I SA/Gd 600/14

PostanowienieWSA w Gdańsku2014-11-14

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która została zwolniona z kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Skarżąca, która została już zwolniona z kosztów sądowych, nadal musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść żadnych innych kosztów postępowania, aby uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W analizowanym przypadku, mimo niewielkiej różnicy w kosztach utrzymania, sytuacja finansowa skarżącej i jej męża nie uległa poprawie na tyle, aby mogła ona ponieść koszty zastępstwa procesowego z wyboru, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wcześniejszym postanowieniem referendarza sądowego została już zwolniona z kosztów sądowych. Analiza jej sytuacji finansowej wykazała, że mimo niewielkich różnic w wydatkach, jej dochody z emerytur po potrąceniach egzekucyjnych nie pozwalają na pokrycie kosztów zastępstwa procesowego z wyboru.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 24 września 2014 r. oddalił skargę B. D. Wnioskiem z dnia 5 listopada 2014 r., skarżąca zwróciła się o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Przed przystąpieniem do oceny zasadności wniesionego przez skarżącą żądania należało odnieść się do złożonego przez nią wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przyznał skarżącej prawo pomocy w niniejszej sprawie zwalniając ją z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Wskazać należy, że przyznane powołanym postanowieniem skarżącej prawo pomocy nie zostało cofnięte w trybie art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej jako p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że skarżąca została w niniejszej sprawie zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych, zatem nie ma obowiązku uiszczania pozostałych kosztów sądowych na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, również przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Przechodząc do rozpoznania wniosku skarżącej o ustanowienie pełnomocnika wskazać należy, że okoliczność, iż korzysta ona ze zwolnienia od kosztów sądowych ma istotne znaczenie z punktu widzenia przesłanek, w świetle których dokonywana jest ocena zasadności wniesionego przez stronę żądania. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Nadmienić przy tym należy, że ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W świetle powyższego oceny zasadności złożonego wniosku o ustanowienie pełnomocnika dokonano w oparciu o przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dokonując oceny zasadności żądania skarżącej referendarz sądowy porównał dane zawarte w przedmiotowym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącej oraz we wniosku z dnia 9 czerwca 2014 r. (te ostatnie zostały potwierdzone przez stronę dokumentami) i przyjął, że sytuacja finansowa skarżącej i jej męża nie uległa w zasadzie zmianie. Małżonkowie nadal nie posiadają żadnego majątku, utrzymują się wyłącznie z emerytur, które po uwzględnieniu potrąceń dokonywanych w ramach prowadzonej egzekucji wypłacane są im w łącznej kwocie 1.871,25 zł, zadeklarowane średnie miesięczne stałe wydatki małżonków związane z eksploatacją mieszkania, w tym opłatami za media oraz ponoszone na zakup leków, wynoszą 1.053 zł. Wprawdzie podana przez skarżącą kwota bieżących kosztów utrzymania małżonków różni się od kwoty przyjętej w postanowieniu referendarza sądowego WSA w Gdańsku z dnia 28 lipca 2014 r., to jednak różnica ta nie jest znaczna (wynosi 458,12 zł) i – zdaniem orzekającego – nie wpływa w istotny sposób na poprawę możliwości płatniczych skarżącej. Do dyspozycji małżonków pozostaje bowiem jedynie kwota 818,25 zł netto miesięcznie, z której bez wątpienia nie są w stanie poczynić oszczędności. W tak ustalonym stanie faktycznym referendarz sądowy stwierdził, że wnioskodawczyni obecnie nie ma realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Z tych względów uznano, że wnioskodawczyni wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło