I SA/Gd 679/16

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-01-09

Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w wyznaczonym terminie jest prawidłowe, jeśli skarżąca kwestionuje skuteczne doręczenie wezwania do uzupełnienia braków?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy zarządzenie referendarza o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, uznając je za prawidłowe. Skoro skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku w wyznaczonym terminie, a dowód doręczenia wezwania do uzupełnienia braków stanowi dokument urzędowy, brak było podstaw do uznania, że doręczenie nie było skuteczne. Niezłożenie wniosku na urzędowym formularzu lub nieuzupełnienie braków w terminie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania zgodnie z art. 257 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd wezwał ją do uzupełnienia braków formalnych poprzez wypełnienie urzędowego formularza PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie zostało uznane za doręczone skarżącej w dniu 26 października 2016 r. Skarżąca nie uzupełniła braków w wyznaczonym terminie, w związku z czym referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżąca złożyła sprzeciw, kwestionując skuteczne doręczenie wezwania. Sąd rozpoznał sprzeciw i utrzymał w mocy zarządzenie referendarza.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego z 29 listopada 2016 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług oraz zabezpieczenia majątku postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Skarżąca pismem z dnia 30 czerwca 2016 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2016 r. przesłano skarżącej urzędowy formularz PPF celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą ww. wezwanie uznano za doręczoną skarżącej w dniu 26 października 2016 r. w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 2 listopada 2016 r., skarżąca nie wniosła do Sądu urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 29 listopada 2016 r. pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżąca złożyła sprzeciw od ww. zarządzenia, w którym wskazała, że nie została podjęta próba doręczenia jej urzędowego formularza PPF oraz nie została zawiadomiona o złożeniu pisma Sądu zawierającego formularz na okres czternastu dni w placówce pocztowej a zatem pismo to nie zostało jej nigdy skutecznie doręczone. Do sprzeciwu dołączono wypełniony formularz PPF. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658, dalej: ustawa zmieniająca). Zgodnie z art. 2 tej ustawy przepisy w nowym brzmieniu stosuje się do spraw wszczętych po 15 sierpnia 2015 r. W myśl zaś art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718), dalej: P.p.s.a. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Rozpoznając sprawę sąd wypowiada się zatem o zasadności zaskarżonego sprzeciwem zarządzenia i dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu, a nie jak dotychczas rozpoznaje sprawę na nowo. Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W przypadku osoby fizycznej, ubiegającej się o przyznanie przywileju procesowego w postaci prawa pomocy, zastosowanie znajduje tzw. druk PPF, co wynika z § 1 pkt 1 obowiązującego obecnie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.). Stosowny druk PPF stanowi załącznik nr 1 do wskazanego rozporządzenia. Należy podkreślić, że niezachowanie wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na odpowiednim formularzu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 P.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt O OPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji niezłożenie w wyznaczonym terminie wniosku o przyznanie prawa pomocy na wymaganym formularzu musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 P.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, co wynika wprost z treści uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2016 r. przesłano skarżącej urzędowy formularz PPF celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą ww. wezwanie uznano za doręczoną skarżącej w dniu 26 października 2016 r. w trybie art. 73 P.p.s.a. W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 2 listopada 2016 r., skarżąca nie wniosła do Sądu urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że referendarz sądowy prawidłowo uznał, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy należało pozostawić bez rozpoznania. Odnosząc się do podnoszonej kwestii nieprawidłowego doręczenia przesyłki zawierającej urzędowy formularz PPF, Sąd zwraca uwagę, że pocztowy dowód doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym, co oznacza, że stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Uwzględniając, że znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru ww. pisma stanowi dokument urzędowy, z którym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści, w ocenie Sądu brak było podstaw do prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego i dowodowego związanego z jego doręczeniem. Tym niemniej, Sąd dokonał oceny zwrotnego potwierdzenia przesyłki, znajdującego się na karcie 42 akt sądowych i uznał, że dokument ten zawiera wszelkie niezbędne informacje zarówno co do sposobu awizowania i dat tej czynności, wreszcie informacji o niepodjęciu jej przez adresata. Z akt sądowych wynika, że sporna przesyłka awizowana była dwukrotnie w dniach 12 i 20 października 2016 r. i pozostawiona została na okres 14 dni w placówce pocztowej. W związku z powyższym, z uwagi na jej niepodjęcie przez stronę, została uznana za skutecznie doręczoną w dniu 26 października 2016 r. Na marginesie Sąd wskazuje, że pozostawienie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania nie stoi na przeszkodzie złożeniu przez nią obecnie nowego wniosku w tym przedmiocie. Mając na uwadze powyższe, na mocy art. 260 § 1 i § 3 w zw. z art. 257 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło