I SA/Gd 736/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Asesor WSA Danuta Oleś, Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 r. sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 8, poz. 60 z późn. zm. zwanej dalej O.p.) stwierdził, że odwołanie od czterech decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. i jako bezskuteczne pozostawił je bez rozpatrzenia. Podstawą wydania powyższego postanowienia były następujące ustalenia stanu faktycznego: W dniu [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał w stosunku do P.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "A" cztery decyzje w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług. Powyższe decyzje zostały skierowane na adres: [...]. Dyrektor Izby Skarbowej przywołując art. 148 § 1 i 2 O.p., art. 149 O.p. oraz art. 150 O.p. wskazał, że przesyłka pocztowa była 2-krotnie awizowana w dniach [...], zaś w dniu [...] została zwrócona do nadawcy z powodu jej niepodjęcia w terminie przez adresata. Jak dalej wywodził organ odwoławczy, doręczenie uważa się za skuteczne w ostatnim dniu 14-dniowego okresu przechowania przesyłki w urzędzie pocztowym, co nastąpiło w niniejszej sprawie w dniu [...]. Przytaczając treść art. 220 w zw. z art. 223 O.p., organ wskazał, że termin do wniesienia odwołania od ww. decyzji upłynął bezskutecznie po 14 dniach od dnia doręczenia przesyłki tj. w dniu [...]. Podkreślono, że złożony przez skarżącego dopiero w dniu [...] wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został rozpatrzony odmownie. W skardze do WSA w Gdańsku skarżący zarzucił postanowieniu organu drugiej instancji naruszenie art. 162 i 163 O.p. poprzez uznanie, że nie nastąpiły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez stwierdzenie, że odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu. Skarżący podniósł szereg argumentów w kwestii niesłusznej jego zdaniem odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wskazując na brak skrzynki pocztowej, w której listonosz mógłby pozostawić awizo. Podkreślił, że w świetle art. 162 § 1 Op nie jest zmuszony do udowodnienia, a jedynie do uprawdopodobnienia wystąpienia takich okoliczności, które uniemożliwiły mu dochowanie terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącego dołączone do akt zdjęcia i całkowita bierność organu, który nie wyjaśnił tej kwestii i nie udowodnił we własnym zakresie albo nie wezwał go do przedstawienia innych dowodów, pozwalają na przyjęcie za udowodnioną, a nie tylko uprawdopodobnioną okoliczność błędnego doręczenia decyzji. Odnośnie reklamacji przesyłki skarżący oświadczył, że jest ona niemożliwa do dokonania przez odbiorcę przesyłki. W kwestii argumentu organu, że pracownicy urzędu pocztowego nie mają obowiązku wydawać wszystkich przesyłek, ale tylko te, co do których odbiorca przedłoży awizo, skarżący oświadczył, że jest on całkowicie oderwany od praktyki placówek pocztowych. Powszechnym jest bowiem, że w urzędach pocztowych segreguje się przesyłki alfabetycznie w przegródkach, a gdy adresat zgłasza się z awizem, wydawane są wszystkie znalezione w przegródce przesyłki. Dodatkowo, skarżący wyjaśnił, że ilość wydanych w stosunku do jego osoby decyzji uniemożliwiała mu śledzenie każdej sprawy z osobna, na bieżąco. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi. Tak rozumiejąc swoją rolę Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga P.B. nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść należy, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie było konsekwencją odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji wymiarowych. Stosownie do poglądu, który Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w całości podziela – w wypadku złożenia odwołania po terminie wraz z wnioskiem o jego przywrócenie organ odwoławczy nie może wydać postanowienia stwierdzającego uchybienie do wniesienia odwołania przed rozpatrzeniem tego wniosku. Uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu wyłącza bowiem możliwość wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 1994 roku, SA/Gd 312/94, niepubl., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2000 roku, SA/Sz 565/00, Palestra 2001, nr 11-12, s.217). A contrario, negatywne rozstrzygnięcie wniosku o przywrócenie terminu, skutkujące definitywnym zawinionym przesądzeniem przekroczenia tego terminu, jest przesłanką wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Przy czym, bezwarunkowe brzmienie przepisu art. 228 O.p. nie pozostawia organowi podatkowemu żadnej swobody i obliguje go do wydania takiego postanowienia w każdym przypadku, gdy uchybienie terminowi nastąpi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 października 2001 roku, I SA/Gd 719/99, Lex 53890). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, nie stwierdzając przy wydaniu zaskarżonego postanowienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a., skargę oddalił.