I SA/Gd 655/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z o.o. z siedzibą w C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. nr [...] w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia dłużnikowi zajętej wierzytelności wysokości nieprzekazanej kwoty postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. nr [...]. A Spółka z o.o. z siedzibą w C. – dalej jako "Skarżąca" wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 maja 2018 r. w przedmiocie określenia dłużnikowi zajętej wierzytelności wysokości nieprzekazanej kwoty. W treści skargi Skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że wniosek o wstrzymanie wykonania postanowień organów obu instancji uzasadniony jest tym, że nie posiada ona wolnych środków na jednorazową zapłatę ewentualnych zobowiązań, a próba egzekucji grozi utratą płynności finansowej. W ocenie Skarżącej, wniosek jest uzasadniony również ważnym interesem Spółki. Skarżąca wskazała, że zatrudnia obecnie pracowników, osiąga przychody oraz wykazuje zysk, płacąc w terminie wszelkie zobowiązania publicznoprawne. Skarżąca wskazała, że posiada nieobciążony majątek trwały znacznej wartości, którego nie da się w jednej chwili spieniężyć. Zdaniem Skarżącej wykonanie zaskarżonego postanowienia może doprowadzić do konieczności złożenia przez Skarżącą wniosku o ogłoszenie upadłości, pomimo posiadania majątku znacznie przewyższającego zobowiązania, co w konsekwencji doprowadzi do konieczności zwolnienia 47 pracowników, co przyniesie ujemne skutki społeczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej w skrócie zwana "p.p.s.a.", Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, że przepis art. 61 p.p.s.a. wskazuje na szkodę (majątkową, bądź niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 roku, GZ 138/04, dostępny na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zauważyć należy, że w początkowym okresie stosowania przepisów p.p.s.a. pojawiały się spory co do przedmiotowego zakresu normy zawartej w końcowej części art. 61 § 3 tej ustawy, jednakże późniejsze orzecznictwo oraz komentatorzy opowiedzieli się za poglądem o możliwości badania w ramach art. 61 § 3 p.p.s.a. nie tylko decyzji zaskarżonej, ale również wcześniejszych decyzji – ściśle związanych z tą zaskarżoną, jako wydanych w granicach tej samej sprawy (por. niepubl. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 363/05, czy z dnia 20 grudnia 2006 r. sygn. akt I FZ 513/06, a także J.P.Tarno w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze "LexisNexis", Warszawa 2004 r., s.122 oraz B. Dauter w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydawnictwo Zakamycze 2005 r., s.169). W niniejszej sprawie Skarżąca zwróciła się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji, które zostało wydane w granicach sprawy objętej skargą, stąd podlega badaniu sądu w ramach art. 61 § 3 p.p.s.a. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 roku, FZ 496/04). To wnioskujący ma więc obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu. Zdaniem Sądu Skarżąca nie wykazała, że istotnie zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Uzasadniając swój wniosek Skarżąca ograniczyła się niemal wyłącznie do wskazania, że zaskarżone postanowienie dotknięte jest wadami. Skarżąca stwierdziła również, że zatrudnia pracowników, zwiększa obroty i wykazuje zysk, posiada majątek, a wyegzekwowanie całej kwoty może ją narazić na znaczące straty finansowe oraz doprowadzić do konieczności ogłoszenia upadłości. Tymczasem w ocenie Sądu, lakoniczne stwierdzenia strony w tym zakresie nie znajdują potwierdzania w aktach sprawy. Do wniosku nie załączono bowiem dokumentów mogących uprawdopodobnić wystąpienie wskazanych przez nią skutków wykonania postanowienia, co pozwoliłoby Sądowi na dokonanie oceny faktycznego wpływu jego wykonania na dalszą działalność Spółki. Nie istnieje zatem niebezpieczeństwo tego, że wykonanie postanowienia, w realiach przedmiotowej sprawy, prowadziłoby do wyrządzenia Skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd stwierdził, że Skarżąca nie uzasadniła wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia w należyty sposób. Do oceny zasadności wniosku konieczne jest bowiem dysponowanie aktualnymi i pełnymi danymi o stanie majątkowym spółki. W ocenie Sądu, Spółka nie uprawdopodobniła jakiejkolwiek konkretnej okoliczności, która wskazywałaby na fakt, że niewstrzymanie wykonania aktu spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia konkretnej – znacznej szkody lub spowodowania konkretnych – trudnych do odwrócenia skutków. Nie przedstawiono żadnych danych, które w sposób jednoznaczny i przekonujący wskazywałyby, że wykonanie postanowienia wiąże się ze stratami dla Skarżącej; nieznana jest bowiem wysokość uzyskiwanych przez spółkę przychodów, czy ponoszonych przez nią uzasadnionych kosztów związanych z prowadzoną działalnością. Natomiast okoliczności powoływane przez Skarżącą Sąd uznał za zbyt ogólnikowe, by móc ocenić, czy w niniejszej sprawie zaistnieją okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu Skarżąca nie wykazała w sposób nie budzący wątpliwości swojej sytuacji finansowej pozwalającej na ocenę, czy wykonanie postanowienia spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia Skarżącej znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. W szczególności Spółka nie przedstawiła żadnych danych dotyczących jej majątku ruchomego i nieruchomego. Wskazała jedynie ogólnie, że posiada majątek trwały znacznej wartości (około 3 miliony złotych). Brak jest także danych o wysokości ponoszonych przez Spółkę wydatków. Dysponowanie takim danymi jest natomiast niezbędne, aby dokonać weryfikacji tego, czy wykonanie aktu odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku Spółki, prowadząc do powstania znacznej szkody bądź powodując trudne do odwrócenia skutki. Brak danych odnoszących się do sytuacji majątkowej Skarżącej uniemożliwia Sądowi ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wniosku z urzędu (zgodnie z tezą orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r., wydanego w sprawie II OZ 155/05). Zdaniem Sądu, niewykazanie przez Skarżącą swojej sytuacji finansowej w sposób nie budzący wątpliwości, nie pozwala na dokonanie oceny, czy wykonanie postanowienia spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia Skarżącej znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Ponadto podkreślić należy, że przekonanie strony o zasadności podniesionych w skardze zarzutów, nie jest wystarczającym argumentem aby uznać, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 września 2004 r. (FZ 358/04), który Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, przeświadczenie strony o tym, że decyzja jest merytorycznie niesłuszna i narusza prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 61 p.p.s.a. Sąd zauważa ponadto, że każde postanowienie określające dłużnikowi zajętej wierzytelności wysokość nieprzekazanej kwoty, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Fakt egzekwowania obowiązku pieniężnego, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może być automatycznie utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., II FSK 2752/11, LEX nr 1069889). W związku z powyższym skoro Skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej wnioskiem. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.