I SA/Gd 653/09

PostanowienieWSA w Gdańsku2009-10-14

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna, charakteryzująca się niskimi dochodami, brakiem majątku, koniecznością korzystania z pomocy rodziny i organizacji charytatywnej, uzasadnia przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Spełnił tym samym przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, zgodnie z którymi osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść ich bez uszczerbku dla własnego utrzymania i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą podatku akcyzowego. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i synem, jego dochody z renty są niskie, a żona nie pracuje. Małżonkowie nie posiadają majątku, a skarżący ma znaczne zaległości podatkowe i jest w rejestrze dłużników. Korzystają z pomocy syna i organizacji charytatywnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 14 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń, luty i marzec 2006 r. postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. R. S. dołączonym do skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na wyżej opisaną decyzję dyrektora izby celnej wnioskiem z dnia 6 sierpnia 2009 r. (data stempla pocztowego) zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także dokumentów i oświadczeń przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 17 września 2009 r. ustalono, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz synem, wnioskodawca osiąga dochody wyłącznie z tytułu renty w kwocie 436,40 zł netto miesięcznie (dowód: odcinek wypłaty świadczenia za lipiec 2009 r.), z dniem 18 lutego 2008 r. zawiesił on bowiem wykonywanie działalności gospodarczej (dowód: odpisy druków ZWPA i ZWUA o wyrejestrowaniu płatnika składek oraz z ubezpieczeń), jego żona nie uzyskuje dochodów, w okresie od 13 grudnia 2006 r. do 2 września 2009 r. zarejestrowana była jako osoba bezrobotna (dowód: oświadczenie z dnia 27 września 2009 r., odpis zeznania małżonków za 2008 r. – PIT-36, zaświadczenie z powiatowego urzędu pracy z dnia 28 września 2009 r.), małżonkowie nie posiadają jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, oszczędności, przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro. Skarżący posiada zaległości podatkowe w łącznej kwocie 268 629,96 zł wraz z odsetkami zł (dowód: zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego z dnia 3 i 26 września 2008 r.), w dniu 3 września 2009 r. został wpisany do rejestru dłużników (dowód: zaświadczenie o dokonaniu wpisu przez sąd). Z przedłożonego postanowienia Sądu Rejonowego [...] z dnia 3 września 2009 r. wynika, że egzekucja prowadzona przeciwko skarżącemu została umorzona. Ze złożonych oświadczeń wynika, że małżonkowie zamieszkują u starszego syna, który prowadzi działalność gospodarczą i wspomaga ich finansowo w kosztach utrzymania, otrzymują również pomoc rzeczową z Caritas. Wnioskodawca nadesłał dokumenty obrazujące sytuację majątkową starszego syna, tj. odpis zeznania podatkowego za 2008 r. – PIT-36, wydruk potwierdzony przez pracownika kancelarii prawno-podatkowej o wysokości sprzedaży, dokonanych zakupów, poniesionych wydatków oraz osiągniętego dochodu w okresie od stycznia do września 2009 r., wyciągi z rachunku bankowego sporządzone za okres od 1 czerwca do 31 sierpnia 2009 r., oświadczenie z dnia 27 września 2009 r. o posiadaniu trzech samochodów wykorzystywanych do prowadzonej działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, uznano, iż skarżący wykazał, że na dzień wydania niniejszego postanowienia poniesienie przez niego kosztów sądowych, spowoduje skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Za taką oceną przemawia okoliczność, że małżonkowie uzyskują niewielkie dochody, których wysokość nie pozwala na zaspokojenie nawet podstawowych potrzeb, nie posiadają majątku, który mogliby spieniężyć, korzystają z pomocy nie tylko członków rodziny, ale także organizacji charytatywnej. Aktualna sytuacja finansowa wnioskodawcy i jego rodziny nie budzi wątpliwości, została potwierdzona dokumentami. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło