I SA/Gd 576/15

WyrokWSA w Gdańsku2015-09-09

Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Małgorzata Tomaszewska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ może określić wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji na podstawie szacunków opartych na zużyciu wody, gdy podatnik nie złożył deklaracji o wysokości opłaty?
Ratio decidendi
Organ może określić wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji, stosując uzasadnione szacunki oparte na rzeczywistym zużyciu wody z roku poprzedniego, zgodnie z art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zastosowanie tego kryterium jest prawidłowe i zgodne z obowiązującymi aktami prawa miejscowego, a brak deklaracji podatnika nie uzasadnia odmiennego traktowania. Nie jest konieczne stosowanie przeciętnych norm zużycia wody określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury.
Stan faktyczny
Skarżący D.K. i W.K. nie złożyli deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok 2014. Wójt Gminy na podstawie art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach określił wysokość opłaty w drodze decyzji, stosując szacunki oparte na zużyciu wody z roku 2013 oraz stawkę za odpady niesegregowane. Skarżący kwestionowali tę metodę i wysokość opłaty, wskazując na deklarację z 2013 roku oraz przeciętne normy zużycia wody, domagając się uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 września 2015 r. sprawy ze skargi D.K. i W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w 2014 roku. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 22 stycznia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 12 września 2014 r. określającą D. i W.K. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w 2014 roku w wysokości 984 zł. W uzasadnieniu SKO wskazało, że podatnicy zamieszkują nieruchomość mieszkalną położoną w miejscowości P., przy ul. [...]. Z uwagi na brak złożenia przez podatników deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, opłata ta została określona w drodze decyzji. Organ powołał się na przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst. jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.), dalej u.c.p.g. Z art. 6o tej ustawy wynika, że opłatę określa się w takim przypadku biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Ponieważ na nieruchomościach położnych na terenie gminy wysokość opłaty ustalana jest na podstawie zużycia wody, co wynika z treści uchwały nr [...] Rady Gminy z dnia 30 listopada 2012 r. w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty na terenie Gminy , to za prawidłowe uznał organ odwoławczy ustalenie zużycia wody na przedmiotowej nieruchomości za 2013 rok i na tej podstawie dokonanie szacunkowego wymiaru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Na podstawie informacji od Zakładu Usług Wodnych w S. ustalono, że zużycie wody na przedmiotowej nieruchomości w 2013 roku wyniosło 192m3. Z uwagi na brak deklaracji oraz brak dowodów na dokonywanie przez podatników segregacji śmieci, przyjęto stawkę opłaty w wysokości 5,10 zł. Dzieląc zużyte metry sześcienne wody przez ilość miesięcy w roku szacunkowa miesięczna opłata za jeden miesiąc wyniosła 81,60 zł (984 zł za rok). Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO uznało, że zaproponowana przez podatników metoda dokonania szacunku w oparciu nie o rzeczywiste zużycie wody w roku poprzednim lecz w oparciu o wartości zużycia wody określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody (Dz.U. z 2002 r., nr 8, poz. 70), nie jest prawidłowa. Rozporządzenie to nie jest aktem wykonawczym do u.c.p.g., ponadto art. 6o nakazuje dokonanie szacunku, a nie posłużenie się wartościami wynikającymi z przepisów prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku podatnicy wnieśli o uchylenie opisanej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wskazali, że niezłożenie deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi było świadomym aktem wobec "kolejnego łamania prawa przez Panią Wójt". Skarżący zakwestionowali sposób obliczania opłaty za 2013 r. na podstawie zużycia wody za rok poprzedni, czyli 2012 r., bowiem ustawa weszła w życie dopiero w dniu 1 lipca 2013 r. Wskazali też, że za 2013 rok złożyli deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, gdzie wskazali zużycie wody na poziomie 10 m za miesiąc, śmieci segregowane, stawkę 3 zł, co skutkowało naliczeniem opłaty w kwocie 30 zł za miesiąc. Zdaniem strony taka opłata powinna obowiązywać też w 2014 r. Na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie przeciętnych norm zużycia wody, zużycie to wynosi 2,4-3 m na osobę. Ponieważ w gospodarstwie skarżącej zamieszkiwały 3 osoby, to przy zastosowaniu ww. zużycia oraz opłaty 3 zł za śmieci segregowane, to opłata miesięczna winna wynosić 27 zł. Skarżący podkreślili, że w deklaracji za 2013 r. zadeklarowali segregację śmieci i segregują je do dnia dzisiejszego. Ponadto zdaniem skarżących organ powinien był oszacować wysokość opłaty porównując średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze, czyli zamieszkałych przez trzy osoby, czego nie uczynił. W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. W niniejszej sprawie z uwagi na brak złożenia przez skarżących deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok 2014, Wójt Gminy określił podatnikom wysokość tej opłaty na podstawie art. 6o u.c.p.g. Zgodnie z tym przepisem w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. W zaskarżonej decyzji za prawidłową uznano zastosowaną przez organ pierwszej instancji metodę określenia opłaty w oparciu o średnie zużycie wody w gospodarstwie domowym skarżących w roku poprzednim (2013) oraz stawkę opłaty dla śmieci niesegregowanych. Ocenę tę uznać należy za prawidłową. Zastosowana metoda odpowiada dyspozycji art. 6o u.c.p.g., pozwalając na określenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w sposób najbardziej zbliżony do opłaty należnej na podstawie obowiązujących na terenie gminy aktów prawa miejscowego. Zauważyć należy, że na terenie Gminy wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest ustalana na podstawie zużycia wody, co wynika z uchwały nr [...] Rady Gminy z dnia 30 listopada 2012 r. w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty na terenie Gminy . Taki sposób ustalenia wysokości opłaty jest dopuszczalny na podstawie art. 6j ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. Skoro zatem jest to kryterium obowiązujące właścicieli nieruchomości przy składaniu deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, to zastosowanie go w stosunku do skarżących, którzy takiej deklaracji nie złożyli, jest logicznie uzasadnione. Brak jest bowiem podstaw do odmiennego traktowania skarżących od pozostałych właścicieli nieruchomości tym bardziej, że kryterium to jest obiektywne i proste w zastosowaniu. Zarzuty skarżących co do niezgodności z prawem zastosowania kryterium zużycia wody w odniesieniu do opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi ponoszonymi za 2013 r. są bez znaczenia dla sprawy niniejszej, która dotyczy opłat za rok 2014. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że strona nie skorzystała z przysługującego jej na mocy art. 101 ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013r. poz. 594 ze zm.) prawa zaskarżenia uchwały organu samorządu terytorialnego do sądu administracyjnego. Dopóki uchwała Rady Gminy nr [...] ustalająca omawiane kryterium przy określaniu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie zostanie uchylona lub zmieniona we właściwym trybie, stanowi akt prawa miejscowego o wiążącej mocy. Właściciele nieruchomości, w tym skarżący, mają więc obowiązek się do niej zastosować. Nie mają też racji skarżący domagając się oparcia się przez organy nie na rzeczywistym zużyciu wody za rok poprzedni, lecz na przeciętnych normach zużycia wody określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody (Dz.U. z 2002 r., nr 8, poz. 70). Zarzut ten byłby może uzasadniony, gdyby w sprawie nie było możliwości ustalenia rzeczywistego zużycia wody, w niniejszej sprawie jednak taka możliwość była. Na podstawie rzeczywistego zużycia wody w roku poprzednim dokonano oszacowania takiego zużycia w roku 2014. Podkreślić należy, że metoda określona w art. 6j ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. odwołuje się do ilości zużytej wody z danej nieruchomości, a nie przeciętnych norm zużycia tej wody. A jak wyżej zaznaczono, zasada równości przemawia za przyjęciem tego samego kryterium w odniesieniu zarówno do osób składających deklaracje w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jak i dla osób, które takiej deklaracji nie złożyły. Ponadto słusznie podniósł organ w zaskarżonej decyzji, że wskazane przez stronę rozporządzenie nie stanowi aktu wykonawczego do u.c.p.g. lecz do niemającej zastosowania w tej sprawie ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst. jedn. z 2015 r., poz. 139). Nie są to więc przepisy służące wykonaniu postanowień ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Nie są uzasadnione zarzuty skarżących, że organy powinny były przyjąć ilość zużycia wody zadeklarowanej przez nich w deklaracji złożonej za 2013 r. Skarżący bezspornie nie złożyli takiej deklaracji za rok 2014, w dodatku uczynili to świadomie, manifestując w ten sposób swój sprzeciw wobec sprzecznej w ich ocenie regulacji zawartej w uchwale Rady Gminy. Zrezygnowali więc z przysługującego im prawa zadeklarowania ilości zużytej wody na rok 2014. Nieuzasadnione jest w tej sytuacji oczekiwanie, że organ zastąpi nieistniejącą deklarację deklaracją złożoną w roku poprzednim. Podobnie ocenić należy zarzut co do przyjęcia przez organy stawki opłaty jak dla odpadów niesegregowanych. Z akt sprawy nie wynika, że skarżący w 2014 roku zbierali odpady w sposób selektywny. Dowodem takim nie jest fakt, że w deklaracji za 2013 r. skarżący zadeklarowali selektywne zbieranie odpadów. Istotne jest bowiem, że za rok 2014 skarżący takiej deklaracji nie złożyli. Zauważyć należy, że z zadeklarowaniem przez właściciela nieruchomości selektywnego zbierania odpadów wiąże się nie tylko niższa opłata, ale przede wszystkim wiele obowiązków. Niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku w zakresie selektywnego zbierania odpadów komunalnych może wiązać się z karą grzywny (art. 10 ust. 2a w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g.). Dlatego też nie można domniemywać wyrażenia przez właściciela woli selektywnego zbierania odpadów. Wyrażenie takiej woli w deklaracji za 2013 r. nie przenosi się automatycznie na rok następny. Organ nie miał zatem podstaw domniemywać, że w 2014 skarżący też będą selektywnie zbierać odpady godząc się nie tylko na niższą opłatę ale też na wiążące się z tym obowiązki i konsekwencje związane z ich niedopełnieniem. Podsumowując, z art. 6o u.c.p.g. wynika obowiązek dokonania "uzasadnionego szacunku", a zastosowana przez organ metoda określenia należnej od skarżących opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi bazująca na kryterium zużycia wody stosowanym wobec właścicieli nieruchomości, którzy złożyli deklaracje oraz wyższej stawce opłaty za zbieranie odpadów w sposób nieselektywny, warunkowi temu odpowiada. Nie było zatem konieczności porównywania ilości odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze, jak domagali się tego skarżący. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło