pozwalającej na ocenę, czy wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Należy zaakcentować, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FSK 450/09, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Konkludując, w niniejszej sprawie skarżący nie przedstawił spójnej argumentacji, popartej faktami oraz odnoszącymi się do nich konkretnymi dowodami, która uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.