I SA/Gd 559/18

WyrokWSA w Gdańsku2018-10-23

Skład orzekający: Alicja Stępień, Sławomir Kozik, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi może być wydana na przyszłość, gdy strona nie złożyła deklaracji i nie zaszły zmiany mające wpływ na wysokość opłaty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja określająca wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi może być wydana na przyszłość, jeśli nie nastąpiła zmiana danych mających wpływ na jej wymiar. Organ jest uprawniony do określenia stawki miesięcznej i daty jej obowiązywania, a decyzja ta obowiązuje do czasu zmiany okoliczności. W przypadku braku deklaracji i braku zmian, organ prawidłowo ustalił opłatę na podstawie dostępnych danych lub uzasadnionych szacunków.
Stan faktyczny
Skarżąca H.K. nie podjęła wezwania do złożenia deklaracji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, co skutkowało wszczęciem postępowania z urzędu przez Burmistrza. Na podstawie danych o zużyciu wody, Burmistrz określił wysokość opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. błędne ustalenie opłaty na przyszłość.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 października 2018 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę. Burmistrz wezwał H.K. do złożenia deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wytworzonymi na nieruchomości położonej w B., ul. [...]. H.K. nie podjęła przesyłki zawierającej ww. wezwanie. Została więc ona zwrócona do nadawcy i uznana za doręczoną w dniu 20 lipca 2017 r. Z uwagi na powyższe Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z ww. nieruchomości. Na postawie informacji z Wodociągów Miejskich ustalił, że zużycie wody na ww. nieruchomości w okresie od 1 grudnia 2015 r. do 3 listopada 2016 r. wyniosło 206 m3. Decyzją z dnia [...] 2017 r. Burmistrz określił H.K. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, położonej w B., przy ulicy [...], za okres od stycznia do grudnia 2017 r., w kwocie 77,24 zł miesięcznie. Wysokość opłaty ustalono w oparciu o miesięczne zużycie wody (17,7 m3) i stawkę opłaty w wysokości 4,50 zł/m3 – stosownie do uchwały Rady Miejskiej w Bytowie z dnia 25 maja 2016 r. nr XVIII/182/2016 w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i stawki tej opłaty (Dz. Urz. Woj. Pom. Z 2016 r. poz. 2240). Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2018 r. utrzymało w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji. W ocenie SKO organ I instancji zastosował prawidłową metodę określania opłaty w oparciu o stawkę opłaty oraz średnie zużycie wody w gospodarstwie domowym strony w przedmiotowym okresie. Natomiast przedział czasowy uwzględniony do wyliczenia opłaty wynika z wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, określonego w uchwale Rady Miejskiej w Bytowie. Przy czym rzeczywiste zużycie wody zostało ustalone na podstawie danych przekazanych przez Wodociągi Miejskie sp. z o.o., w oparciu o które dokonano oszacowania zużycia wody stosownie do art. 6o ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie (Dz.U. z 2016 r. poz. 250 ze zm.) dalej jako "u.c.p.g.". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów I i II instancji i uwzględnienie odwołania. W uzasadnieniu strona wskazała, że nie podlega opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi z przyczyn określonych w ustawie. W dniu 23 października 2018 r. na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzuty zawarte w skardze. Pełnomocnik złożył załącznik do protokołu, w którym zarzucił naruszenie art. 6o § 1 u.c.p.g. w zw. z art. 23 § 1 O.p. w zw. z art. 6q § 1 u.c.p.g. poprzez błędne zastosowanie i wydanie decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na przyszłość, podczas gdy art. 6o § 1 u.p.c.g. w zw. z art. 23 § 1 O.p. umożliwia wydanie takiej decyzji tylko co do okresów, za które powstał już obowiązek uiszczenia przedmiotowej opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu nakazującym jej uchylenie. Istota sporu w badanej sprawie dotyczy prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy, w konsekwencji do zbadania czy istniały podstawy prawne do nałożenia na stronę obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że w aktach sprawy brak jest oświadczenia skarżącej, z którego wynikałoby, że zbiera odpady w sposób selektywny, na które powoływały się organy podatkowe w zaskarżonych decyzjach. W art. 234 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.) dalej jako "O.p", ustanowiono zakaz orzekania na niekorzyść strony odwołującej się, w przypadku, gdy zaskarżona decyzja nie narusza rażąco prawo lub interesu publicznego. Mając na uwadze powyższe sąd uznał, że brak powyższego oświadczenia nie stanowi istotnego naruszenia prawa, albowiem organy przyjęły z korzyścią dla skarżącej, że odpady zbierane są w sposób selektywny i w efekcie zastosowały niższą stawkę w wysokości 4,50 zł za 1m3 zużytej wody. W przypadku gdyby przyjąć, że strona zbiera odpady w sposób zmieszany stawka opłaty wyniosłaby 8,50 za 1m3 zużytej wody. W pozostałym zakresie stan faktyczny sprawy został ustalony przez organy w sposób prawidłowy. Odnosząc się do pozostałych kwestii należy zauważyć, że obowiązek uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynika z ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j.: Dz.U. z 2016 poz. 250 ze zm.). W myśl art. 6c ww. ustawy gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Stosownie do art. 6h właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W myśl art. 6i pkt 1 u.c.p.g. obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1 - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec. Ponadto, zgodnie z art. 6j ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn ilości zużytej wody z danej nieruchomości. W myśl art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. rada gminy, w drodze uchwały: dokona wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustali stawkę takiej opłaty; dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że nie podlega opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi, należy wyjaśnić, że stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. przez właścicieli nieruchomości - rozumie się także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Zaś z art. 4 ust. 2a u.c.p.g. wynika, że jeżeli obowiązki wskazane w ustawie mogą jednocześnie dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4, obowiązany do ich wykonania jest podmiot lub podmioty faktycznie władające nieruchomością. W takim przypadku podmioty, o których mowa w ust. 1 pkt 4, mogą w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, wskazać podmiot obowiązany do wykonania obowiązków wynikających z ustawy. Z powyższych przepisów wynika zatem, że nie tylko właściciel jest obowiązany do uiszczania tej opłaty, ale również podmiot władający nieruchomością zarządzający lub użytkujący daną nieruchomość. Tym samym należało przyjąć, że prawidłowo organy wskazały skarżącą jako podmiot zobowiązany do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Należy podkreślić, że obowiązek złożenia deklaracji wynika z art. 6m ust. 1 u.c.p.g., w którym wskazano, że właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Z ust. 2 ww. artykułu wynika zaś, że w przypadku zmiany danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi lub określonej w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć nową deklarację w terminie 14 dni od dnia nastąpienia zmiany. Opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zmienionej wysokości uiszcza się za miesiąc, w którym nastąpiła zmiana. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że z akt sprawy nie wynika by ww. nieruchomością władał inny podmiot lub że obowiązek uiszczenia opłaty ciążył również na innym podmiocie. W powyższym zakresie organ nie posiadał tego typu informacji, zaś skarżąca w toku postepowania nie wykazała, że w rzeczywistości doszło do jakichkolwiek zmian, które miałyby wpływ na wydane rozstrzygnięcie. Skarżąca nie złożyła bowiem deklaracji, nie przedstawiła jakichkolwiek dokumentów, czy wyjaśnień, które wskazywałyby, że stan faktyczny sprawy w powyższym zakresie jest nieprawidłowy. Tym samym należało uznać, że skarżąca jako właściciel ww. nieruchomości po pierwsze była zobowiązana do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, po drugie jest właścicielem, na którym ciąży obowiązek uiszczenia stosownej opłaty. Z art. 6o u.c.p.g. wynika, że w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Organ I instancji zgodnie z ww. przepisami wezwał stronę do złożenia deklaracji. Strona z nałożonego na nią obowiązku się nie wywiązała. Po wszczęciu postepowania w niniejszej sprawie organ, mimo biernej postawy skarżącej, która ignorowała kierowane do niej wezwania samodzielnie ustalił rzeczywiste zużycie wody na podstawie informacji pozyskanej od Wodociągów Miejskich spółka z o.o. Tym samym sąd uznał, że organy zgromadziły materiał dowodowy, wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał podstawy prawne i faktyczne poczynionych ustaleń. Prawidłowo organ ustalił, że nieruchomość położona w B., ul. [...] jest zamieszkiwana przez skarżącą, co wynika chociażby z informacji o zużyciu wody, jak również z tego, że ww. adres został wskazany jako adres korespondencyjny. Również zarzut zgłoszony na rozprawie dotyczący określenia wysokości opłaty na przyszłość jest bezzasadny. Zgodnie z art. 6m ust. 1d u.pc.g. wysokość zobowiązania określonego w deklaracji o wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązuje za kolejne miesiące do czasu korekty deklaracji lub zmiany stawki opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, z zastrzeżeniem art. 6o. Z przepisem tym koresponduje art. 6o ust. 2 ustawy u.c.p.g., gdzie zapisano, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości określonej w decyzji o której mowa w art. 6o ust. 1, obowiązuje do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, którym następuje zmiana danych niezbędnych dla określenia wysokości tej opłaty. Z kolei w art. 6o ust. 3 ustawy u.c.p.g. określono wprost okres obowiązywania opłaty w wysokości określonej w decyzji. W przepisie tym wskazano, że po doręczeniu decyzji, złożenie deklaracji nie jest dopuszczalne, jeżeli nie następuje zmiana danych niezbędnych do określenia wysokości tej opłaty, w tym stawki opłaty. Ostateczna decyzja o wysokości opłaty (wydana na podstawie art. 6o ust. 1 ww. ustawy) obowiązuje zatem "na przyszłość", tj. do czasu zmiany okoliczności, które mają wpływ na jej wymiar. Ze wskazanego unormowania wynika wprost, że organ jest uprawniony w decyzji wyłącznie do określenia stawki opłaty miesięcznej (art. 6i ustawy u.c.p.g.) oraz daty początkowej jej obowiązywania, zatem skoro organ orzekał w grudniu 2017 r., to prawidłowo organ określił wysokość tej opłaty miesięcznej również z uwzględnieniem listopada i grudnia 2017 r. Podkreślić należy, że okres w jakim określona stawka ma obowiązywać, został określony w ustawie. Z przepisów zawartych w art. 6o u.p.c.g. wynika więc, że decyzja wydana przez organ nie obowiązuje tylko wstecz, ale ma moc określenia wysokości opłaty na następne okresy rozliczeniowe. Przy czym jej trwałość powoduje, że złożenie deklaracji określającej wysokość opłaty jest możliwe jedynie w przypadku zmiany danych mających wpływ na wysokość opłaty. W realiach niniejszej sprawy strona nie złożyła deklaracji, co więcej nie doszło do zmiany danych mających wpływ na wysokość opłaty. Uwzględniając powyższe należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja w powyższym zakresie również nie narusza prawa. Zarzut naruszenie art. 23 § 1 O.p. jest całkowicie chybiony. Przepis ten dotyczący szacowania podstawy opodatkowania, zatem w ogóle nie miał w niniejszej sprawie zastosowania. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), skargę oddalił, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło