I SA/Gd 595/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Janina Guść, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2018 r. sprawy ze skargi I. U. i A. U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia 8 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO) stwierdziło uchybienie przez I.U. i A.U. (dalej: wnioskodawcy, skarżąca) terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza K. z dnia 21 grudnia 2017 r. w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W uzasadnieniu SKO wskazało, że zaskarżona decyzja Burmistrza K. z dnia 21 grudnia 2017 r. została przez skarżących odebrana w dniu 29 grudnia 2017 r.. Pismem z dnia 8 stycznia 2018 r. (13 stycznia 2018 r. - data nadania pisma w urzędzie pocztowym) I.U. oraz A.U. wnieśli o przedłużenie terminu do wniesienia odwołania o 30 dni, ze względu na ciężkie choroby obojga i zbyt krótki termin do przygotowania "w miarę poprawnego odwołania". Wnioskodawcy zwrócili również uwagę, iż nie stać ich na pełnomocnika z wyboru. Do pisma zostały dołączone dwie opinie sądowo - lekarskie sporządzone w dniach 20 kwietnia 2016 r. oraz 17 października 2016 r.. Następnie pismem z dnia 24 stycznia 2018 r., nadesłanym do Kolegium w dniu 6 lutego 2018 r., za pośrednictwem organu pierwszej instancji, wnioskodawcy zwrócili się o przywrócenie terminu do złożenia wyjaśnień lub umorzenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości położonej w miejscowości S.. W piśmie tym wnioskodawcy podali, że termin był dla nich zbyt krótki. (Cyt.) "...odliczyliśmy święta i niedziele i chyba w konsekwencji nie zdążyliśmy z terminem". Poza tym wskazali, że muszą poprosić o pomoc osoby trzecie, bo nie wiedzą jak wytłumaczyć żądania urzędu, a kwoty, jakie "im wychodzą", są dla nich zbyt wielkie i nie zdołają tego zapłacić. W uzasadnieniu swojego wniosku podali, że kiedy wystawiają worki, jakie otrzymali z urzędu to firma ich nie zabiera. Śmieci stoją w workach pod bramą. W treści pisma sformułowano pytania odnoszące się do realizacji wywozu śmieci, zwłaszcza w okresie przebywania domowników poza domem, oraz pozostawiania śmieci przy bramie. W dalszej treści wnioskodawcy podali, iż nie zgadzają się z opłatami na kilka lat wstecz. Nie otrzymali żadnego pisma, a jeśli tak, zwracają się o ich potwierdzenie. Nadto wskazali, że nie otrzymują żadnych faktur i nic z tego nie rozumieją. Dodatkowo wnioskodawcy krótko opisali swoją sytuację finansową i nawiązali do ogólnego stanu ich zdrowia. Dodatkowo SKO podniosło, że wezwaniem z 30 stycznia 2018 r. zwróciło się do wnioskodawców o sprecyzowanie treści wniesionego przez nich podania, tj. czy należy je potraktować, jako odwołanie od decyzji, czy odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, bądź, czy należy je uznać, jako inne żądanie. Z akt sprawy wynika, iż wezwanie to zostało skutecznie doręczone w dniu 2 lutego 2018 r., natomiast do dnia dzisiejszego, do akt sprawy nie wpłynęła żadna odpowiedź. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uzasadniając swoje stanowisko w sprawie podniosło, że w pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art. 6q ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, a w przypadku przejęcia przez związek międzygminny zadań gminy, o których mowa w art. 3 ust. 2, w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które stanowią dochód związku międzygminnego - zarządowi związku międzygminnego. Stosownie zaś do treści art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, zwaną dalej "Ordynacja podatkowa", odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że o prawie i terminie do złożenia odwołania odwołujący zostali prawidłowo pouczeni. Decyzja została skutecznie doręczona w dniu 29 grudnia 2017 r. Na obu zwrotnych potwierdzeniach odbioru widnieje podpis – J.W. oraz zaznaczenie, że przesyłkę doręczono pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi (dowód: zwrotne potwierdzenia odbioru). Z akt analizowanej sprawy wynika, że pismo dotyczące przedłużenia terminu do wniesienia odwołania o 30 dni, zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 13 stycznia 2018 r.. Podanie to wpłynęło do Burmistrza K. w dniu 15 stycznia 2018 r.. Następnie pismem z dnia 24 stycznia 2018 r., nadesłanym do Kolegium w dniu 6 lutego 2018 r., za pośrednictwem organu pierwszej instancji, wnioskodawcy sprecyzowali pierwotną treść podania i wnieśli "o przywrócenie terminu do złożenia wyjaśnień lub umorzenia zapisanych opłat". Dodatkowo w piśmie tym strony zawarły stanowisko, w którym w ocenie Kolegium zakwestionowały prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji w sprawie określenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości położonej w miejscowości S., co do wysokości i sposobu obliczenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jak również określenia ich wielkości za kilka lat wstecz. Z tego względu Kolegium uznało, iż pismo to stanowi odwołanie I.U. i A.. od decyzji Burmistrza K. z dnia 21 grudnia 2017r. nr [...]. W związku z powyższym SKO stwierdziło, iż termin do wniesienia odwołania od przedmiotowej decyzji upłynął w dniu 12 stycznia 2018 r., natomiast odwołanie stron zostało złożone w dniu 24 stycznia 2018 r., co spowodowało uchybienie terminowi do jego wniesienia o 12 dni. Dodatkowo SKO wyjaśniło, iż gdyby nawet uznać, (z czym Kolegium nie zgadza się), że odwołanie stron zostało wniesione we wniosku pierwotnym z dnia 8 stycznia 2018 r. (nadanym w urzędzie pocztowym dnia 13 stycznia 2018 r.), a pismo z dnia 24 stycznia 2018 r. stanowi jedynie doprecyzowanie jego treści, to i tak doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania o 1 dzień. W związku z przedstawionymi okolicznościami w niniejszej sprawie doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od wydanej przez Burmistrza K. decyzji z dnia 21 grudnia 2017r. nr [...] w sprawie określenia wobec I.U. i A.U. wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi ... . Dodatkowo Kolegium wyjaśniło, iż uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, jak wydać postanowienie o uchybieniu terminowi przewidzianemu w art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z siedzibą we Wrocławiu z dnia 5 kwietnia 2017 r., I SA/Wr 1172/16, Legalis nr 1635860). W związku z powyższym stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie zależy od swobodnego uznania organu odwoławczego, lecz wynika wprost z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na powyższe postanowienie, wnieśli I.U. i A.U.. W skardze podnieśli, że obydwoje są na rentach inwalidzkich od prawie 10 lat, że są słabego zdrowia i wymagają pomocy. Podnieśli również, że nie rozumieją języka decyzji wobec czego wnoszą również o prawnika z urzędu. Do skargi dołączyli orzeczenia lekarskie. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała postanowienie strona skarżąca. Nie oznacza to jednak, że Sąd jest władny wydać rozstrzygnięcie co do istoty sprawy wyręczając w tym organ administracji. Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie, jest postanowienie SKO o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia od decyzji Burmistrza K. z dnia 21 grudnia 2017 r.. Zatem w pierwszej kolejności należy wskazać, że istotą postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest jedynie ustalenie faktu, czy odwołanie/zażalenie zostało wniesione w terminie, a zatem czy w kontrolowanej sprawie organ odwoławczy miał podstawy do uznania naruszenia terminu. Art. 228 § 1 pkt 2 O.p. nakłada na organ odwoławczy obowiązek badania terminowości wniesienia zażalenia i stwierdzenia w formie postanowienia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia. Samo stwierdzenie uchybienia terminowi nie stoi oczywiście na przeszkodzie rozpoznaniu ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Sąd wskazuje, iż wśród ustawowych terminów, których zachowanie jest koniecznym warunkiem skutecznego dokonania określonych czynności procesowych, Ordynacja podatkowa wymienia m.in. termin do wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 223 O.p., odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Dla skutecznego wniesienia odwołania, strona nie jest zobligowana do osobistego stawiennictwa i złożenia zażalenia w siedzibie organu, ponieważ stosownie do art. 12 § 6 pkt 2 O.p., ma także możliwość wniesienia odwołania za pośrednictwem polskiej placówki pocztowej operatora publicznego. Niezależnie od wyboru sposobu wniesienia odwołania, w każdym przypadku strona jest zobowiązana dokonać tej czynności w terminie wynikającym z art. 223 O.p.. Jeżeli zatem strona korzysta z usług Poczty Polskiej S.A. termin będzie uznany za zachowany wtedy, gdy pismo zostanie nadane w placówce tego operatora, przed upływem terminu, co można ustalić na podstawie umieszczonych na przesyłce stempli pocztowych placówki nadawczej. Zważyć należy, że stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania następuje z urzędu, a w postępowaniu w tym przedmiocie, organ zobowiązany jest określić dwie daty, datę doręczenia decyzji i datę upływu terminu do złożenia odwołania. W jego toku następuje ocena skuteczności doręczenia i zachowania terminu do wniesienia środka zaskarżenia. Zgodnie z art. 12 § 1 i § 5 O.p., jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ zaś, ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. W kontekście wyżej przywołanych przepisów Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zinterpretował przepisy Ordynacji podatkowej art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 12, art. 223 § 1 i § 2 pkt 1, stwierdzając, iż przedmiotowe odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Podkreślić w tym miejscu należy, że ewentualne wydanie postanowienia w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, nie ma żadnego wpływu na datę doręczenia postanowienia i rozpoczęcia biegu terminu, jak również datę upływu terminu do jego zaskarżenia. Pozytywne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu powoduje jedynie przywrócenie uchybionego terminu wyznaczonego do dokonania określonej czynności. W niniejszej sprawie SKO prawidłowo ustaliło, że skoro decyzja została doręczona skarżącym 29 grudnia 2017 r., to 14-dniowy termin do złożenia odwołania upływał 12 stycznia 2018 r.. Zatem wniesienie odwołania 24 stycznia 2018 r. czy 13 stycznia 2018 r. czyni je złożonym po terminie. Zasadnie zatem SKO zastosowało przepis art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej i stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Dodatkowo, mając na uwadze analizowane powyżej przepisy Ordynacji podatkowej należy podnieść, że podnoszona przez skarżących argumentacja dot. ich stanu zdrowia nie może mieć w niniejszej sprawie wpływu na treść rozstrzygnięcia. Z powodów wyżej wskazanych, Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a to obligowało do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a.. DSz