I SA/Gd 774/17

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 rok postanawia: 1. przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 300 zł /słownie: trzysta złotych/; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF i dołączonym do skargi, skarżący J. L. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłat sądowych, następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Częściowe zwolnienie od opłat może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Na podstawie oświadczenia złożonego przez skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenie z dnia 23 maja 2017 r. referendarz sądowy ustalił, co następuje: skarżący poza środkami w kwocie 635,52 zł zgromadzonymi na jednym z rachunków bankowych nie posiada innych składników majątku. Salda pozostałych kont skarżącego na koniec okresu rozliczeniowego, który przypadał na dzień 27 czerwca, 30 czerwca, 18 lipca i 31 lipca br. były ujemne albo wynosiły 0 zł. Wszystkie konta bankowe skarżącego podlegają zajęciom egzekucyjnym. Skarżący posiada zadłużenie z tytułu nieuiszczanych alimentów w wysokości 103.277,14 zł. Jego pozostałe zobowiązania, w tym podatkowe, kredytowe oraz wobec telefonii komórkowej, kontrahentów i ZUS wynoszą ponad 700.000 zł. Skarżący prowadzi sam gospodarstwo domowe, utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.459 zł netto miesięcznie, z którego prowadzona jest egzekucja. Ponosi stałe wydatki na czynsz najmu pokoju, który wynosi 700 zł miesięcznie (w tym opłaty za media) oraz na zakup leków w kwocie 167,10 zł średnio miesięcznie. Dodatkowo w czerwcu oraz w lipcu br. korzystał z odpłatnej rehabilitacji kręgosłupa, przeznaczając na ten cel łącznie kwotę 620 zł. Skarżący korzysta z pomocy finansowej udzielanej mu przez matkę. Pomoc tę otrzymuje średnio do 3 razy w miesiącu i kształtuje się ona na poziomie 200-600 zł. Przed przystąpieniem do oceny zasadności przedmiotowego wniosku należy wskazać, że podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy należy mieć na uwadze, że orzeczenie w tej kwestii winno wynikać ze zrównoważonej i wzajemnej oceny dwóch elementów: rozmiaru kosztów jakie musi ponieść strona wnioskująca o prawo pomocy na poczet postępowania sądowego i aktualnych możliwości płatniczych jej samej jak i osób pozostających z taką osobą we wspólnym gospodarstwie domowym (por. m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I SA/Po 825/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Koszty sądowe niniejszego postępowania kształtuje: 1/ wpis od skargi w kwocie 4.621 zł (§ 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.; dalej jako rozporządzenie); 2/ ewentualny wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 2.311 zł (§ 3 rozporządzenia); 3/ ewentualny wpis od zażalenia na postanowienie wydane przez sąd wynoszący 100 zł (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia) oraz 4/ ewentualna opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł pobierana za doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem w sytuacji gdy orzeczenia nie uzasadnia się z urzędu (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych; Dz. U. Nr 221, poz. 2192). Ustalone w sprawie okoliczności dotyczące aktualnej sytuacji finansowej skarżącego prowadzą do wniosku, że nie jest on w stanie uiścić w całości kosztów sądowych niniejszego postępowania. Jednocześnie referendarz sądowy uznał, że skarżący jest w stanie partycypować w powstałych kosztach sądowych, uiszczając kwotę 300 zł. W ocenie referendarza sądowego skarżący ma realne możliwości uiszczenia kosztów sądowych w tej właśnie wysokości i koszt ten jest w stanie ponieść bez uszczerbku swojego koniecznego utrzymania. Skarżący posiada bowiem środki na rachunku bankowym w kwocie 635,52 zł, z których nie korzysta. Przyjąć zatem należy, że stanowią one oszczędności skarżącego, których, pomimo wykazanej trudnej sytuacji finansowej, nie przeznacza na zaspokojenie swoich bieżących koniecznych potrzeb życiowych. Nie ma przy tym znaczenia, że rachunek bankowy skarżącego, na którym znajdują się te środki, został zajęty w toku prowadzonej egzekucji. Zgodnie bowiem z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 128 ze zm.), środki pieniężne znajdujące się na rachunkach oszczędnościowych, rachunkach oszczędnościowo-rozliczeniowych oraz na rachunkach terminowych lokat oszczędnościowych jednej osoby, niezależnie od liczby zawartych umów, są wolne od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego, w każdym miesiącu kalendarzowym, w którym obowiązuje zajęcie, do wysokości 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U Nr 200, poz. 1679, ze zm.), przysługującego pracownikowi zatrudnionemu w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy. Do przepisu tego wyraźnie odwołuje się art. 8 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.). Od 1 stycznia 2017 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 2.000 zł, a zatem wolna od zajęcia jest kwota 1.500 zł. Skarżący na rachunku bankowym posiada środki mieszczące się w miesięcznej kwocie wolnej od zajęcia, którymi może swobodnie dysponować. Ja już zwrócono uwagę skarżący w ogóle nie korzysta z tej części środków, które są wolne od zajęcia. Podejmując rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie referendarz sądowy miał na uwadze, że w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 773/17 skarżący został zobowiązany do uiszczenia kwoty 300 zł tytułem kosztów sądowych. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.