I SA/Gd 63/18

WyrokWSA w Gdańsku2018-02-28

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Ewa Wojtynowska, Małgorzata Gorzeń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania może zostać wydane po wydaniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy ma obowiązek wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania w każdym przypadku, gdy takie uchybienie stwierdzi, niezależnie od tego, czy wcześniej wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu nie wyklucza możliwości wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi, a wręcz przeciwnie, niewydanie tego drugiego postanowienia mogłoby stanowić naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Skarżący M. L. wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającej stwierdzenia nadpłaty podatku za okres od października do grudnia 2016 r. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 27 czerwca 2017 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął 11 lipca 2017 r. Odwołanie zostało wniesione pismem z 14 września 2017 r., czyli po terminie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 22 listopada 2017 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wcześniej, tym samym postanowieniem, odmówił przywrócenia terminu. Skarżący zaskarżył postanowienie stwierdzające uchybienie terminu, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez wydanie go po postanowieniu o odmowie przywrócenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 22 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 listopada 2017r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...], działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej jako: "O.p."), stwierdził, że odwołanie M. L. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia 26 czerwca 2016 r. odmawiającej stwierdzenia nadpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych - za październik 2016 r. w wysokości 30.644,00 zł, - za listopad 2016 r. w wysokości 30.644.00 zł, - za grudzień 2016 r. w wysokości 30.644.00 zł, zostało wniesione z uchybieniem terminu. Podstawą powyższego rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania: W dniu 21 grudnia 2016 r. skarżący udzielił pełnomocnictwa profesjonalnemu pełnomocnikowi - adwokatowi - do reprezentowania go w sprawie o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za październik, listopad i grudzień 2016 r. Do dnia wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, nie odnotowano w aktach sprawy żadnej zamiany w tym zakresie. Wobec powyższego decyzja odmawiająca stwierdzenia nadpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych została doręczona pełnomocnikowi przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego w dniu 27 czerwca 2017 r. wraz z pouczeniem o trybie odwoławczym. Tym samym strona została poinformowana o przysługującym jej prawie do wniesienia odwołania oraz obowiązującym terminie do dokonania tej czynności. W myśl pouczenia zawartego w końcowej części przedmiotowej decyzji, odwołanie powinno być wniesione do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] za pośrednictwem Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Mając na uwadze ustalony stan faktyczny oraz określony przepisem art. 223 § 2 pkt 1 O.p. termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, wobec faktu doręczenia przedmiotowej decyzji stronie w dniu 27 czerwca 2017 r., organ odwoławczy stwierdził, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania zaczął biec w dniu 28 czerwca 2017 r. i upłynął z dniem 11 lipca 2017 r. Z akt sprawy wynika natomiast, że odwołanie od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia 26 czerwca 2017 r., zostało wniesione pismem z dnia 14 września 2017 r. Tym samym przedmiotowej czynności strona dokonała po upływie ustawowego terminu 14 dni. Wniosek o przywrócenie uchybionego terminu rozpoznany został odmownie postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 22 listopada 2017 r. W tych okolicznościach organ stwierdził, że odwołanie wniesione przez M. L. od decyzji Naczelnika [....] Urzędu Skarbowego w G. z dnia 26 czerwca 2017 r. odmawiającej stwierdzenia nadpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych nastąpiło z uchybieniem terminu do jego wniesienia określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona zarzucając wydanemu postanowieniu naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 O.p., poprzez jego wydanie w następstwie wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, co wskazuje, że przesłanką stwierdzenia uchybienia terminu było uprzednie odmówienie jego przywrócenia, podczas gdy postanowienie stwierdzające uchybienie powinno odnosić się wyłącznie do kwestii obiektywnych, wniosła o: uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora IAS w całości; zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu, działający przez swojego pełnomocnika skarżący wskazał, że niedopuszczalne jest rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przed wydaniem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do jego wniesienia. Na potwierdzenie swoich argumentów przytoczył orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, że pierwszeństwo przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania winno mieć rozstrzygnięcie w postaci postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi. Skarżący zarzucił, że w postanowieniu stwierdzającym uchybienie terminu, Dyrektor IAS wprost odniósł się do uprzednio wydanego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, stwierdzając, że o uchybieniu terminowi świadczy odmowa jego przywrócenia orzeczona odrębnym postanowieniem.. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych aktów z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie ( ... ). W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Dokonując kontroli Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą, powinien jednak rozstrzygać w granicach danej sprawy, co wynika wprost z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd ma zatem prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, zaś podniesione w skardze zarzuty są chybione. Sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Zgodnie z art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W sprawie stanowiącej przedmiot zaskarżenia pełnomocnik podatnika kwestionuje ustalenia organu w zakresie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania uznając, że skarżący nie może ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbania dokonanego przez profesjonalnego pełnomocnika, który nie powiadomił go o fakcie wydania decyzji. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, co sama przyznała występując z wnioskiem o jego przywrócenie. Zgodnie z treścią art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Powołany przepis nie odnosi się i nie różnicuje okoliczności, w jakich organ poweźmie pewność, co do faktu wniesieniu odwołania po terminie. Oznacza to, że organ ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu w każdym przypadku, gdy takie uchybienie stwierdzi. Bez znaczenia pozostaje zatem, czy fakt ten ustali w ramach wstępnego badania środka odwoławczego, co do którego strona jest błędnie przekonana, że został on przez nią wniesiony w terminie, czy też fakt ten ustali w sytuacji wniesienia odwołania, któremu towarzyszy wniosek o przywrócenie terminu ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 października 2001 roku, I SA/Gd 719/99, Lex 53890 ). Tym samym wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu nie powoduje niedopuszczalności wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. W sytuacji wniesienia odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu za naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. można by więc uznać właśnie niewydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Przepisy dotyczące przywrócenia terminu, "nie konsumują" bowiem dyspozycji art. 228 § 1 pkt 2 ustawy. Końcowo zaznaczyć należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 28 lutego 2018r. sygn. akt I SA/Gd 62/17 oddalił skargę M. L. od postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia 22 listopada 2017r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił w świetle przesłanek art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 O.p., że odwołanie skarżącego zostało wniesione z uchybieniem terminu, przy czym bez znaczenia pozostaje okoliczność jednoczesnego wydania postanowień w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło