I SA/Gd 817/09

PostanowienieWSA w Gdańsku2010-01-25

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od opłat sądowych) w sytuacji, gdy nie przedłożył wymaganych dokumentów źródłowych i oświadczeń pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ pomimo wezwania referendarza sądowego nie przedłożył wymaganych dokumentów źródłowych i oświadczeń dotyczących jego sytuacji majątkowej, dochodów i stanu rodzinnego. Brak tych dokumentów uniemożliwił rzetelną ocenę jego możliwości płatniczych, co skutkuje niewykazaniem ustawowych przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Pełnomocnik J. D. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i zwrócił się o zwolnienie od wpisu od skargi, rozszerzając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wskazując na wysokie dochody, ale również znaczące zadłużenie i koszty utrzymania rodziny. Referendarz sądowy wezwał do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych i oświadczeń w celu oceny jego sytuacji finansowej. Skarżący nie przedłożył żadnego z wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik J. D. w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] zwrócił się o zwolnienie od wpisu od skargi. Do skargi dołączony został wypełniony przez skarżącego urzędowy formularz PPF, w którym rozszerzono zakres żądania wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz małoletnią córką, źródłem utrzymania rodziny są osiągane przez skarżącego dochody ze stosunku pracy w wysokości 8 600 zł miesięcznie oraz otrzymywana przez jego żonę renta w wysokości około 600 zł miesięcznie, wnioskodawca posiada mieszkanie o powierzchni 51 m2, oszczędności w kwocie 1 800 zł oraz samochód osobowy marki Toyota, rok produkcji 2003 o wartości około 25 000 zł, pomiędzy małżonkami istnieje ustrój rozdzielności majątkowej. Dodatkowo wskazał, że posiada zadłużenie z tytułu zaciągniętego kredytu mieszkaniowego, a także wobec Skarbu Państwa. Miesięczna rata kredytu wynosi około 3 900 zł, zaś z tytułu zaległości podatkowych dokonuje miesięcznie spłaty kwoty 3 800 zł. W uzasadnieniu podniósł, że żona ze względu na stan zdrowia wymaga stałej i kosztownej rehabilitacji. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W związku z powyższym zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 14 grudnia 2009 r. (doręczonym pełnomocnikowi w dniu 18 grudnia 2009 r.) wnioskodawca zobowiązany został do przedłożenia w terminie 7 dni następujących dokumentów źródłowych i oświadczeń: (1) wyciągów ze wszystkich posiadanych przez małżonków rachunków i lokat, na których gromadzone są środki pieniężne, w tym kont i lokat dewizowych, z ostatnich trzech miesięcy wraz z historią dokonanych na rachunkach operacji, bądź też oświadczenia złożonego przez każdego z małżonków o ich nieposiadaniu, (2) zaświadczenia od pracodawcy wnioskodawcy o wysokości osiąganego miesięcznego dochodu w kwotach brutto i netto, (3) dokumentu potwierdzającego aktualną wysokość dochodu osiąganego przez żonę z tytułu renty, (4) oświadczenia złożonego przez małżonkę w przedmiocie jej majątku, w szczególności posiadanych nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro, wysokości zasobów pieniężnych (oszczędności i papierów wartościowych), (5) dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych przez małżonków miesięcznych wydatków związanych z kosztami utrzymania (opłaty za gaz, energię elektryczną, wodę, zakup leków, odpłatne leczenie rehabilitacyjne żony, inne), a także wysokość miesięcznych rat kredytu mieszkaniowego i zaległości podatkowej, (6) dokumentów obrazujących aktualny stan zadłużenia wobec Skarbu Państwa, banków i innych podmiotów. Jednocześnie wnioskodawca został poinformowany, że nie jest zobowiązany do przedstawienia danych i dokumentów odnoszących się do sytuacji majątkowej małżonki w sytuacji, gdy został orzeczony rozwód lub separacja, a wnioskodawca przedłoży stosowne orzeczenie sądu w tym zakresie. Skarżący żadnego z wymaganych dokumentów źródłowych i oświadczeń nie przedłożył, co skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Tym samym przyjąć należało, że uniemożliwił on dokonanie pełnej i rzetelnej oceny sytuacji finansowej swojej i rodziny. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06, niepubl.). Bierność wnioskodawcy w tym zakresie należy potraktować jako niewykazanie przesłanek, o których mowa w art. 246 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt OZ 128/05, niepubl.). Zważyć należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie prowadzi się dochodzenia, w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym uznano, że skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki zwolnienia od kosztów sądowych. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło