I SA/Gd 683/20
WyrokWSA w Gdańsku2020-10-28
Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie odmawiające uwzględnienia sprzeciwu na zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych, w sytuacji gdy skarżąca kwestionowała wymagalność należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 01-08/2015 r. i 08/2018 r. powołując się na wnioski o wznowienie postępowań?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nie narusza prawa. Stwierdzono, że należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 01-08/2015 r. i 08/2018 r. były wymagalne, ponieważ decyzje, na podstawie których wystawiono zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w rejestrze, były ostateczne, a postępowania w ich przedmiocie nie zostały wznowione ani wstrzymane. W przypadku należności za 08/2018 r. stwierdzono, że pozostała do zapłaty kwota została prawidłowo wykazana.Stan faktyczny
Skarżąca L.R.-S. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające uwzględnienia sprzeciwu na zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych. Zawiadomienie dotyczyło należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 01-08/2015 r. i 08/2018 r. Skarżąca argumentowała, że złożyła wnioski o wznowienie postępowań podatkowych w związku z orzeczeniem TSUE. Organy administracji uznały, że należności są wymagalne, a postępowania nie zostały wznowione.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 28 października 2020 r. sprawy ze skargi L. R. – S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 26 maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia odmowy uwzględnienia zgłoszonego sprzeciwu oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 maja 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 lutego 2020r. w części odmawiającej uwzględnienia sprzeciwu zgłoszonego przez L.S. (dalej: Skarżąca) na zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych z dnia 7 listopada 2019 r. w zakresie należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 01-08/2015 r. i 08/2018 r.
W uzasadnieniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia 7 listopada 2019 r. zawiadomił L.S. o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych należności pieniężnych z tytułu podatku od towarów i usług za okresy:
• 01-12/2013 r. w kwocie 1.105 870,58 zł wynikających z decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 26 listopada 2018 r. nr [...],
• 01-08/2015 r. w łącznej kwocie 6.733.141,74 zł wynikających z decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...],
• 08/2018 r. wynikających z deklaracji VAT-7 w kwocie 2.249,86 zł. Na dzień wystawienia zawiadomienia kwota odsetek wynosiła 2.848 554,00 zł.
Pismem z dnia 22 listopada 2019 r. (uzupełnionym pismem z dnia 20 grudnia 2019 r.) L.S. wniosła sprzeciw w sprawie zagrożenia ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych ww. należności wskazując, że złożyła wnioski o wznowienie postępowań w związku z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 października 2019 r. sygn. akt C-189/18, mającym w Jej ocenie wpływ na treść wydanych decyzji określających należności wskazanych w zawiadomieniu. W załączonych do sprzeciwu wnioskach z dnia 15 listopada 2019 r. Strona wniosła o wznowienie postępowań podatkowych na podstawie art. 240 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t.: Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.) zakończonych niżej wymienionymi decyzjami ostatecznymi:
• Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 26 listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za 01-12/2013 r.,
• Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 31 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za 01-12/2013 r.,
• Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 13 kwietnia 2017 r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za 07/2014 r.
Dyrektor zauważył, że w złożonym sprzeciwie nie odniesiono się do należności pieniężnych ujawnionych w zawiadomieniu z dnia 7 listopada 2019 r. za okresy od 01-08/2015 r. oraz 08/2018 r. W treści zażalenia podniesiono natomiast, że zaległość podatkowa wynikającej z deklaracji VAT-7 za 08/2018 r. została uregulowana wraz z odsetkami za zwłokę w dniu 20 grudnia 2018 r.
Z ustalonego stanu faktycznego wynika jednak, że w dniu 20 grudnia 2018 r. Skarżąca dokonała wpłaty w wysokości 2.908,14 zł tytułem zapłaty podatku VAT wraz z odsetkami za zwłokę, wynikającego z deklaracji podatkowej za 08/2015 r. w wysokości 2.805,00 zł. W dniu 21 maja 2019 r. Skarżąca złożyła korektę tej deklaracji, wykazując podatek do zapłaty w wysokości 5.105,00 zł. Po zaksięgowaniu wpłaty z dnia 20 grudnia 2019 r. pozostała do zapłaty kwota 2.249,86 zł - wykazana w zawiadomieniu z dnia 7 listopada 2019 r. Odnosząc się do należności za okresy 01-08/2015 r. organ odwoławczy zauważył, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniami z dnia 14 stycznia 2020 r.:
• odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...]
• stwierdził wniesienie odwołania z dnia 30 października 2019 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...] z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że należności pieniężne z tytułu podatku od towarów i usług za okresy: 01-08/2015 r. i 08/2018 r. wraz z odsetkami za zwłokę na dzień wystawienia zawiadomienia o zagrożeniu ujawnienia w rejestrze należności publicznoprawnych były wymagalne, decyzja na podstawie której wystawiono zawiadomienie była ostateczna, jak również nie istniało w obrocie prawnym rozstrzygnięcie, mające wpływ na zmianę oceny co do wymagalności nałożonego obowiązku. Wykonanie przedmiotowej decyzji nie zostało wstrzymane, należność nie została także umorzona ani uregulowana.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku L.S. wniosła o "uchylenie w całości w/w postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego", zarzucając naruszenie:
"1. przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
2. art. 121 §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 roku, poz. 613 ze zm., dalej zwaną O.p.) poprzez prowadzenie postępowania podatkowego przez organy obu instancji z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych,
3. art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie przez organy podatkowe obydwu instancji wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
4. art. 180 §1 O.p. poprzez niedopuszczenie dowodów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy;
5. art. 18b § 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji."
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Tak rozumiejąc swoją rolę Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 26 maja 2020r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia z dnia 10 lutego 2020r. w części odmawiającej uwzględnienia sprzeciwu na zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych z dnia 7 listopada 2019 r. w zakresie należności z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 01-08/2015 r. i 08/2018 r.
Wskazać zatem należy, że do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji na mocy art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017r. (Dz. U. z 2017r. poz. 933) zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 stycznia 2018r. został dodany Rozdział 1a - Rejestr Należności Publicznoprawnych.
Zgodnie z art. 18a § 1 u.p.e.a. Rejestr Należności Publicznoprawnych, zwany dalej "rejestrem", jest prowadzony w systemie teleinformatycznym przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może wyznaczyć, w drodze rozporządzenia, inny organ Krajowej Administracji Skarbowej do prowadzenia rejestru, mając na względzie konieczność zapewnienia sprawnego funkcjonowania tego rejestru oraz sprawność procesów wymiany informacji. Administratorem danych zgromadzonych w rejestrze jest organ prowadzący rejestr (18a § 2 i § 3 u.p.e.a.).
W myśl art. 18b § 1 u.p.e.a. w rejestrze gromadzi się informacje o należnościach pieniężnych, podlegających egzekucji administracyjnej, dla których wierzycielem jest naczelnik urzędu skarbowego albo jednostka samorządu terytorialnego, jeżeli należności te wynikają:
1) z dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1;
2) z decyzji, postanowienia lub innego orzeczenia, które jest ostateczne;
3) z prawomocnego wyroku, postanowienia lub mandatu karnego wydanego na podstawie przepisów Kodeksu karnego skarbowego lub Kodeksu karnego;
4) z mandatu karnego wydanego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia;
5) bezpośrednio z przepisu prawa.
Zgodnie z art. 18b § 2 pkt 1 lit. a) u.p.e.a. rejestr zawiera dane dotyczące: zobowiązanego będącego: osobą fizyczną, obejmujące: - imię i nazwisko, - numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL), jeżeli został nadany, datę urodzenia, jeżeli nie został nadany numer PESEL.
Stosownie do treści art. 18c § 1 u.p.e.a. przed wprowadzeniem do rejestru danych, o których mowa w art. 18b § 2, wierzyciel doręcza zobowiązanemu zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w rejestrze. Zawiadomienie, o którym mowa w § 1, może być doręczone wraz z upomnieniem, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Dane, o których mowa w art. 18b § 2, mogą być wprowadzone do rejestru nie wcześniej niż po upływie 30 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia, o którym mowa w § 1. Przepisy § 1-3 nie mają zastosowania, jeżeli wysokość należności pieniężnej, o której dane mają być wprowadzone do rejestru, wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia jej w terminie jest niższa niż czterokrotna wysokość kosztów upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 (art. 18c § 2-4).
Zgodnie z art. 18d § 1 u.p.e.a. wierzyciel wprowadza do systemu teleinformatycznego, w którym jest prowadzony rejestr, dane, o których mowa w art. 18b § 2. Nie wprowadza się do rejestru danych, o których mowa w art. 18b § 2, w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczną decyzję, postanowienie lub inne orzeczenie, o którym mowa w art. 18b § 1 pkt 2, do czasu zakończenia prawomocnym orzeczeniem postępowania sądowoadministracyjnego (§ 2).
W myśl art. 18i § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu w sprawie: 1) zagrożenia ujawnieniem w rejestrze; 2) wprowadzenia danych, o których mowa w art. 18b § 2, do systemu teleinformatycznego, w którym jest prowadzony rejestr. Sprzeciw wnosi się do wierzyciela (§ 2). Prawo wniesienia sprzeciwu przysługuje od dnia doręczenia zawiadomienia, o którym mowa w art. 18c § 1, albo od dnia wprowadzenia do rejestru danych, o których mowa w art. 18b § 2, bez tego zawiadomienia i trwa do dnia, do którego te dane znajdują się w rejestrze (§ 3). W sprzeciwie określa się żądanie oraz wskazuje się okoliczności i dowody uzasadniające sprzeciw (§ 4). Prawo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w § 1 pkt 1, przysługuje wyłącznie w przypadku, gdy zobowiązany kwestionuje istnienie lub wysokość należności pieniężnej lub odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie (§ 5).
W świetle powyższego stwierdzić należy, że w Rejestrze Należności Publicznoprawnych gromadzone są informacje o należnościach pieniężnych podlegających egzekucji administracyjnej, gdy należności te wynikają z decyzji, postanowień lub innego orzeczenia, które jest ostateczne. Zgodnie zaś z art. 128 O.p. decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym są ostateczne. Przy czym, jak wskazuje się w doktrynie, decyzje od których nie służy odwołanie to także te, co do których upłynął termin na złożenie odwołania, wobec czego stały się ostateczne.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że jak wynika z akt sprawy zawiadomienie z dnia 7 listopada 2019 r. o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych obejmowało m.in. należności wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...]. Decyzja ta stała się ostateczna, albowiem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniami z dnia 14 stycznia 20120 r.:
• odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...]
• stwierdził wniesienie odwołania z dnia 30 października 2019 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 7 listopada 2018 r. nr [...] z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Przy czym z akt sprawy nie wynika (również z treści złożonego sprzeciwu, zażalenia, jak i skargi), aby w obrocie prawnym istniało rozstrzygnięcie, mające wpływ na zmianę oceny co do wymagalności nałożonego tą decyzja obowiązku. Wykonanie przedmiotowej decyzji nie zostało wstrzymane, należność nie została także umorzona ani uregulowana.
Jeśli chodzi natomiast o należność dotyczącą podatku od towarów i usług za 08/2018r., wynikającą ze złożonych deklaracji VAT-7, to jak wynika z akt sprawy w dniu 20 grudnia 2018 r. Skarżąca dokonała wpłaty w wysokości 2.908,14 zł tytułem zapłaty podatku VAT wraz z odsetkami za zwłokę, wynikającego z deklaracji podatkowej za 08/2015 r. w wysokości 2.805,00 zł. W dniu 21 maja 2019 r. Skarżąca złożyła korektę tej deklaracji, wykazując podatek do zapłaty w wysokości 5.105,00 zł. Po zaksięgowaniu wpłaty z dnia 20 grudnia 2019 r. pozostała do zapłaty kwota 2.249,86 zł – prawidłowo wykazana w zawiadomieniu z dnia 7 listopada 2019 r.
Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu prawidłowość doręczenia Skarżącej zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem w rejestrze, skoro Skarżąca w terminie zgłosiła sprzeciw.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło