I SA/Gd 793/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" s.c. T. M., M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2009 r. postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 10 września 2013 r., w sprawie sygn. akt I SA/Gd 793/13. I SA/Gd 793/13 UZASADNIENIE Pełnomocnik strony skarżącej "A" s.c. T. M., M. K. doradca podatkowy W. L., pismem z 24 września 2013 r. (data stempla pocztowego) zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 10 września 2013 r., I SA/Gd 793/13 oddalającego skargę strony skarżącej. Jako przyczynę uzasadniającą przywrócenie terminu pełnomocnik wskazał kolizję terminów rozpraw w WSA w Gdańsku oraz Sądzie Rejonowym [...] w B., z powodu której nie mógł stawić się na rozprawie przed WSA w Gdańsku i jako dowód dołączył kopię zawiadomienia z 5 sierpnia 2013 r. skierowanego do "B" w G. Pełnomocnik podniósł, że z tej przyczyny wnosił o wyznaczenie rozprawy w WSA w Gdańsku w innym terminie. Jednocześnie wyjaśnił, że o ogłoszeniu wyroku strona powzięła wiadomość 23 września 2013 r. Pełnomocnik przedłożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Gdańsku z 10 września 2013 r. i uiścił opłatę kancelaryjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Od negatywnych skutków uchybienia terminu strona może bronić się składając wniosek o przywrócenie terminu. Warunki przywrócenia terminu do dokonania spóźnionej czynności procesowej regulują przepisy art. 86 i art. 87 P.p.s.a. Aby przywrócić termin do dokonania spóźnionej czynności łącznie muszą wystąpić przesłanki określone w powołanych przepisach: (1) musi zostać złożony wniosek o przywrócenie terminu, (2) termin na złożenie wniosku wynosi 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, (3) spóźnienie musi negatywnie rzutować na sytuację prawną strony, (4) we wniosku należy uprawdopodobnić, że spóźnienie nie było zawinione, (5) równocześnie z wnioskiem strona winna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Rozważając przesłankę braku winy strony w uchybieniu terminu należy stwierdzić, iż brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności sądowej stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Przepis art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1 P.p.s.a. stanowiąc o tej przesłance nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony ubiegającej się o przywrócenie terminu. Ocena ta została pozostawiona uznaniu sądu, który badając wystąpienie braku winy w uchybieniu terminu powinien dokonywać ocen z wykorzystaniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 745/98, LEX nr 42023). Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W literaturze przedmiotu dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 329). W niniejszej sprawie istotnym jest, że strona skarżąca w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanowiła pełnomocnika procesowego. W tych okolicznościach złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi rozpoznać należało przez pryzmat braku winy po stronie pełnomocnika. W przypadku bowiem, działania strony przez pełnomocnika, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, skutki podejmowanych przez pełnomocnika działań i zaniechań obciążają mocodawcę, który ponosi konsekwencje braku należytej staranności osoby, przez którą działa (por. postanowienia NSA z dnia 10 maja 2004 r., FZ 7/04 oraz z dnia 29 lipca 2004 r., FZ 110/04). Zdaniem Sądu w złożonym piśmie strona skarżąca nie przywołała okoliczności, które wskazywałyby na brak winy w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności Sądu zauważa, że rozpoznawany wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku pełnomocnik argumentuje kolizją terminów rozpraw w WSA w Gdańsku oraz Sądzie Rejonowym [...] w B., z powodu której nie mógł stawić się na rozprawie przed sądem administracyjnym. Podniósł przy tym, że z tej właśnie przyczyny wnosił o wyznaczenie rozprawy w WSA w Gdańsku w innym terminie, co nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. Sąd zwraca uwagę, że pełnomocnik strony skarżącej wprawdzie pismem z 13 sierpnia 2013 r. zwrócił się do WSA w Gdańsku z prośbą zmianę terminu rozprawy wyznaczonego zarządzeniem z 19 lipca 2013 r. na 10 września 2013 r., jednak jako przyczynę podał konieczność stawiennictwa na rozprawie w Sądzie Rejonowym w G. w sprawie o sygn. [...], w której jest stroną (a nie jak wskazuje w przedmiotowym wniosku – Sądzie Rejonowym [...] w B.). Do wniosku o zmianę terminu rozprawy dołączył pismo swojego mocodawcy kierowane do WSA w Gdańsku, z którego wynika, że 10 września 2013 r. wspólnicy spółki cywilnej również wnoszą o wyznaczenie rozprawy w innym terminie, gdyż będą uczestniczyć w zaplanowanym wcześniej szkoleniu i nie będą mogli uczestniczyć w rozprawie przed tut. Sądem. Z notatki urzędowej sporządzonej 20 sierpnia 2013 r. przez pracownika sekretariatu Wydziału I tut. Sądu wynika zaś, że termin rozprawy w sprawie o sygn. [...], w której stroną jest Kancelaria Doradztwa Podatkowego "C" Sp. z o.o. w G., został wyznaczony na 26 września 2013 r. Ponadto Sąd zauważa, że pełnomocnik strony skarżącej powołując się na kolizję terminów rozpraw jako okoliczność uzasadniającą jego zdaniem przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wskazuje sprawę o sygn. [...], która toczy się przed Sądem Rejonowym w B. i – jak wynika z treści zawiadomienia o terminie rozprawy – dotyczy sprawy J. R., zaś zawiadomienie skierowane zostało do podmiotu o nazwie "B" w G. Dokumenty te nie potwierdzają konieczności stawiennictwa pełnomocnika na rozprawie w sądzie karnym, która miała się odbyć 10 września 2013 r. Mając na uwadze powołane rozbieżności Sąd za gołosłowną uznał wskazywaną we wniosku okoliczność kolizji terminów rozpraw, która rzekomo uniemożliwiła pełnomocnikowi złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tut. Sądu w terminie. Abstrahując od powyższego, Sąd podkreśla, że pełnomocnik został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy przed WSA w Gdańsku (k. 39). Zatem nawet przyjmując hipotetycznie, że nie mógł on się stawić na rozprawie (na której stawiennictwo nie było obowiązkowe), czy też z uwagi na zakres umocowania nie mógł ustanowić pełnomocnika substytucyjnego, to – przy zachowaniu minimum należytej staranności – o treści rozstrzygnięcia mógł się dowiedzieć kontaktując się telefonicznie z Wydziałem Informacji Sądowej tut. Sądu i w terminie złożyć wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia. Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że strona skarżąca nie dołożyła wymaganej w zaistniałych okolicznościach staranności, co wyłącza przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy i na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.