I SA/Gd 623/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. i J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. postanawia: 1. odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi 2. odrzucić skargę. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału tut. Sądu z dnia 15 września 2008 r. W. S. i J. S. zostali wezwani do dostarczenia poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu wniesionej przez nich skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi w przypadku nieuzupełnienia jej braków formalnych oraz wezwani do uiszczenia wpisu sądowego w tym samym terminie i rygorze. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu zostały doręczone stronie skarżącej w dniu 24 września 2008 r., gdzie zwrotne poświadczenie odbioru zostało podpisane przez W.S. W terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżący wystąpili do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 22 października 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez nich zakresie. Wobec braku wniesienia sprzeciwu od ww. postanowienia, (doręczonego stronie skarżącej w dniu 4 listopada 2008 r.), W. i J. S. zostali ponownie wezwani do uiszczenia wpisu od skargi. Wpis został terminowo uiszczony przez skarżących. J. S. wnioskiem z dnia 12 grudnia 2008 r. wystąpił o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżący wyjaśnił, że w chwili doręczenia pisma, przebywał za granicą, skąd wrócił na dzień przed upływem zakreślonego w wezwaniu terminu. W związku z zawiłością sprawy skarżący wystąpił do Sądu zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, działając w przekonaniu, że będzie mógł uzupełnić braki skargi po otrzymaniu orzeczenia sądu w sprawie prawa pomocy. Po wydaniu przez referendarza sądowego postanowienia z dnia 22 października 2008 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy, udzieloną przez Wydział Informacji Sądowej informację, że postanowienie "będzie się uprawamacniać", skarżący zrozumiał jako pouczenie, że po otrzymaniu "decyzji sądu o uprawomocnieniu się tej decyzji" powtórnie otrzyma wezwanie do uiszczenia wpisu i uzupełnienia innych braków skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, że wniesienie, w czasie biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, wniosku o przyznanie prawa pomocy, pozostaje bez wpływu na bieg terminu do uzupełnienia innych braków skargi, takich jak brak dołączenia jej odpisu. W przedmiotowej sprawie nie było więc było podstaw do tego, aby po uprawomocnieniu się postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wystosować do strony skarżącej jakiekolwiek inne wezwanie, niż ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu, co wynika z samej istoty instytucji prawa pomocy. Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie termin do uzupełnienia braków skargi w postaci niedołączenia jej odpisu, bezskutecznie upłynął z dniem 1 października 2008 r. - nie kwestionuje tego strona skarżąca, która w dniu 12 grudnia 2008 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu . Stosownie do art., 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej jako p.p.s.a.) uchybiony termin można przywrócić jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki: 1. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2. ww. wniosek zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 3. równocześnie ze złożeniem wniosku, strona dokona czynności, dla której określony był termin; 4. we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; 5. powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sadowego; W przedmiotowej sprawie, jako okoliczność, która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia skargi skarżący wskazał na fakt nieznajomości procedury sądowej oraz okoliczność odebrania wezwania przez żonę, w czasie w którym przebywał za granicą. Pierwsza ze wskazanych okoliczności pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż zgodnie z powszechnie przyjętą przez orzecznictwo sądowe zasadą, nikt nie może się skutecznie powoływać się na nieznajomość prawa. Tym samym nieznajomość prawa procesowego nie możne być uznawana jako usprawiedliwiona przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie czynności, gdyż już ze swej istoty jest ona zawiniona przez stronę (tak m.in. orzeczenie SN z 25 lutego 1998 r. II UKN 519/97). Odnosząc się natomiast do drugiej okoliczności, Sąd wskazuje, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało w prawidłowy sposób doręczone stronie skarżącej, której w niniejszej sprawie są J. i W. S. Strona została też w prawidłowy sposób powiadomiona o terminie uzupełnienia braków formalnych i konsekwencjach niewykonania wezwania. Okoliczność, że wezwanie zostało doręczone w chwili kiedy jedno z małżonków przebywało za granicą, nie stanowi okoliczności mogącej wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu, ponieważ zgodnie z art. 72 p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi. Brzmienie ww. przepisu nie pozostawia natomiast wątpliwości, że może on mieć zastosowanie także do sytuacji, gdy pismo jest adresowane do dwóch, wspólnie zamieszkujących, dorosłych osób. Niezależnie od tego Sąd zauważa, że skarżący miał możliwość zaznajomienia się z treścią wezwania jeszcze przed upływem terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, co sam przyznaje. Jednocześnie brak było jakichkolwiek przeszkód aby braki te samodzielnie uzupełniła skarżąca. W ocenie Sądu z okoliczności przytoczonych przez skarżącego wynika więc, że brak było przeszkód uniemożliwiających małżonkom J. i W. S. doręczenie odpisu skargi w wyznaczonym terminie. Nieuzupełnienie braków skargi w terminie, który jak wskazano wyżej bezskutecznie upłynął z dniem 1 października 2008 r., powoduje natomiast konieczność odrzucenia skargi przez Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 86 § 1 ustawy p.p.s.a., postanowił o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków skargi, a w konsekwencji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. o odrzuceniu skargi.