I SA/Gd 791/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędzia WSA Marek Kraus, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 7 listopada 2023 r. sprawy ze skargi T. E. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 21 kwietnia 2023 r., nr SKO.410.97.2023 w przedmiocie kosztów postępowania podatkowego oddala skargę Postanowieniem z dnia 6 marca 2023 r. Nr RFn.3120.44.1.2022.EP Wójt Gminy Wicko postanowił o ustaleniu T. Sp. z o.o. z siedzibą w J. kosztów postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2017 r. w kwocie 22.467,28 zł w zakresie przygotowania przez powołanego w sprawie biegłego opinii w celu ustalenia wartości przedmiotu opodatkowania. Na powyższe postanowienie Spółka wniosła zażalenie podnosząc, iż decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2017 organ pierwszej instancji wydał już po upływie terminu przedawnienia zobowiązania, zatem niezasadne jest również wydanie postanowienia, w którym organ obciąża stronę kosztami postępowania. Rozpatrując niniejszą sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r. utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu przypomniano, że spółka w dniu 9 listopada 2020 r. złożyła wniosek o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2017. Decyzją z dnia 6 marca 2023 r. organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2017 na kwotę 4.708.695,00 zł, stwierdził nadpłatę podatku od nieruchomości za rok 2017 w kwocie 268.140,00 zł i odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku od nieruchomości za rok 2017 w kwocie 3.282.844,00 zł. Spółka w zażaleniu podniosła, że na dzień wydania postanowienia o kosztach (jak i decyzji) i jego doręczenia zobowiązanie Spółki w podatku od nieruchomości za 2017 r. było już przedawnione. Wskazano, że artykuł 265 §1 pkt 3 O.p. stanowi, że do kosztów postępowania zalicza się wynagrodzenie przysługujące biegłym i tłumaczom. Wedle art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jeżeli podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego, z zastrzeżeniem ust. 8, który ustali tę wartość. W przypadku gdy podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub wartość ustalona przez biegłego jest wyższa co najmniej o 33% od wartości określonej przez podatnika, koszty ustalenia wartości przez biegłego ponosi podatnik. Z uzasadnienia przedmiotowego postanowienia wynika, iż łączna wartość budowli stanowiących własność podatnika jest większa wedle opinii biegłego od podanej przez podatnika łącznej wartości aktywów farmy wiatrowej o ponad 209,68%. Stąd uznać należy, zdaniem organu odwoławczego, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wydanym rozstrzygnięciem zarzuciła: I. Naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wypływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 269 § 1, art. 270a, art. 265 § 1 pkt 1 i 3, art. 267 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.) poprzez utrzymanie w mocy postanowienia wydanego przez organ, ustalającego stronie skarżącej koszty postępowania podatkowego - w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu należnemu powołanemu przez organ biegłemu z tytułu sporządzenia opinii będącej jednym z głównych dowodów w postępowaniu podatkowym zakończonym decyzją wymiarową, określającą przez organ stronie skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2017 r. - w przypadku gdy działanie takie było całkowicie niezasadne, bowiem; • zobowiązanie podatkowe, którego dotyczy przedmiotowa opinia uległo przedawnieniu, a jednocześnie nie zaistniały jakikolwiek okoliczności powodujące przerwanie/zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, co organ potwierdził w piśmie z dnia 6 kwietnia 2023 r. przekazując odwołanie strony skarżącej od decyzji wymiarowej do organu odwoławczego, gdzie wskazał, iż "Zauważyć należy jednak, że zobowiązanie podatkowej w podatku od nieruchomości za rok 2017, na moment złożenia niniejszego odwołania w istocie już wygasło na skutek przedawnienia, co oznacza, iż obecnie nie jest możliwe określenie jego wysokości"; • postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2017 r. prowadzone przez organ okazało się ostatecznie bezprzedmiotowe, a zatem dowód z opinii biegłego był nieprzydatny w prowadzonym postępowaniu podatkowym; 2) art. 79 § 3 w zw. z § 1 oraz art. 75 § 4a O.p. poprzez jego zastosowanie w sprawie, a w konsekwencji uznanie, iż działanie organu było prawidłowe, podczas gdy wydana przez organ decyzja w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego oraz stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 r. dnia 6 marca 2023 r., sygn. RFn.3120.44.2022.EP , w której opinia biegłego stanowiła główny dowód była w rzeczywistości decyzją wymiarową, tj. określającą zobowiązanie podatkowe wobec strony skarżącej i jako taka nie mogła zostać wydana z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego, 3) art. 121, art. 127, art. 217 § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 O.p. poprzez prowadzenie postępowania wbrew przepisom prawa i w sposób podważający zaufanie do organu podatkowego oraz wydanie postanowienia zawierającego w uzasadnieniu faktycznym wyłącznie wskazanie przepisów prawa podatkowego. W zaskarżonym postanowieniu SKO organ ten nie wyraził swojego własnego stanowiska w sprawie, lecz ograniczył się wyłącznie do przywołania przepisów prawa podatkowego (w szczególności art. 79 § 3 O.p., który to przepis nie miał w ocenie strony skarżącej, zastosowania w przedmiotowej sprawie). Organ nie dokonał natomiast wskazania faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności; 4) art. 267 § 1 pkt 4 oraz 269 § 1 o.p. w zw. z art. 4 ust. 7 z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 70) poprzez obciążenie strony skarżącej kosztami w wysokości nieprawidłowej, nie weryfikując kosztów faktycznych sporządzonej opinii, bez uwzględnienia nakładu pracy i realnie poświęconego czasu dla porównywalnych czynności. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie tj.: 1) art. 4 ust. 7 Uplok w zw. z art. 70 § 1, art. 120, art. 75 § 4a i 4b i art. 21 § 3 O.p. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, a w konsekwencji uznanie, iż zasadnym było powołanie przez organ biegłego w celu ustalenia wartości rynkowej nieruchomości w postępowaniu podatkowym, które okazało się ostatecznie bezprzedmiotowe, z uwagi na fakt, iż przedmiot prowadzonego postępowania podatkowego (tj. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2017) uległo przedawnieniu. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz § 3, art. 200 ppsa wniesiono o: I. uchylenie zaskarżonego postanowienia SKO oraz postanowienia Organu w całości i umorzenia postępowania w zakresie ustalenia stronie skarżącej kosztów postępowania podatkowego względnie skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez SKO, II. zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej p.p.s.a.), wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obrotu prawnego. W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy zaznaczyć, że Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. Oceniając zatem stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury podatkowej. Uwzględniając powyższe, zdaniem Sądu z akt niniejszej sprawy wynika, że organy podatkowe zważając na wynikający z przepisu art. 122 O.p. obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy, a oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej, jak też z zasady swobodnej oceny dowodów. Zdaniem Sądu, w postępowaniu organów obu instancji nie sposób dopatrzyć się więc naruszenia przepisów procedury (art. 121, art. 127, art. 217 § 2 i art. 210 § 4 O.p.), na które wskazała strona w skardze. Zarzuty skargi koncentrują się w istocie wokół naruszania przepisów postępowania regulujących kwestie związane z ustaleniem stanu faktycznego w decyzji nadpłatowej, które w konsekwencji, w ocenie strony, doprowadziły do naruszenia w niej przepisów prawa materialnego. Strona wskazuje bowiem, że skoro skarżąca złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty i w tym zakresie organ wszczął postępowania podatkowe, to po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, które miało miejsce jej zdaniem w przedmiotowej sprawie, organ nie miał prawa do wydania decyzji określającej zobowiązania podatkowego, a wyłącznie mógł się odnieść do tych okoliczności, które wynikały z wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Strona uznała, że w konsekwencji postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2017 r. prowadzone przez organ okazało się ostatecznie bezprzedmiotowe, a zatem dowód z opinii biegłego był nieprzydatny w prowadzonym postępowaniu podatkowym. Strona skarżąca stoi na stanowisku, iż w takim przypadku nie może zostać obciążona kosztami postępowania podatkowego, a w szczególności w zakresie wynagrodzenia należnego biegłemu z tytułu sporządzenia opinii. W ocenie strony skarżącej, postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 r., na poczet którego ustalono stronie skarżącej koszty postępowania w postaci wynagrodzenia biegłego stało się bezprzedmiotowe w momencie przedawnienia zobowiązania podatkowego i z tego względu organ winien był umorzyć przedmiotowe postępowanie, a w konsekwencji odstąpić od ustalania stronie skarżącej kosztów tego postępowania. Zdaniem Sądu, z powyższym zgodzić się nie można, gdyż niniejsza sprawa pozostaje poza sprawą wymiarową, która podlega odrębnemu procedowaniu. Nadmienić jedynie w tej kwestii należy, że zgodnie z art. 79 § 3 O.p. decyzję w sprawie stwierdzenia nadpłaty na wniosek złożony przed upływem terminu przedawnienia można wydać także po upływie tego terminu. Po upływie okresu przedawnienia może być zatem wydana decyzja stwierdzająca nadpłatę, gdzie organ określi również wysokość zobowiązania od przedmiotu opodatkowania wskazanego we wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Powyższy przepis umożliwia organowi podatkowemu prowadzenie postępowań z wniosków o stwierdzenie nadpłaty złożonych nawet ostatniego dnia terminu przedawnienia zobowiązania. W ramach tych postępowań organy mogą w zakresie objętym wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty określić prawidłową wysokość zobowiązania od danego przedmiotu opodatkowania, odnieść tę kwotę do zapłaconego przez podatnika podatku i stwierdzić nadpłatę albo też odmówić jej stwierdzenia. Artykuł 265 §1 pkt 3 O.p. stanowi, że do kosztów postępowania zalicza się wynagrodzenie przysługujące biegłym i tłumaczom. Wedle art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jeżeli podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego, z zastrzeżeniem ust. 8, który ustali tę wartość. W przypadku gdy podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub wartość ustalona przez biegłego jest wyższa, co najmniej o 33% od wartości określonej przez podatnika, koszty ustalenia wartości przez biegłego ponosi podatnik. Z uzasadnienia przedmiotowego postanowienia wynika, iż łączna wartość budowli stanowiących własność podatnika jest większa według opinii biegłego od podanej przez podatnika łącznej wartości aktywów farmy wiatrowej o ponad 209,68%. Powyższe oznacza, że zaskarżone obecnie postanowienie znajduje umocowanie prawne, jak i faktyczne , a argumentacja strony skarżącej zawarta w skardze jest bezzasadna. Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego, jak również poprzedzające ją organu pierwszej instancji odpowiada prawu. Organy podatkowe dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa i nie doszło do ich naruszenia w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie dopatrując się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd działając w trybie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.