I SA/Gd 562/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A s.c. D.M., J.K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 27 marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2012 r. oraz od kwietnia do czerwca 2014 r. postanawia: odrzucić skargę. Decyzją z dnia 27 marca 2018 r. wydaną wobec A s.c. D.M., J.K., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 1 sierpnia 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2012 r. oraz od kwietnia do czerwca 2014 r. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej sprostował z urzędu oczywistą omyłkę zawartą w ww. decyzji w ten sposób, że w nagłówku oraz sentencji decyzji w miejscu oznaczenia strony zamiast A s.c. D.M., J.K. wpisał A Sp. z o.o. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że jak wynika z Krajowego Rejestru Sądowego, w dniu 13 marca 2018 r. dokonano wpisu do tego rejestru A Sp. z o.o., powstałej wskutek przekształcenia się spółki cywilnej A s.c. D.M., J.K.. W dniu 9 maja 2018 r. A s.c. D.M., J.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 27 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 - dalej "P.p.s.a") sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej skarżącego i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony (art. 58 § 2 P.p.s.a.). Zdolność sądowa przysługuje podmiotom wymienionym w art. 25 P.p.s.a., tj. m.in. osobie fizycznej, osobie prawnej, organowi administracji publicznej albo określonej w przepisach jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Jeżeli jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, przestanie istnieć przed wszczęciem postępowania sądowego, nie może ono zostać wszczęte z powodu braku strony. Brak zdolności sądowej, ujawniony w chwili złożenia skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawę do jej odrzucenia, stosownie do art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a. W niniejszej sprawie skarga wniesiona została przez jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej (spółkę cywilną), która już nie istnieje. Z odpisu pełnego KRS wynika, że w dniu 2 sierpnia 2017 r. podjęta została uchwała wspólników o przekształceniu spółki prawa cywilnego – A s.c. D.M., J.K. w spółkę handlową – A Sp. z o.o.. Wpis spółki z o.o. do Krajowego Rejestru Sądowego nastąpił w dniu 13 marca 2018 r. W dacie zatem wniesienia skargi do Sądu – tj. 9 maja 2018 r. – zdolność sądowa przysługiwała A Sp. z o.o. jako następcy prawnemu A s.c. D.M., J.K., a nie spółce cywilnej która już nie istniała w obrocie prawnym. Jako podmiot nieistniejący nie mogła zatem skutecznie dochodzić swoich praw w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zgodnie z art. 31 § 1 p.p.s.a. jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie organów daje się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. Konieczną jednak przesłanką dla uzupełnienia braków zdolności sądowej jest zachowanie tożsamości strony. Stąd też brak zdolności sądowej nie może być uzupełniony przez wstąpienie do postępowania innego podmiotu w miejsce tego, który zdolności nie ma i mieć nie może. Następca procesowy posiada bowiem odrębną od swego poprzednika procesowego zdolność sądową (por. J. Drachal, J. Jagielski, M. Cherka /w/ R. Hauser, M. Wierzbowski, P.p.s.a. Komentarz, C.H. Beck 2013 s. 198 i powołane tamże piśmiennictwo). Także w postanowieniu z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt I FSK 1850/15, NSA wskazał, że "Ponieważ brak zdolności sądowej jak i posiadanie tej zdolności odnosi się do jednostki będącej stroną procesową, konieczną przesłanką uzupełnienia tego braku jest zachowanie tożsamości stron tj. takiego stanu rzeczy, w którym zarówno przed uzupełnieniem, jak i po uzupełnieniu braku zdolności sądowej pozostaje ta sama jednostka. W przypadku następstwa tożsamość ta nie zostaje zachowana. Następca jest inną jednostką niż poprzednik i ma własną zdolność procesową, nie zaś zdolność uzyskaną po poprzedniku". W kontekście powyższych uwag należało uznać, iż brak zdolności sądowej skarżącej A s.c. D.M., J.K., był brakiem nieusuwalnym, w związku z czym skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.