I SA/Gd 816/03
WyrokWSA w Gdańsku2004-02-13
Skład orzekający: Edyta Anyżewska, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zaliczył nadpłatę podatku dochodowego od osób fizycznych na poczet zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym wraz z odsetkami za zwłokę, pomimo twierdzenia strony o winie organu w powstaniu zaległości?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo zaliczył nadpłatę podatku dochodowego od osób fizycznych na poczet zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym wraz z odsetkami za zwłokę, zgodnie z art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej. Istnienie zaległości podatkowej zostało potwierdzone ostatecznymi decyzjami organów podatkowych, które uprawomocniły się, a postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte i przerwano bieg przedawnienia. Wyrok sądu karnego uniewinniający stronę od popełnienia przestępstwa nie ma wpływu na istnienie zaległości podatkowej.Stan faktyczny
Skarżący E. T. kwestionował postanowienie Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego o zaliczeniu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. na poczet zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym za 1994 r. wraz z odsetkami. Skarżący podnosił, że zaległość powstała z winy pracowników Urzędu Skarbowego i powoływał się na wyrok sądu karnego. Izba Skarbowa uznała, że zaległość istniała i wynikała z ostatecznych decyzji, a nadpłata została prawidłowo zaliczona na jej poczet zgodnie z Ordynacją podatkową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA: Edyta Anyżewska Sędziowie: NSA: Elżbieta Rischka NSA: Małgorzata Tomaszewska /spr./ Protokolant: Monika Orska po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. T. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia 10 czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych na poczet zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym oddala skargę
I SA/Gd 816/03
U z a s a d n i e n i e
Urząd Skarbowy postanowieniem z dnia 18.03.2003 r. Nr [...], na poczet zaległości Pana E. T. z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za miesiąc luty 1994 r., zaliczył nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie 586,60 zł. Ww. kwotę zaliczono proporcjonalnie na poczet należności głównej
118,20 zł oraz na poczet odsetek za zwłokę kwotę 468,40 zł (zał. nr 6).
Pismem z dnia 20 marca 2003 r. Pan E. T. złożył zażalenie. W uzasadnieniu podniósł, iż przedmiotowa zaległość powstała z winy pracowników Urzędu Skarbowego. Podał, iż prowadząc działalność gospodarczą miał obowiązek rozliczać się z budżetem Państwa na zasadach ogólnych prowadząc księgę podatkową, a nie w formie podatku zryczałtowanego. Na potwierdzenie powyższego powołał wyrok Sądu Rejonowego.
Izba Skarbowa postanowieniem z dnia 10 czerwca 2003 r. Nr [...] utrzymała w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego.
W uzasadnieniu Izba podała, że bezspornym jest, że zaległość w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r. w momencie zarachowania nadpłaty istniała. Wysokość zobowiązania wynikała z ostatecznych decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 21.12.1994 r. [...] oraz z dnia 14.06.1995 r. Nr [...]– bowiem strona nie wniosła od nich odwołania. Także wniosek strony o wzruszenie tych decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym, ze względu na upływ terminu przewidzianego do wzruszenia, został pozostawiony bez rozpatrzenia – postanowienia Izby Skarbowej z dnia 02.07.1996 r. Nr [...]. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej sprawie nastąpiło wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku sygn. akt. I SA/Gd 1781/96 i sygn. akt. I SA/Gd 1780/96 z dnia 23.05.1997 r., w których Sąd oddalił skargi na postanowienia pozostawiające bez rozpatrzenia wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji wymiarowych.
Natomiast przywoływany przez podatnika wyrok Sądu Rejonowego wydany jest w sprawie karnej i nie ma wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie.
Skoro więc podatnik posiadał zaległość podatkową, w dacie złożenia PIT-37 za
2002 r., w którym małżonkowie A. i E. T. wykazali nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 568,80 zł, to – zgodnie z art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej – nadpłatę tę należało z urzędu zaliczyć na poczet zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę.
W świetle powyższego Izba za zasadne uznała zaliczenie wykazanej za 2002 r. nadpłaty na istniejącą zaległość w zryczałtowanym podatku dochodowym za miesiąc luty
1994 roku.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan E. T. ponownie, jak w zażaleniu z dnia 20 marca 2003 r. podnosi, iż winę za powstałą zaległość ponosi Urząd Skarbowy, który wydał decyzję na zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów osób fizycznych za 1994 r. Zdaniem skarżącego po wydaniu wyroku z dnia
27 listopada 1997 r. sygn. akt [...] przez Sąd Rejonowy Urząd Skarbowy winien anulować powyższą decyzję.
Ponadto Pan E. T. zarzuca, iż Izba Skarbowa naruszyła procedurę odwoławczą wydając zaskarżone postanowienie zaocznie, bez udziału strony skarżącej i pod dyktando Urzędu Skarbowego.
W związku z powyższym skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako merytorycznie błędnego. Ponadto o zobowiązanie Izby Skarbowej do przestrzegania procedury przewidzianej w K.p.a. i zobowiązanie Urzędu Skarbowego do przestrzegania zasad etyki oraz art. 145, 154, 155, 156 K.p.a.
Stanowisko i wywody przedstawione w skardze skarżący podtrzymuje w pismach procesowych z dnia 8 września 2003 r. i 12 listopada 2003 r.
Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę podtrzymała dotychczasowe stanowisko i wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniosła o oddalenie skargi.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za niezasadną, albowiem – w ocenie Sądu – zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Z materiałów sprawy bezspornie wynika, iż na dzień zarachowania dokonanego postanowieniem Urzędu Skarbowego z dnia 18 marca 2003 r. Nr [...], utrzymanego w mocy zaskarżonym postanowieniem Izby Skarbowej, skarżący posiadał zaległość w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r. Zaległość ta wynikała z ostatecznych decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 21 grudnia 1994 r. Nr [...] oraz z dnia 14 czerwca 1995 r. Nr[...]Decyzje te uprawomocniły się, albowiem odwołania od nich zostały wniesione po upływie terminu i z tej przyczyny organ odwoławczy pozostawił je bez rozpoznania. Decyzje nie zostały również wzruszone w trybie nadzwyczajnym zainicjowanym przez skarżącego wnioskiem o stwierdzenie ich nieważności (wyroki NSA z dnia 23 maja
1997 r. sygn. akt I SA/Gd 1780 - 81/96, którymi oddalono skargi na postanowienie Izby Skarbowej pozostawiające wnioski skarżącego o stwierdzenie nieważności wymienionych powyżej decyzji wymiarowych bez rozpatrzenia).
Przedmiotowa zaległość nie uległa przedawnieniu, albowiem bieg przedawnienia został przerwany wszczęciem w roku 1996 postępowania egzekucyjnego w tym przedmiocie, które nie zostało do chwili obecnej zakończone (art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej).
Okoliczność tę Sąd ustalił w oparciu o dokumenty przesłane przez Izbę Skarbową – na żądanie Sądu – w terminie publikacyjnym przy piśmie z dnia 5 lutego 2004 r. Odpisy tytułów wykonawczych na podstawie, których wszczęto postępowanie egzekucyjne doręczono skarżącemu w dniu 9 września 1996 roku.
W przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym twierdzenie skarżącego, iż nie posiadał i nie posiada zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym za
1994 rok, albowiem Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia
4 grudnia 1996 r. sygn. akt [...]uniewinnił skarżącego od popełnienia przestępstwa z
art. 94 § 1 uks, jest nietrafne. Przywołany wyrok – jak wyjaśniała to Izba Skarbowa w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wyrok ten nie rozstrzyga o istnieniu bądź nie zaległości podatkowej, bo w tym zakresie kompetentne są wyłącznie organy podatkowe działające na podstawie regulacji prawa podatkowego, a dotyczy kwestii zawinienia przez skarżącego powstania zaległości podatkowej.
Sąd orzeczeniem tym jednoznacznie stwierdził, iż skarżący dokonał nieumyślnie wadliwej wykładni obowiązujących przepisów i w konsekwencji nieumyślnie spowodował powstanie zaległości podatkowej stosując niewłaściwą formę opodatkowania swoich przychodów, a zatem zachodzi podstawa do uniewinnienia.
Brak winy czy też jej występowanie nie ma znaczenia w sprawach podatkowych i uniewinnienie skarżącego przytoczonym orzeczeniem Sądu Rejonowego nie zwalnia go od skutków zastosowania niewłaściwej formy opodatkowania.
W świetle powyższego w przypadku powstania u skarżącego nadpłaty za rok 2002 (PIT-37) w wysokości 568,60 zł, nadpłatę tę – zgodnie z art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej – organ zaliczył z urzędu na poczet zaległości wraz z odsetkami za zwłokę.
Przepis art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej jest jasny i nie budzi wątpliwości, co do sposobu postępowania organu podatkowego w przypadku wystąpienia nadpłaty, gdy na koncie podatnika istnieje jednocześnie zaległość podatkowa w tym samym lub innym tytule podatkowym.
Z tych też względów Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę – jako niezasadna – oddalił.
AW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło