I SA/Gd 591/11
PostanowienieWSA w Gdańsku2011-09-21
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Pomimo niskich dochodów z emerytur, posiadała znaczące oszczędności na koncie męża, które mogła przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych. Brak wyjaśnienia przez stronę, czy środki te nadal są w jej posiadaniu, czy zostały wydatkowane i na jaki cel, uniemożliwił pozytywne rozpatrzenie wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Do wniosku dołączono dokumenty dotyczące emerytur skarżącej i jej męża, a także oświadczenie o stanie majątkowym. Sąd wezwał do uzupełnienia braków, po czym strona przedłożyła dodatkowe dokumenty, w tym wyciągi z rachunków bankowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 21 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu za rok 2004 postanawia odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy.
Pełnomocnik I. S. w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] zwróciła się o przyznanie skarżącej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Do skargi dołączono odpis rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy za rok 2010 (PIT-40A). Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF uzupełnione zostały w dniu 4 lipca 2011 r. (data stempla pocztowego). Wraz z wnioskiem przedłożono kopie decyzji ZUS z dnia 10 marca 2010 r. i 3 marca 2011 r. o waloryzacji emerytury skarżącej i jej męża.
Ze złożonego przez skarżącą oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz ww. dokumentów wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem, źródłem utrzymania małżonków są emerytury wypłacane im w łącznej kwocie 2.126,86 zł, przy czym świadczenie otrzymywane przez skarżącą podlega zajęciu egzekucyjnemu, małżonkowie nie posiadają jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości (zamieszkują w domu będącym własnością brata skarżącej), zasobów pieniężnych oraz przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, na zakup koniecznych leków skarżąca przeznacza miesięcznie kwotę około 220 zł.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Stosownie do art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
W odpowiedzi na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 16 sierpnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej nadesłała:
- zaświadczenia urzędu skarbowego z dnia 29 sierpnia 2011 r. o wysokości dochodów uzyskanych przez małżonków w latach 2009-2010, które wyniosły odpowiednio 32.457,96 zł i 34.079,32 zł,
- zestawienia operacji dokonanych na rachunkach bankowych każdego z małżonków za okres od 25 czerwca do 26 sierpnia 2011 r., z których wynika, że miesięczne dochody małżonków z tytułu przekazywanych im emerytur wynoszą 2.267,09 zł, a nadto mąż skarżącej na dzień 25 czerwca 2011 r. posiadał środki pieniężne w kwocie 12.313,02 zł, zaś na dzień 26 lipca 2011 r. – 8.811,07 zł,
- oświadczenia z dnia 28 sierpnia 2011 r. złożone przez każdego z małżonków o nieposiadaniu pojazdów mechanicznych.
Nadto pełnomocnik wyjaśniła, że małżonkowie nie posiadają innych kont bankowych; nie dysponują wymaganymi dowodami, które potwierdzałyby dokonywanie opłat za dom i media, gdyż przekazują środki pieniężne z tego tytułu właścicielowi domu, przy czym nie podano ich wysokości.
Po analizie przedłożonego materiału dowodowego stwierdzono, że nie potwierdza on okoliczności wskazanych przez wnioskodawczynię we wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Świadczy o tym stan posiadanych przez męża skarżącej na dzień złożenia oświadczenia o stanie majątkowym oszczędności, tj. 4 lipca 2011 r. w kwocie 7.306,22 zł, które zobowiązana była wykazać w rubryce 7.2.1. Zauważyć przy tym należy, że w dniu 1 lipca 2011 r. z rachunku bankowego męża skarżącej dokonano wypłaty gotówkowej w wysokości 5.000 zł (przed dokonaniem tej transakcji saldo rachunku wynosiło 12.306,22 zł), zaś w dniu 8 sierpnia 2011 r. – 8.000 zł. Skarżąca przedstawiając wyciągi z posiadanych przez małżonków kont nie wyjaśniła, czy środki te nadal są w ich posiadaniu, czy też zostały wydatkowane; a jeśli tak to na jaki cel zostały przeznaczone.
Podkreślić przy tym należy, iż wnosząc w dniu 12 maja 2011 r. skargę do tut. Sądu skarżąca winna liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów zainicjowanego przez siebie postępowania, a zatem mogła i powinna przeznaczyć część posiadanych przez małżonków oszczędności na opłacenie ww. kosztów. Tymczasem skarżąca dysponując ww. kwotami wypełniła na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W konsekwencji uznano, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło