I SA/Gd 623/21
WyrokWSA w Gdańsku2021-08-24
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędzia NSA Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunty rolne i leśne, które zostały zajęte pod działalność gospodarczą polegającą na wydobyciu kopalin, powinny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości zamiast podatkiem rolnym lub leśnym, a jeśli tak, to od kiedy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zajęcie gruntów rolnych lub leśnych na prowadzenie działalności gospodarczej, nawet jeśli obejmuje czynności formalno-prawne i przygotowawcze, jak uzyskanie koncesji na wydobycie, powoduje utratę zwolnienia z podatku od nieruchomości. Błędna wykładnia prawa nie stanowi rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym. Skarga nie była zasadna, ponieważ spółka nie wykazała rażącego naruszenia prawa, a jedynie kwestionowała ustalenia faktyczne i wykładnię prawa, co powinno być przedmiotem postępowania zwyczajnego.Stan faktyczny
Spółka złożyła korekty deklaracji na podatek od nieruchomości i leśny, nie deklarując niektórych gruntów jako służących działalności gospodarczej. Wójt Gminy K. wszczął postępowanie podatkowe i ustalił, że spółka posiada koncesje na wydobycie kopalin oraz zatwierdzoną dokumentację geologiczną, co jego zdaniem wykluczało opodatkowanie tych gruntów podatkiem rolnym i leśnym. Wójt wydał decyzję określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji, a następnie utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając rażące naruszenie prawa przez organy obu instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi "A" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 marca 2021 r. sygn. akt [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za lata 2016-2020 oddala skargę.
Pismem z dnia 19 lutego 2020 r. P. B. D. S.A. z siedzibą w S. G. złożyło do Wójta Gminy K. korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za lata 2016-2020 oraz deklaracje na podatek leśny za lata 2016-2020.
Postanowieniem z dnia 31 marca 2020 r. Wójt Gminy K. wszczął postępowanie podatkowe wobec spółki w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2016, 2017, 2018, 2019 oraz 2020 rok. W postępowaniu tym organ ustalił, iż Spółka jest w właścicielką nieruchomości w postaci działek [...]; obręb P..
W wyniku postępowania organ stwierdził, że spółka w korektach deklaracji załączonych do pisma z 19 lutego 2020 r. błędnie zadeklarowała wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za wskazane lata podatkowe poprzez niezadeklarowanie:
• gruntów działek nr [...] (spółka zadeklarowała wspomniane działki w załączniku do informacji o gruntach Z. przy każdej korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2016, 2017, 2018, 2019 oraz 2020 jako przedmiot opodatkowania na podatek rolny) oraz
• część działki nr [...] ([...] )jako przedmiot opodatkowania na podatek leśny)
- jako gruntów bezpośrednio służących do produkcji lub prowadzenia działalności gospodarczej.
Wójt Gminy K. powołał się na art. 2 ust 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 z późn. zm)., zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Organ wskazał również art. 1a ust 3 pkt 1 i 2 ustawy, na podstawie którego przez użytki rolne i lasy rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.
W toku postępowania organ ustalił, iż dnia 19 sierpnia 2008 roku podatnik otrzymał koncesję na wydobycie kopalin. Dnia 29 czerwca 2018 r. zgłosił zamiar przystąpienia do prac geologicznych na działkach o nr [...] oraz [...]. Dnia 1 października 2018 r. została wydana decyzja zatwierdzająca dokumentację geologiczną złoża kruszywa naturalnego w granicach części działek nr [...] oraz [...]na powierzchni 4,90 ha. W dniu 11 marca 2019 r. została wydana koncesja nr [...] na wydobycie kopalin na działkach o nr [...].
Zdaniem organu, z powodu posiadania koncesji na wydobycie kopalin oraz decyzji zatwierdzającej dokumentację geologiczną trudno uznać, aby posiadane przez przedsiębiorcę grunty były wykorzystywane zgodnie z ich przeznaczeniem klasyfikacyjnym, tj. na działalność rolną lub leśną.
W ocenie organu, pomimo tego, iż z ewidencji gruntów wynika, iż część gruntów jest klasyfikowana jako użytki rolne i lasy, winny one podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a nie odpowiednio podatkiem rolnym i podatkiem leśnym z powołanych powyżej przyczyn. Z tego względu organ stwierdził, że przedmiotowe grunty nie są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem klasyfikacyjnym, tj. na działalność rolną lub leśną, a w konsekwencji winny zostać opodatkowane podatkiem od nieruchomości.
Z tego względu Wójt Gminy K. decyzją z 27 lipca 2020 r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości (znak sprawy: [...]) określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2016 w kwocie 55.262,00 zł, za rok 2017 w kwocie 71.647,00 zł, za rok 2018 w kwocie 71.708,00 zł, za rok 2019 w kwocie 72.378,00 zł, oraz za rok 2020 w kwocie 89.068,00 zł.
Na decyzję tę spółka złożyła odwołanie.
Postanowieniem z dnia 9 września 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W dniu 16 października 2020r. Spółka złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy K. z 27 lipca 2020 r., w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, z uwagi na rażące naruszenie prawa.
Decyzją z 4 stycznia 2021 r. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia 27 lipca 2020 roku nr [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2016- 2020.
W odpowiedzi na powyższe Spółka złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzucając decyzji nr SKO [...], wydanie jej z naruszeniem 247 § 1 pkt 3 O.p.. Naruszenie to polegało na uznaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że organ podatkowy wydając decyzję z dnia 27 lipca 2020 r., nr. [...] nie dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa, podczas gdy należało uznać, że w przedmiotowej sprawie decyzja z dnia 27 lipca 2020 r. wydana została przez organ podatkowy z rażącym naruszeniem prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę w związku z wniesionym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy- w dniu 17 marca 2021 r. wydało decyzję nr SKO [...], utrzymującą w mocy wcześniejszą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 4 stycznia 2021 r., nr SKO [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji nr SKO [...] stwierdziło, że zakwestionowana decyzja nie zawiera żadnej z wad wymienionych w art. 247 O.p., tj. nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, nie została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, nie była niewykonalna w dniu jej wydania, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożony karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że wniosek o stwierdzenie nieważności nie odnosi się do błędnego określenia całości zobowiązania podatkowego Spółki w podatku od nieruchomości za lata 2016-2020, a jedynie dotyczy opodatkowania gruntów rolnych i leśnych jako zajętych na prowadzoną działalność gospodarczą tj. niezgodnie z ewidencją gruntów.
Wskazano, że zgodnie z ewidencją gruntów:
- działka nr [...]
- działka nr [...]
- działka nr [...]
- działka nr [...] (grunty orne zabudowane).
Po przywołaniu zasady trwałości decyzji ostatecznych, art. 247 § 1 O.p., właściwych przepisów ustaw o podatku rolnym, podatku leśnym oraz podatku od nieruchomości organ wskazał, że Wójt wydając decyzję określającą Spółce wysokość zobowiązania oparł się na następujących dokumentach: pierwotnych deklaracjach złożonych przez podatnika, wypisach z ewidencji gruntów, mapach Google, wydrukach map z systemu W., wydruku z systemu informacji przestrzennej Gminy K., informacji dotyczącej opłaty za wydobytą kopalinę przez Spółkę w roku 2017 na podstawie koncesji z 19 sierpnia 2008 roku (I i II półrocze), zgłoszenia Spółki z 29 czerwca 2018 roku przystąpienia do prac geologicznych w złożu P. II na działce nr [...], decyzji Marszałka Województwa P. z 1 października 2018 roku o zatwierdzeniu dokumentacji geologicznej złoża kruszywa naturalnego P. II w kat. C1", wniosku Spółki z 25 października 2018 roku o zwrot nadpłaty za eksploatację kruszywa w żwirowni P. I w I półroczu 2018 roku, decyzji Starosty S. z 5 listopada 2018 roku o naliczeniu Spółce opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kruszywa w I półroczu 2018 roku, decyzji - koncesji Marszałka Województwa P. z 11 marca 2019 roku na wydobywanie kopaliny, wniosku Spółki z 2 lipca 2019 roku o zaopiniowanie Planu ruchu odkrywkowego zakładu górniczego P. II na lata 2019-2024, postanowienia Wójta Gminy K. o pozytywnym zaopiniowaniu w/w planu ruchu, informacji Spółki dotyczącej opłaty za wydobytą kopalinę w I i II półroczu 2019 roku, koncesji z 19 sierpnia 2008 roku i 11 marca 2019 roku, decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z 28 października 2019 roku o zatwierdzeniu planu ruchu odkrywkowego zakładu górniczego P. II.
Kolegium odwołało się także do treści Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącego odwołującej Spółki w zakresie jej przedmiotu działalności, którego wynika, że jednym z głównych przedmiotów jej działalności jest wydobywanie żwiru i piasku; wydobywanie gliny i kaolinu.
Mając to na uwadze Kolegium uznało, że czynności podejmowane przez podatnika (Spółkę) w stosunku do spornych gruntów składały się na przedmiot prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Dowody zebrane przez Wójta Gminy K. wskazywały, że Spółka podejmowała na swoich gruntach rolnych i leśnych działania faktyczne i prawne zgodne z jej przedmiotem działalności. Zwrócono uwagę także, że poza ogólnym stwierdzeniem w uzasadnieniu korekty deklaracji, że grunty rolne i leśne nie były wykorzystywane i zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, spółka nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie swojego stwierdzenia ani też nie wnioskowała o przeprowadzenie jakichkolwiek dowodów. W toku postępowania przed Wójtem także nie przejawiała żadnej aktywności na poparcie swojego stanowiska. Zdaniem Kolegium, ponowna ocena zgromadzonych w sprawie dowodów nie może być przedmiotem postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji.
Kolegium stwierdziło także, że bezpodstawny jest zarzut naruszenia art 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez nieuwzględnienie przez organ podatkowy przy wydaniu decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości zapisów ewidencji gruntów i budynków. Kolegium wskazało, że klasyfikacja rolna i leśna w/w działek została wyłączona poprzez zajęcie tych gruntów na działalność gospodarczą Spółki, co jest zgodne z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.), art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jedn. z 2017 r. poz. 1892 ze zm.) oraz art. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (tekst jedn. z 2017 r. poz. 1821 ze zm.). W konsekwencji niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej.
P. B. D. S.A., na podstawie art. 50 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 oraz art. 52 § 1, art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325 ze zm..; dalej p.p.s.a.) wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję z dnia 17 marca 2021 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. nr SKO [...] utrzymującą w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 4 stycznia 2021 r., nr [...], w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności, z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa, decyzji Wójta Gminy K. z dnia 27 lipca 2020 r. nr [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2016-2020.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie norm prawa procesowego i materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności naruszony został art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. 2020.1325 ze zm.; dalej jako: Ordynacja podatkowa, O.p.). Naruszenie to przejawiło się w tym, że Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. (dalej także jako: SKO, Kolegium) wydało decyzję z dnia 17 marca 2021 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 stycznia 2021 r., nr [...], w której uznało, że nie doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa, podczas gdy należało uznać, że w przedmiotowej sprawie decyzja z dnia 27 lipca 2020 r., nr. [...]wydana została przez Wójta Gminy K. z rażącym naruszeniem prawa.
Rażące naruszenie prawa przez organ podatkowy, a z uwagi na nieuwzględnienie wniosku podatnika o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 27 lipca 2020 r., nr. [...], również przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, miało postać naruszenia:
a) art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. 2019 r. poz. 1170 ze zm.; dalej także jako: u.p.o.l.),
b) art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym; dalej jako: u.p.l.),
c) art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tj. Dz. U. 2020.333 ze zm.)
- polegające na uznaniu, że przedmiotowe grunty są zajęte na cele prowadzonej przez spółkę działalności gospodarczej, gdy tymczasem zdaniem podatnika, nie nastąpiło zajęcia przedmiotowych gruntów na takie cele z uwagi na brak fizycznego rozpoczęcia wydobycia kopalin, tym samym w całym okresie objętym korektą podatku od nieruchomości (lata 2016-2020) przedmiotowe grunty powinny zostać opodatkowane odpowiednio podatkiem rolnym oraz podatkiem leśnym;
- poprzez wskazanie, że podatnik począwszy od 29 czerwca 2018 r. rozpoczął starania o uzyskanie koncesji na wydobycie kopalin, a więc gdyby nawet uznać stanowisko organu podatkowego i Samorządowego Kolegium Odwoławczego za prawidłowe to, w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 28 czerwca 2018 r. przedmiotowe grunty powinny zostać opodatkowane odpowiednio podatkiem rolnym oraz podatkiem leśnym, a nie podatkiem od nieruchomości;
d) art. 21 ust 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. 2020.276 ze zm.). poprzez nieuwzględnienie przez organ podatkowy przy wydawaniu decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości zapisów ewidencji gruntów i budynków;
e) art. 194 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez nieuwzględnienie danych zawartych w dokumencie urzędowym jakim jest ewidencja gruntów i budynków;
- podczas gdy organ podatkowy, z uwagi na brak przeciwstawnych dowodów potwierdzających inny stan faktyczny niż wynikający z ewidencji gruntów i budynków, wydając decyzję powinien uwzględnić klasyfikację gruntów wynikającą z tej ewidencji;
Powyższe przyczynia się do tego, że organ podatkowy dokonał naruszenia:
f) art. 187 § 1, art 191, ustawy Ordynacja podatkowa, przejawiające się tym, że organ podatkowy nie przedstawił jakichkolwiek dowodów, na to, że podatnik wykorzystywał (zajął) posiadane grunty w sposób faktyczny i rzeczywisty do realizacji celów prowadzonej działalności gospodarczej, a także nie przedstawił jakichkolwiek dowodów na poparcie tezy zgodnie z którą grunty te nie były wykorzystywane do celów działalności rolnej bądź leśnej. Organ podatkowy tym samym nie zebrał całego materiału dowodowego oraz dokonał jednocześnie oceny okoliczności sprawy (stanu faktycznego) na podstawie niepełnego materiału dowodowego dochodząc tym samym do nieprawidłowych wniosków;
g) powyższe skutkuje również rażącym naruszeniem art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, polegające na braku przedstawienia w decyzji dowodów potwierdzających tezę zgodnie z którą grunty nie były wykorzystywane do celów działalności rolnej bądź leśnej oraz że grunty te były wykorzystywane faktycznie do realizacji celów działalności gospodarczej;
- tym samym SKO wiedząc o powyższych naruszeniach przepisów organu podatkowego powinno stwierdzić nieważność decyzji organu podatkowego z uwagi na rażące naruszenie prawa.
Mając na uwadze powyższe zarzuty na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) oraz pkt 2 oraz art. 135 p.p.s.a. wniesiono o:
1. uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 marca 2021 r. nr SKO [...], oraz poprzedzającej jej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2021 r., nr SKO [...], oraz stwierdzenie nieważności, z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa, decyzji Wójta Gminy K. z dnia 27 lipca 2020 r. [...]w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2016-2020;
2. zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania wedle norm przepisanych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przypomnieć trzeba, że postępowania toczące się w trybie nadzwyczajnym, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji, nie ma na celu zastąpienia postępowania odwoławczego i jego zadaniem nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy w całości. Organ administracji w toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji zobligowany jest do zbadania czy istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, a nie do ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją, która jest kontrolowana w trybie nadzwyczajnym. Tym samym organ dokonuje oceny decyzji ostatecznej pod kątem zaistnienia przesłanek nieważnościowych. Wskazać jednak należy, że postępowanie prowadzone, na podstawie art. 247 § 1 O.p., stanowi wyłom od zasady trwałości decyzji ostatecznych, dlatego też przesłanki nieważności powinny być interpretowane wąsko. Co istotne, w przebiegu postępowania nieważnościowego organ nie gromadzi materiału dowodowego, nie przeprowadza też żadnych nowych dowodów, ocenia jedynie czy w świetle zgromadzonego już materiału dowodowego i obowiązujących w dacie podjęcia decyzji przepisów prawa, kwestionowana decyzja jest dotknięta wadami skutkującymi jej nieważnością.
Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie o rażącym naruszeniu prawa decyduje oczywistość naruszenia prawa. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi więc o spór o wykładnię prawa, gdyż odmienność wykładni budzących wątpliwości przepisów prawa nie może być podstawą żądania stwierdzenia nieważności decyzji, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. Innymi słowy, o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 sierpnia 2016 r. II OSK J2868/14, LEX nr 2119359; z 2 marca 2011 r. II OSK 2226/10, LEX nr 824448; z 11 maja 1994 r. III SA 11705/93, opubl. Wspólnota 1994, nr 42, poz. 16; z 4 listopada 1994 r. IV SA 1176/94, opubl. ONSA-OZ 1997, nr 2, poz. 9; z 6 lutego 1995 r. II SA 1531/94, opubl. ONSA 1996, nr 1, poz. 37).
W ocenie Sądu, w sytuacji uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z 27 lipca 2020 r., wzruszenie jej w drodze postępowania nadzwyczajnego, słusznie okazało się nieskuteczne.
Na wstępie przypomnieć należy, że okoliczność niewykorzystywania gruntów rolnych lub leśnych zgodnie z ich przeznaczeniem klasyfikacyjnym nie wpływa na uznanie, że grunty takie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Pojęcie zajęcia gruntów rolnych lub leśnych nie było i nie jest jednolicie interpretowane przez organy podatkowe oraz sądy administracyjne.
Jednakże, na co wyżej zwrócono uwagę, jako rażącego naruszenie prawa nie należy traktować błędów w wykładni prawa.
W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy zwrócił uwagę na stanowisko sądów administracyjnych, w myśl którego wystarczy by spornym gruncie faktycznie dokonywano działań mieszczących się w ramach działalności gospodarczej. Uwzględnić bowiem należy, że działania podejmowane przez podatnika mogą mieć różnorodny charakter w zależności od etapu prowadzonego przedsięwzięcia, a także specyfiki prowadzonej działalności gospodarczej.
Nie można zatem uznać, że podjęcie czynności formalno-prawnych i przygotowawczo-organizacyjnych na nie wyłączonych z produkcji rolnej lub leśnej gruntach z góry przesądza, że grunty takie nie zostały zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Ocena istnienia takiej przesłanki wymaga każdorazowej analizy całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności ustalenia, czy przedsiębiorca w ogóle podejmował jakiekolwiek czynności dotyczące gruntu i czy dane działania mieściły się w granicach wykonywanej przez niego działalności gospodarczej. Konieczne staje się przy tym uwzględnienie charakteru prowadzonej działalności gospodarczej i realizowanego przedsięwzięcia, a także innych okoliczności towarzyszących posiadaniu gruntu przez przedsiębiorcę, jak np. zamiar z jakim dany grunt objęto w posiadanie.
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego w tej kwestii, albowiem trafny jest pogląd, że przez "zajęcie gruntu na działalność gospodarczą" rozumieć należy realizowanie na danym gruncie czynności powodujących osiągniecie konkretnego celu prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Przy czym, co należy podkreślić, nie chodzi tu tylko o fizyczne prace związane z wydobyciem kruszywa, jak w niniejszej sprawie, lecz także o podejmowanie wszelkich prac przygotowujących dany grunt do prowadzenia działalności gospodarczej i świadczących o zamiarze podatnika przeznaczenia tego gruntu pod tą działalność tj. np. uzyskanie koncesji na wydobycie kruszywa.
Jak zwrócono uwagę w zaskarżonej decyzji, Wójt wydając decyzję określającą Spółce wysokość zobowiązania oparł się na następujących dokumentach: pierwotnych deklaracjach złowionych przez podatnika, wypisach ewidencji gruntów, mapach Google, wydrukach map z systemu W., wydruku z systemu informacji przestrzennej Gminy K., informacji dotyczącej opłaty za wydobytą kopalinę przez Spółkę w roku 2017 na podstawie koncesji z 19 sierpnia 2008 roku (I i II półrocze), zgłoszenia Spółki z 29 czerwca 2018 roku przystąpienia do prac geologicznych w złożu P. II na działce nr [...] i [...], decyzji Marszałka Województwa P. z 1 października 2018 roku o zatwierdzeniu dokumentacji geologicznej złoża kruszywa naturalnego P. II w kat. C", wniosku Spółki z 25 października 2018 roku o zwrot nadpłaty za eksploatację kruszywa w żwirowni P. I w I półroczu roku, decyzji Starosty S. z 5 listopada 2018 roku o naliczeniu Spółce opłaty eksploatacyjnej za wydobycie kruszywa w I półroczu 2018 roku, decyzji - koncesji Marszałka Województwa P. z 11 marca 2019 roku na wydobywanie kopaliny, wniosku Spółki z 2 lipca 2019 roku o zaopiniowanie Planu ruchu odkrywkowego zakładu górniczego P. II na lata 2019-2024, postanowienia Wójta Gminy K. o pozytywnym zaopiniowaniu w/w planu ruchu, informacji Spółki dotyczącej opłaty za wydobytą kopalinę w I i II półroczu 2019 roku, koncesji z 19 sierpnia 2008 roku i 11 marca 2019 roku, decyzji Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z 28 października 2019 roku o zatwierdzeniu planu ruchu odkrywkowego zakładu górniczego P. II.
Odwołano się także do treści Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącego spółki w zakresie jej przedmiotu działalności, z którego wynikało, że jednym z głównych przedmiotów jej działalności jest wydobywanie żwiru i piasku; wydobywanie gliny i kaolinu.
Prawidłowe jest zatem stanowisko, że czynności podejmowane przez podatnika w stosunku do spornych gruntów składały się na przedmiot prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Dowody zebrane przez Wójta Gminy K. wskazywały, że Spółka podejmowała na swoich gruntach rolnych i leśnych działania faktyczne i prawne zgodne z jej przedmiotem działalności.
Wyrażając pogląd przeciwny, spółka nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie swojego stwierdzenia, ani też nie wnioskowała o przeprowadzenie jakichkolwiek dowodów. Sąd przypomina, że ponowna ocena zgromadzonych w sprawie dowodów nie może być przedmiotem postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji, zatem zarzut niepodjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy mogą być podnoszone jedynie w trybie zwyczajnym, a nie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej.
W tej sytuacji uznać należy, że zarzuty podnoszone przez stronę skarżącą zmierzają do zakwestionowania ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, co nie jest dopuszczalne w nadzwyczajnym postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważność decyzji ostatecznych.
Reasumując, Sąd podkreśla, że tak we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 27 lipca 2020 r., jak i w złożonej skardze, strona głównie akcentując wadliwość ustaleń faktycznych jak i przytaczając poglądy w zakresie wykładni prawa, nie spełniła wymagań prawnych dla uzasadnienia, że doszło do rażącego naruszenia prawa. Chybiony, w ocenie Sądu, jest także argument wywodzony z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. sygn.. akt SK 39/19, gdyż tezy tego rozstrzygnięcia odnoszą się do przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, a skarżąca spółka przymiotu takiego nie posiada.
Mając na uwadze powyższe, Sąd - podkreślając ponownie, że argumenty strony mogły być rozpatrzone jedynie w postępowaniu zwykłym, nie zaś nadzwyczajnym - na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi, uznając za niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło