I SA/Gd 780/10

PostanowienieWSA w Gdańsku2010-11-08

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndyk masy upadłości przedsiębiorcy, który nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga dochodów, a jego majątek jest obciążony kosztami postępowania upadłościowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Syndyk masy upadłości przedsiębiorcy, który nie prowadzi działalności gospodarczej, nie osiąga dochodów, a jego majątek jest obciążony kosztami postępowania upadłościowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Brak dochodów i majątku, a także konieczność poniesienia obowiązkowych kosztów postępowania upadłościowego, uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości C. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. Wniosek obejmował zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 1.500 zł oraz ustanowienie radcy prawnego. Syndyk wykazał brak dochodów z działalności gospodarczej, brak majątku, a także konieczność poniesienia obowiązkowych kosztów postępowania upadłościowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości C. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2007 r. postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Syndyk Masy Upadłości C. R. wnioskiem z dnia 18 sierpnia 2010 r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w tym wpisu od skargi określonego w kwocie 1.500 zł oraz o ustanowienie radcy prawnego w osobie P. K. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Jednocześnie ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także dokumentów dołączonych do wniosku oraz przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 24 sierpnia 2010 r. (wyciągów z rachunku bankowego za 5 i 31 maja, 14 i 30 czerwca oraz 7, 28 i 31 lipca 2010 r., miesięczne raporty kasowe za okres od 1 maja do 31 lipca 2010 r., zgłoszeń złożonych przez ZUS wierzytelności w postępowaniu upadłościowym, rozliczenia kosztów postępowania upadłościowego za 2009 r. i za okres od 2 października 2007 r. i 30 czerwca 2010 r.), ustalono, że C. R. nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga z tego tytułu dochodów, postanowieniem z dnia 2 października 2007 r. sąd gospodarczy ogłosił upadłość przedsiębiorcy C. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma "A" C. R. [...] (dowód: k. 110 akt administracyjnych), nie posiada majątku, na dzień 31 lipca 2010 r. posiadał środki na rachunku bankowym w kwocie 2.564,53 zł, a w kasie – 854,35 zł, przy czym podkreślono, że syndyk zobowiązany będzie do poniesienia obowiązkowych kosztów obwieszczenia w postępowaniu upadłościowym w wysokości około 1.000 zł, stan zadłużenia wobec ZUS w roku 2007 wynosił łącznie 117.778,50 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i kosztami upomnień. Dodatkowo na dzień 30 czerwca 2010 r. niezapłacone koszty postępowania upadłościowego wynosiły 1.379,40 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że wnioskodawca wykazał, iż nie ma realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Za takim stanowiskiem przemawia przede wszystkim brak dochodów oraz majątku. Na dokonaną ocenę miała także wpływ okoliczność, że ze zgromadzonych środków pieniężnych syndyk zobowiązany będzie uiścić obowiązkowe koszty obwieszczenia w postępowaniu upadłościowym, jak również fakt, że nie wszystkie koszty już poniesione w postępowaniu upadłościowym zostały zapłacone. Końcowo wyjaśnić należy wnioskodawcy, że organem właściwym do wyznaczenia adwokata wskazanego przez niego we wniosku jest okręgowa rada adwokacka. Zgodnie bowiem z art. 244 § 3 p.p.s.a. jeżeli strona we wniosku wskazała adwokata właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata, wskazanego przez stronę. Z tych względów uznano, że wnioskodawca spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło