I SA/Gd 824/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień,, Asesor WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Orska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 lipca 2006 r. sprawy ze skargi R. i W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od lutego do grudnia 2000 r. oddala skargę. I SA/Gd 824/05 U z a s a d n i e n i e Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...], ustalającą R. i W. M. zobowiązanie w podatku od nieruchomości za okres od II - do XII 2000 r. w kwocie 7.119, 00 zł. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podało, iż z akt sprawy wynika, że aktem notarialnym z dnia 11 12.1996 r. W. i R. M. oraz J. i A. Sz. nabyli od Gminy Miejskiej w Ch. nieruchomość stanowiącą działkę numer 684/28 o pow. 3.100 m, zabudowaną budynkiem administracyjno-biurowym z przeznaczeniem na działalność przemysłowo - składową. Na podstawie umowy z dnia 27 stycznia 2000 r. nastąpiło zniesienie współwłasności nieruchomości i jedynymi właścicielami stali się W. i R. M. W dniu 04.06.2001 r. podatnicy dokonali zmiany poprzedniego zeznania (informacji z dnia 22.10.1997 r. ) dot. tej nieruchomości . W nowym wykazie wykazali powierzchnię budynku w wysokości wyższej jak w poprzednim wykazie, przyjmując jej wielkość z projektu budowlanego tj. 459,10 m2 oraz przy pozostawieniu pozostałych wielkości w stanie niezmienionym, dokonali zmiany przeznaczenia budynków i gruntów jako nie związanych z działalnością gospodarczą. Jak wynika z materiału w sprawie małżonkowie M. uznali, iż będąc współwłaścicielami nieruchomości w sytuacji gdy tylko jedno z nich prowadzi działalność gospodarczą nie są podmiotami gospodarczymi. W związku z tym interpretacja organu podatkowego, iż od nieruchomości należy płacić podatek w wysokości wyższej (jak od nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą) jest nieprawidłowa. Zakwestionowali ponadto istnienie na terenie nieruchomości budowli. Rozstrzygnięcie organów podatkowych za sprawą złożonej przez podatników skargi poddane zostało ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który w swoim wyroku z dnia 18 listopada 2004 r. Sygn. akt I SA /Gd 650/02 uznał skargę w części dot. opodatkowania budowli za zasadną, jak też wskazał, iż organ odwoławczy nie spełnił wymogów wynikających z ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa tj. nie zastosował art. 200 i z tych też względów uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak też poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta. W związku z tym organ podatkowy pierwszej instancji ponownie rozpatrując sprawę ustalił zobowiązanie na 11 m - cy 2000 r. w kwocie 7.119, 00 zł przyjmując wielkości budynków i gruntów wykazane w złożonej przez podatników informacji o nieruchomości i stosując stawkę jako od nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą. Od powyższej decyzji podatnicy złożyli odwołanie, w którym zarzucili naruszenie prawa poprzez przyjęcie, że od budynku należy liczyć podatek od nieruchomości jak od działalności gospodarczej w sytuacji gdy przedmiotowy budynek nigdy nie był do takiej działalności wykorzystywany i nigdy nie nadawał się do wykorzystania do działalności, którą prowadziła spółka cywilna, a potem W.M. Stwierdzili, że bezsprzecznie przedmiotowy budynek był budynkiem szkolnym i jego wykorzystanie w działalności gospodarczej możliwe by było tylko w sytuacji dokonania zmiany sposobu użytkowania. Powołując się na obecne brzmienie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zakresie określenia budynków związanych z działalnością gospodarczą uznają, iż należy podatek ustalić jak od nieruchomości pozostałych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę w zaskarżonej decyzji zważyło, iż bezspornym w sprawie jest, iż ustalenie podatku od nieruchomości nastąpiło w oparciu o stan faktyczny istniejący w sprawie, a wynikający z przedłożonych przez strony dowodów, w szczególności aktu notarialnego Repertorium A numer [...] z dnia 11-12-1996 r. dot. zakupu nieruchomości od Gminy Miejskiej w Ch.; projektu budowlanego i wykazu nieruchomości złożonego przez podatników jak też w oparciu o obowiązujące przepisy prawa materialnego tj. ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Ponadto Kolegium zaznaczyło, iż sprawa w zakresie podnoszonym przez strony w odwołaniu została rozstrzygnięta przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2004 r. Sygn. akt. I S.A./Gd 650/02, gdzie sąd odnosząc się do zarzutów dot. interpretacji art. 5 ust. 3 cyt. wyżej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych uznał je za nieuzasadnione. Akta sprawy jak też istniejące przepisy prawa materialnego w tej części nie uległy zmianie. Bezsporne w sprawie jest, iż od Gminy Miejskiej w Ch. zakupiona została nieruchomość z posadowionym na niej budynkiem administracyjno - biurowym z przeznaczeniem na działalność przemysłowo - składową. Powyższe wynika zarówno z aktu notarialnego jak też z opisu technicznego projektu budowlanego. Organ odwoławczy wskazał zatem, że podnoszenie przez strony w uzasadnieniu odwołania, iż przedmiotowy budynek był budynkiem szkolnym i jego wykorzystanie w działalności gospodarczej możliwe by było tylko w sytuacji dokonania zmiany sposobu użytkowania nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. Podatnicy nie udowodnili powyższego mając taką możliwość w postępowaniach obu instancji między innymi zawiadomieni na podstawie art. 200 Ordynacji podatkowej o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W ocenie Kolegium pojęcie nieruchomości związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą nie uległo zmianie, nawet w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r. art. 1a pkt. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Pojęcie niemożności wykorzystania ze względów technicznych nie jest wobec powyższego tożsame z koniecznością zmiany sposobu użytkowania na który powołują się podatnicy. Nie ma także w sprawie znaczenia fakt, iż budynek nie był i nie jest wykorzystywany do działalności. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] W. i R. M. wnieśli o jej uchylenie, a także decyzji organu I instancji z dnia [...]. W uzasadnieniu skargi podkreślili, iż przedmiotowa nieruchomość nie była związana z działalnością gospodarczą, w szczególności z dwóch powodów. Po pierwsze przedsiębiorca W.M. nigdy jej nie amortyzował, nie była ona ujęta w wykazie środków trwałych, zaś podatek nie był ujmowany jako koszt uzyskania przychodu. Po drugie nieruchomość ta nie nadawała się do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, bowiem budynek w momencie zakupu nie spełniał wymogów prawa budowlanego. W obiekcie nie była prowadzona działalność gospodarcza. Był to budynek administracyjno - biurowy. Dodali, iż wejście budynku nie było własnością posiadacza budynku, ustanowiono na nim służebność na rzecz właścicieli tej połowy budynku, która jest współwłasnością skarżących. Ponadto skarżący powołali się na obowiązujące od 1 stycznia 2003 r. przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczące definicji nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Zaznaczyli, iż obiekt budowlany nie istnieje, ponieważ został rozebrany, gdyż groziło jego zawaleniem. Powyższe wg. skarżących powoduje, iż decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie uchybia prawu w sposób powodujący wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Na wstępie rozważań podkreślić należy, iż Sąd rozpatrując niniejszą sprawę, stosownie do treści art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270) zwanej dalej p. p. s. a jest związany prawomocnym orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2004 r. zapadłego w sprawie o sygn. akt. I S.A./Gd 650/02, którym uchylono wcześniejszą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 stycznia 2002 r., dotyczącą podatku od nieruchomości za sporny okres. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się natomiast w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 w odniesieniu do sądu oznacza, że musi on przyjmować iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu do wyroku z dnia 18 listopada 2004 r. poczynił rozważania w zakresie kryteriów jakie decydują o kwalifikacji gruntu pod względem wymiaru podatku od nieruchomości. Wskazał na treść art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 31 z późn.zm.) obowiązującego w spornym okresie, zgodnie z którym tylko kryterium posiadania przez przedsiębiorcę gruntu zabudowanego i nie zabudowanego, kwalifikuje do uznania takiej nieruchomości, jako związanej z działalnością gospodarczą. W oparciu o takie rozumienie przepisu przesądził, iż wymiar podatku od nieruchomości winien być dokonany według wyższej stawki, albowiem w sprawie niniejszej przedmiotowa nieruchomość znajdowała się także w posiadaniu przedsiębiorcy. Powodem uchylenia przez Sąd decyzji organu podatkowego II instancji z dnia 30 stycznia 2002 r., było natomiast naruszenie przez organ podatkowy przepisów postępowania art. 122 w zw. z art. 187 § 1 ordynacji podatkowej i obowiązującego w przedmiotowym roku podatkowym art. 186 § 2 ordynacji podatkowej w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Sąd ten wskazał, iż uchybienie organu polegało na nie podjęciu w niniejszej sprawie wszelkich działań niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego tej sprawy i zgromadzenia wszystkich istotnych w sprawie dowodów świadczących o innej wysokości zobowiązania podatkowego. Sąd ten w swych wskazaniach zawartych dla organu podatkowego, zawarł jedynie wskazania konieczności przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w części dotyczącej wątpliwości co do rzetelności złożonej deklaracji skarżących (tj. że dokonywane w deklaracji zapisy nie odzwierciedlają stanu rzeczywistego, bowiem zachodzi ewidentna rozbieżność między deklaracją a zapisami aktu notarialnego – zawyżenie wartości budowli) i tym samym powinny organy co najmniej zastosować normę wynikają z obowiązującego wówczas art. 186 § 2 ordynacji podatkowej. Organy powinny zatem dać skarżącym możliwość skorygowania deklaracji, a w braku takiej korekty, zobowiązane były ustalić wartość budowli samodzielnie po przeprowadzeniu stosownych dowodów w tym z oględzin tej nieruchomości i ww. aktu notarialnego - umowy sprzedaży tej nieruchomości z dnia 11 grudnia 1996 r. Stąd też uwzględniając moc wiążącą orzeczenia określoną w art. 170 p. p. s. a w odniesieniu do sądów, uznać należy, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia SN z dnia 21 października 1999 r., I CKN 169/98, OSP 2001, z. 4, poz. 63). Skutkiem tego jest zatem ograniczenie dowodzenia faktów, objętych prejudycjalnym orzeczeniem, a nie tylko ograniczenie poszczególnego środka dowodowego (por. wyr. SN z dnia 12 lipca 2002 r., V CKN 1110/00, LEX nr 74 492). W świetle powyższego Sąd w niniejszej sprawie nie badał zarzutów skarżących dotyczących uznania przedmiotowej nieruchomości jako nie związanej z działalnością gospodarczą. Kwestia ta, z wyłączeniem oczywiście przesłanki ustalenia wartości tej nieruchomości, nie podlegała kognicji Sadu orzekającego w niniejszej sprawie. Podkreślić w tym miejscu należy, iż wobec uwzględnienia przez organ podatkowy I instancji wyjaśnień podatników dotyczących omyłkowego podania wartości budowli i w następstwie skorygowania wysokości podatku o tą wartość, zostały wypełnione wskazania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotyczące rozbieżności pomiędzy wartością wynikającą z aktu notarialnego, a z deklaracji podatkowej. Stąd też Sąd nie doszukał się nieprawidłowości w tym zakresie. Nie trafne są natomiast zarzuty skarżących podających, iż stan techniczny budowli i budynków warunkuje ujęcie ich w przedmiocie opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jako nieruchomości nie związanych z działalnością gospodarczą, co słusznie wskazało bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę, przesłanka ta nie miała zastosowania w stanie prawnym obowiązującym w rozpatrywanym okresie. Tym samym okoliczność późniejszego rozebrania obiektu budowlanego (tj. po oględzinach spornej nieruchomości) ze względu na zły stan techniczny nie może mieć znaczenia dla wymiaru podatku za ten okres. Dopiero bowiem uwidocznienie tego faktu w ewidencji gruntów i budynków, która jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym (art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku - Prawo geodezyjne i kartograficzne - Dz. U. Nr 30, poz. 163 ze zm.) stanowiłoby podstawę do zaniechania wymiaru podatku od takiej budowli. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 u. p. s. a. skargę oddalił.