I SA/Gd 827/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 1999 r. oraz od stycznia do lutego 2000 r. postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. A. G. wnioskiem z dnia 4 grudnia 2009 r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie 500 zł. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także akt administracyjnych sprawy oraz dokumentów i oświadczeń przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 18 grudnia 2009 r. (doręczone w dniu 29 grudnia 2009 r.) ustalono, że samotnie wychowuje on dwoje dzieci, w tym jedno małoletnie, źródłem utrzymania rodziny są przyznane wnioskodawcy na dzieci świadczenia rodzinne (zasiłek rodzinny oraz dodatek z tytułu samotnego wychowywania dzieci) wypłacane w łącznej wysokości 522 zł miesięcznie w okresie od 1 listopada 2009 r. do 31 października 2010 r. (odpis decyzji MOPS z dnia 14 grudnia 2009 r.), od 2006 r. jest osobą niepełnosprawną (orzeczenie o stopniu niepełnosprawności – k. 16 akt administracyjnych), od dnia 1 kwietnia 2004 r. pozostaje bez pracy (k. 13 akt administracyjnych), jest współwłaścicielem w części ½ domu o powierzchni 100 m2, przy czym na udziale wnioskodawcy ustanowiona została hipoteka przymusowa na rzecz Skarbu Państwa, innego majątku, w tym oszczędności i przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro nie posiada (dodatkowe oświadczenie z dnia 5 stycznia 2010 r. o nieposiadaniu rachunków i lokat, pojazdów mechanicznych), z tytułu zaległości w podatku VAT posiada zadłużenie w kwocie 56.859 zł (odpisy tytułów wykonawczych – k. 119-132 akt administracyjnych), zaś kwota odsetek za zwłokę na dzień 11 lipca 2008 r. wynosiła 109.545 zł. Według oświadczenia strony koszty związane z eksploatacją domu, a także wydatki na zakup niezbędnych leków dla wnioskodawcy ponosi w całości jego matka. Strona przedstawiła kopie faktur za wodę i odprowadzanie ścieków za okres od 2 sierpnia do 26 listopada 2009 r. na kwotę 277,73 zł, za energię elektryczną za okres od grudnia 2009 r. do marca 2010 r. na łączną kwotę 1.491,29 zł oraz kartę wypisową z pobytu szpitalnego w okresie od 14 września do 2 października 2009 r. Zły stan zdrowia wnioskodawcy dokumentuje również dołączona do skargi karta informacyjna leczenia szpitalnego w okresie od 27 sierpnia do 3 września 2009 r. Dodatkowo jego trudną sytuację finansową potwierdzają przedłożone odpisy decyzji MOPS z dnia 16 września, 30 listopada i 2 grudnia 2009 r. Wynika z nich, że wnioskodawca regularnie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej zarówno w formie rzeczowej (paczka żywnościowa), jak i pieniężnej (zasiłki celowe na zakup żywności, obuwia, uzupełnienie wyprawki szkolnej). Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że skarżący wykazał, że poniesienie przez niego kosztów sądowych, spowoduje skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Za taką oceną przemawia wysokość miesięcznych dochodów rodziny, która nie pozwala na zaspokojenie nawet podstawowych potrzeb, wnioskodawca nie posiada zasobów pieniężnych, majątku, który mógłby spieniężyć, korzysta z pomocy nie tylko członków rodziny, ale także ośrodka pomocy społecznej. Sytuacja finansowa skarżącego i jego rodziny nie budzi wątpliwości, znajduje potwierdzenie w przedłożonych dokumentach. Tym samym spełnia on ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.