I SA/Gd 830/25

PostanowienieWSA w Gdańsku2026-02-10

Skład orzekający: Sędzia NSA Alicja Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga podlega odrzuceniu, jeśli wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony po upływie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, mimo późniejszego przyznania tego prawa?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu, jeśli pomimo wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, nie został on uiszczony, a wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony po terminie. Złożenie wniosku o prawo pomocy po upływie terminu do uiszczenia wpisu nie przerywa biegu tego terminu i czynność ta jest bezskuteczna, co obliguje sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Strona M.S. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej. Sąd wezwał stronę do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzenie zostało doręczone stronie w dniu 19 listopada 2025 r. Strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w dniu 5 grudnia 2025 r., a postanowieniem z 11 grudnia 2025 r. przyznano jej prawo pomocy. Mimo przyznania prawa pomocy, sąd uznał, że wniosek został złożony po terminie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 10 września 2025 roku, nr 2201-IEW.4264.4.2025/MB w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadków i darowizn p o s t a n a w i a: odrzucić skargę M.S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 10 września 2025 roku, w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od spadków i darowizn. Zarządzeniem z 6 listopada 2025 roku strona została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniu w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia skutkować będzie odrzuceniem skargi. Powyższe zarządzenie zostało doręczone stronie w dniu 19 listopada 2025 r. (z.p.o. k. 16). Przesyłką nadaną w dniu 5 grudnia 2025 r. strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 11 grudnia 2025 r. I SPP/Gd 264/25 przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) – dalej w skrócie p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez Sąd. W niniejszej sprawie skarżąca została wezwana do uiszczenia należnego wpisu i pouczona o skutkach nie zastosowania się do tego wezwania. Przesyłka zawierająca przedmiotowe zarządzenie została doręczona w dniu 19 listopada 2025 r. (z.p.o. k. 16). W związku z powyższym od tej daty należało liczyć termin do uiszczenia wpisu i kończył on swój bieg w dniu 26 listopada 2025 r. Należy podkreślić, że we wskazanym wyżej terminie strona powinna była uiścić należy w sprawie wpis, ewentualnie złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniesienie wniosku o prawo pomocy w terminie otwartym dla uiszczenia wpisu od skargi przerywa bowiem bieg tego terminu, a strona nie ma obowiązku uiszczania wpisu do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia wniosku strony. Jeżeli jednak wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zostaje złożony po upływie 7 dniowego terminu na uiszczenie wpisu, wówczas taki stan rzeczy nie wywołuje wskazanego skutku. Złożenie wniosku o prawo pomocy po terminie oznacza bowiem bezskuteczność takiej czynności. W rozpatrywanej sprawie termin na uiszczenie wpisu, ewentualnie na złożenie wniosku o prawo pomocy kończył swój bieg z dniem 26 listopada 2025 r. Jeżeli zatem wolą strony było uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych, to złożenie stosownego wniosku powinno nastąpić najpóźniej we wskazanym dniu. Skoro skarżąca wniosek o prawo pomocy nadała przesyłką poleconą w dniu 5 grudnia 2025 r. to oznacza, że podjęta przez nią czynność nie wywołała zamierzonego skutku w postaci przerwania biegu terminu do uiszczenia wpisu. W związku z tym, że we wskazanym terminie do 26 listopada 2025 r. strona ani nie uiściła wpisu ani nie złożyła wniosku o prawo pomocy należało uznać, że zakreślony dla strony termin na wniesienie opłaty upłynął bezskutecznie, co obligowało Sąd do odrzucenia skargi. Przepis art. 220 § 3 p.p.s.a. ma bowiem kategoryczne brzmienie i zobowiązuje Sąd do odrzucenia skargi w każdym przypadku, gdy w wymaganym terminie strona nie uiści wymaganego wpisu. Powyższy skutek ma zastosowanie także w sytuacji, w której pomimo złożenia wniosku o prawo pomocy po upływie wymaganego terminu, stronie przyznano zwolnienie od kosztów sądowych. Jak stanowi bowiem art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna a to oznacza, że niezależnie od wydania postanowienia przez referendarza sądowego, termin na uiszczenie wpisu skończył swój bieg w dniu 26 listopada 2025 r. We wskazanym terminie strona powinna była uiścić wpis lub złożyć wniosek o prawo pomocy, czego jednak nie uczyniła. Mając na uwadze ww. stan faktyczny i prawny, Sąd na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło