I SA/Gd 656/04

WyrokWSA w Gdańsku2006-09-08

Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej, mimo braku jednoznacznych ustaleń faktycznych dotyczących miejsca zamieszkania podatnika?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia z powodu braku ustaleń faktycznych. Kluczowe dla ustalenia właściwości miejscowej organu podatkowego jest miejsce zamieszkania podatnika. Organ odwoławczy nie wykazał, że skarżący miał miejsce zamieszkania na terenie działania Urzędu Skarbowego, a wskazanie adresu w zgłoszeniu identyfikacyjnym było sprzeczne z faktem wymeldowania się z tego adresu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył zgłoszenie identyfikacyjne osoby fizycznej, a Naczelnik Urzędu Skarbowego nadał mu numer NIP. Skarżący wniósł odwołanie, twierdząc, że decyzja jest niezgodna ze stanem faktycznym, ponieważ jest osobą bezdomną i nie zameldowaną. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał decyzję w mocy, uznając, że adres wskazany w zgłoszeniu jest adresem zamieszkania, co wyklucza bezdomność. Skarżący zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, domagając się jej nieważności i ustalenia, że nigdy nie był zameldowany ani nie składał wniosku o zameldowanie pod wskazanym adresem.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i orzeczono, że decyzja nie może być wykonana. Przyznano pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Referent Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 września 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 8 września 2004 r. nr [...] w przedmiocie nadania numeru identyfikacji podatkowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. przyznaje od Skarbu Państwa – Dyrektora Izby Skarbowej pełnomocnikowi skarżącego ustanowionego z urzędu adwokatowi M. R. u z Kancelarii Adwokackiej kwotę 292,80 zł brutto (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej. I SA/Gd 656/04 U z a s a d n i e n i e W dniu [...] Pan J.K. złożył - za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej - w Urzędzie Skarbowym zgłoszenie indentyfikacyjne osoby fizycznej nieprowadzącej samodzielnie działalności gospodarczej (NIP-3). Naczelnik Urzędu Skarbowego, po rozpatrzeniu zgłoszenia indentyfikacyjnego NIP-3, wydał w dniu 14 czerwca 2004 r. decyzję, w której nadał Panu J. K. numer identyfikacji podatkowej [...] Pan J.K. pismem z dnia [...] złożył odwołanie od ww. decyzji, w którym wniósł o jej uchylenie z uwagi na niezgodność ze stanem faktycznym i przepisami prawa. Zdaniem odwołującego się skoro jest on uznany za osobę bezdomną a więc bez zameldowania, tym samym wydanie zaskarżonej decyzji nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1a z ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. nr 142, poz. 702 ze zm.) - po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją nr [...] z dnia 8 września 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 czerwca 2004 r. w sprawie nadania Panu J. K. numeru identyfikacji podatkowej NIP. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdza, iż o tym czy daną osobę fizyczną można uznać za osobę bezdomną nie przesądza fakt bycia zameldowanym pod określonym adresem - a decyduje o tym okoliczność faktyczna tj., zamieszkiwanie w określonym lokalu mieszkalnym. Wprawdzie z akt sprawy wynika, iż p. J.K. wymeldował się z mieszkania znajdującego się w K. przy ul. [...] dnia [...] - jednakże adres ten p. K. wskazał w zgłoszeniu identyfikacyjnym NIP-3 z dnia [...] jako adres zameldowania. Powyższe zdaniem organu wskazuje na brak spójności w podawanych przez stronę informacjach co do miejsca zameldowania. Organ odwoławczy jednocześnie zauważa, iż w/w adres p. K. wskazał dla potrzeb Ośrodka Pomocy Społecznej w K., pod którym co miesiąc odbiera świadczenie z pomocy społecznej w postaci zasiłku stałego. W konsekwencji okoliczności te zdaniem organu potwierdzają, iż miejscem zamieszkania p. J.K. jest K. ul. [...], co wyklucza "bezdomność" osoby fizycznej, natomiast stosownie do treści art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej uprawniało Naczelnika Urzędu Gminy do wydania decyzji w sprawie numeru identyfikacji podatkowej (NIP), p. J.K. W skardze na powyższą decyzję skarżący żądał ustalenia, iż zaskarżona przez stronę decyzja organu podatkowego drugiej instancji jest nieważna. Ponadto skarżący wniósł o ustalenie, iż nigdy nie był zameldowany w K. pod adresem [...] oraz że nigdy nie składał wniosku o zameldowanie pod tym adresem. W uzasadnieniu skargi skarżący podaje, iż pod wskazanym adresem w Kościerzynie nigdy nie był zameldowany, ani nie zamieszkuje (brak jakiegokolwiek tytułu prawnego do lokalu), a jedynie tam od roku z przerwami przebywa, gdyż nie ma gdzie mieszkać. Jednocześnie skarżący podaje, iż do czasu bezprawnej eksmisji mieszkał w Ł. gm. K. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem poprzez brak ustaleń faktycznych zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie kwestią sporną jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy Naczelnik Urzędu Skarbowego był właściwy do wydania decyzji w przedmiocie nadania skarżącemu numeru identyfikacji podatkowej. Okoliczność, że skarżący obowiązkowi ewidencyjnemu podlega, jest poza sporem. Wbrew twierdzeniom strony co trafnie podkreślono w zaskarżonej decyzji o tym czy daną osobę fizyczną można uznać za bezdomną nie przesądza fakt bycia zameldowanym (w konsekwencji dopełnienia określonych formalności w urzędzie miasta (gminy) pod określonym adresem, a decyduje o tym okoliczność faktyczna tj. zamieszkiwanie w określonym lokalu mieszkalnym. Zgodnie bowiem z art. 6 pkt 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593 z późn. zm.) za osobę bezdomną jest uznawana po pierwsze - osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i niezameldowana na pobyt stały, bądź po drugie - osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie możliwości zamieszkania. Skoro fakt zamieszkiwania pod wskazanym adresem ma niewątpliwie znaczenie dla ustalenia statusu podatnika jako osoby bezdomnej, obowiązkiem organu odwoławczego było ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego co do miejsca zamieszkania skarżącego. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż powyższe ma przesądzające znaczenie, aby ustalić właściwość miejscową organu właściwego do wydania decyzji w sprawie numeru identyfikacji podatkowej. Zgodnie bowiem z art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej właściwość miejscową organu podatkowego ustala się według miejsca zamieszkania podatnika. Zgodnie natomiast z art. 4 pkt 3 lit. a) cyt./w. ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników - w sprawach nadawania podatnikowi numeru NIP - dla podatników będących podatnikami podatku dochodowego właściwym jest naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach tego podatku. Wbrew wywodom organu odwoławczego z dowodów zgromadzonych przez organ podatkowy pierwszej instancji nie wynikało natomiast, że na terenie działania Urzędu Skarbowego Pan J.K. miał miejsce zamieszkania (pobytu). Takim dowodem nie może być wskazanie we wniosku z dnia [...] w/w adresu w K. jako adresu zameldowania, skoro z niespornych ustaleń wynika, że dnia [...], skarżący wymeldował się z mieszkania znajdującego się w K., przy ul. [...]. Do powyższych okoliczności organ odwoławczy nie odniósł się, mimo, że z uwagi na dwuinstancyjność postępowania, zobligowany był do rozpoznania sprawy od nowa. Z tych przyczyn na mocy art. 145 § 1 pkt "c" art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w wyroku. O kosztach zastępstwa procesowego. Sąd orzekł na mocy art. 200 cyt./w. ustawy. DSz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło