I SA/Gd 832/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz Sądowy WSA Aleksandra Rynduch po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 10 września 2007 r. M. S. zwróciła się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z oświadczeniami o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonymi przez skarżącą oraz nadesłanymi na wezwanie Sądu dokumentami źródłowymi (odpisami wyciągów z rachunku bankowego, potwierdzeniami wykonania przelewów w dniach 28 grudnia 2006 r., 1 i 27 lutego 2007 r., odpisem faktury z dnia 27 lipca 207 r. za energię elektryczną, odpisem faktury z dnia 7 sierpnia 2006 r. za pobór gazu, odpisem pisma spółdzielni mieszkaniowej z dnia 28 marca 2007 r. o wysokości czynszu oraz z dnia 20 kwietnia 2007 r. dotyczącego rozliczenia wody oraz dokumentacji medycznej za lata 1997–2007) wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymując się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.824,37 zł netto (zgodnie z odpisem wyciągu bankowego), nie posiada oszczędności, papierów wartościowych, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro ani pojazdów mechanicznych, nie jest właścicielką żadnych nieruchomości. Wnioskodawczyni zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni 35,10 m2 po zmarłej babci, za które uiszcza opłaty czynszowe w wysokości 298,13 zł miesięcznie (zgodnie z pismem spółdzielni mieszkaniowej). Zgodnie z przedłożonym wyciągiem bankowym w okresie od 30 lipca 2007 r. do 8 października 2007 r. wnioskodawczyni uiściła ponadto opłaty za energię elektryczną w łącznej wysokości 150,68 zł i za gaz w wysokości 60 zł. Z odpisu faktury z dnia 27 lipca 2007 r. wynika, iż wysokość opłat za prąd, płatnych w terminie 29 października i 27 grudnia 2007 r. wynosi 68,23 zł. Odpisu aktualnej faktury za gaz wnioskodawczyni nie przedłożyła, jednakże z nadesłanego przez nią odpisu faktury z dnia 7 sierpnia 2006 r. na kwotę 56,10 zł wynika, iż rozlicza się ona za gaz w okresach półrocznych, gdyż ww. faktura została wystawiona za okres od 11 stycznia do 7 sierpnia 2006 r. Wnioskodawczyni uczęszcza na studia podyplomowe, co wiąże się z wyjazdami dwa razy w miesiącu do W. i w związku z tym ponosi, jak podaje, comiesięczne wydatki na ten cel w wysokości 500 zł. Nadto wnioskodawczyni wskazała na swoje problemy zdrowotne, wyjaśniając, iż koszt leczenia prywatnego jest dla niej za wysoki, dlatego zmuszona jest korzystać z porad lekarzy specjalistów w ramach NFZ, co wiąże się z długim oczekiwaniem na konsultację medyczną. Pomimo wezwania wnioskodawczyni nie przedłożyła dokumentów poświadczających ponoszenie przez nią wydatków (i ich wysokość) na zakup leków, podobnie jak odpisu złożonego przez nią za 2006 r. zeznania podatkowego i zaświadczenia od pracodawcy o wysokości średniego wynagrodzenia za okres ostatnich trzech miesięcy. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni szczegółowo opisała problemy zdrowotne swoich rodziców, z którymi nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, i z których pomocy, jak wskazała, nie może skorzystać, aby uiścić wpis sądowy. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 cyt. ustawy, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle powołanych uregulowań sąd zwalnia od kosztów sądowych tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności faktyczne, Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Za taką oceną przemawia wysokość uzyskanego przez wnioskodawczynię dochodu z tytułu wynagrodzenia za pracę (1.824,37 zł netto), kilkunastokrotnie przewyższającego wysokość wpisu w niniejszej sprawie, określonego zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 sierpnia 2007 r. na kwotę 100 zł. Także wysokość ponoszonych przez wnioskodawczynię stałych, miesięcznych kosztów utrzymania mieszkania (średnio około 342,25 zł), na które składa się opłata za czynsz i opłaty za media, tj. gaz i prąd (liczone jako średnia kwota przypadająca na jeden miesiąc w przypadku opłat płatnych co dwa miesiące i co 6 miesięcy) w stosunku do osiąganych przez wnioskodawczynię dochodów nie świadczy, iż nie jest ona w stanie uiścić kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku koniecznego utrzymania, nawet uwzględniając zadeklarowane przez wnioskodawczynię wydatki związane ze studiami podyplomowymi. Podkreślić należy, iż instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające może zwrócić się o pomoc państwa. Z tych względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.