I SA/Gd 84/04

WyrokWSA w Gdańsku2006-02-24

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ciągnik siodłowy i naczepa, używane łącznie jako zespół pojazdów, podlegają opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych jako jeden środek transportu, czy też jako odrębne przedmioty opodatkowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ciągniki siodłowe i naczepy podlegają odrębnemu opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych, zgodnie z art. 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. "Zespół pojazdów" nie jest przedmiotem opodatkowania, lecz jedynie podstawą do obliczenia wysokości podatku, a stawki podatkowe są ustalane dla każdego elementu zespołu odrębnie, w zależności od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu.
Stan faktyczny
Skarżący W.C. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy dotyczącą określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych na rok 2003. Skarżący zarzucił, że podatek został naliczony niezgodnie z przepisami, gdyż naliczono go od masy całkowitej zespołu pojazdu oraz od naczep stanowiących ten zespół, podczas gdy zespół pojazdów powinien być traktowany jako jeden środek transportu. Skarżący powołał się na definicję "zespołu pojazdów" z Prawa o ruchu drogowym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska /spr./ Sędziowie: NSA Elżbieta Rischka Asesor WSA Irena Wesołowska Protokolant: Agnieszka Zalewska po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi W.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych na rok 2003 oddala skargę. I SA/Gd 84/04 U z a s a d n i e n i e Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] w sprawie określenia W.C. wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych na 2003 r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium podało, iż W.C. w odwołaniu od decyzji organu I instancji podniósł, że wysokość podatku określono niezgodnie z obowiązującymi przepisami, gdyż podatek naliczono zarówno od masy całkowitej zespołu pojazdu jak i od naczep stanowiących ten zespół. Podatnik powołując się na ustawę - Prawo o ruchu drogowym, która określa zespół pojazdów jako pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość stwierdził nadto, iż nie można naliczać podatku odrębnie od zespołu i od naczepy wchodzącej w skład tego zespołu. Potwierdza to zdaniem strony treść na deklaracji podatkowej, w której wskazuje się liczbę ciągników siodłowych bez środków transportowych wchodzących w skład tych zespołów pojazdów. Rozpatrując sprawę Kolegium podkreśliło, iż zgodnie z przepisem art. 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają: 1) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 tony i poniżej 12 ton, 2) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton, 3) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony i poniżej 12 ton, 4) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton, 5) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego, 6) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego, 7) autobusy. Obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych (z zastrzeżeniem ust. 2, który nie ma jednak znaczenia w rozpoznawanej sprawie), ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Jak właścicieli traktuje się również jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, na które środek transportowy jest zarejestrowany (art. 9 ust. l). W myśl art. 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych rada gminy określa wysokość stawek podatku od środków transportowych, z tym że podatek ten nie może przekroczyć rocznie maksymalnych kwot określonych w treści tego przepisu. W § l uchwały Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych i zwolnień w tym podatku na terenie miasta i gminy [...] określono następujące stawki podatkowe: - dla ciągników siodłowych i balastowych przystosowanych do używania łącznie z naczepą lub przyczepą z zawieszeniem pneumatycznym lub zawieszeniem uznanym za równoważne, o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów wyższej niż 36 ton - 1800 zł, zaś wyższej niż 18 ton, a mniejszej niż 36 ton - 1700 zł, - dla samochodów ciężarowych z innym systemem zawieszenia osi jezdnych o dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu wyższej niż 12 ton, a mniejszej niż 18 ton - 1637 zł, - od przyczep i naczep z innym systemem zawieszenia osi jezdnych o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów wyższej niż 18 ton, a mniejszej niż 36 ton o liczbie osi - dwie - 1118 zł, zaś o liczbie osi trzy - 1514 zł. Przedmiotowa uchwała Rady Miejskiej ustanawiająca wysokość stawek podatku od środków transportowych w 2003 roku zawiera przepisy gminne o mocy powszechnie obowiązującej na obszarze gminy, do których w przedmiotowej sprawie był zobligowany organ podatkowy I instancji. Jak wynika z przepisu art. 8 ww. ustawy opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają samochody ciężarowe, ciągniki siodłowe i balastowe, przyczepy, naczepy oraz autobusy. Wszystkie z wymienionych rodzajów pojazdów są odrębnymi przedmiotami opodatkowania. Ciągniki siodłowe i balastowe oraz przyczepy i naczepy podlegają opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych osobno, niezależnie od tego czy używane są w zespole pojazdów, czy wykorzystywane są samodzielnie. Jedynie stawka podatku dla ww. przedmiotów opodatkowania, a w konsekwencji wysokość podatku, zależy od wyrażonej w tonach dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów, który może zostać utworzony przez każdy z przedmiotów opodatkowania. Zespół pojazdów tworzy przyczepa lub naczepa wraz z pojazdem silnikowym. Dla każdego z elementów zespołu pojazdów istnieją odrębne stawki, których wysokość zależna jest m.in. od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów wyrażonej w tonach. "Zespół pojazdów" nie jest zatem przedmiotem podatku, a jedynie podstawą opodatkowania (wielkością służącą do obliczenia wysokości podatku od środków transportowych) /Biuletyn Skarbowy 2002/2/23, Przedmiot opodatkowania w podatku od środków transportowych, LK-244/LP/02/KM./. Przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym definiują pojęcie "zespół pojazdów" dla potrzeb tej ustawy i swoim zakresem nie regulują kwestii podatkowych. Z kolei ustawa o podatkach i opłatach lokalnych jest ustawą odrębną, która normuje m. in. podatek od środków transportowych, wskazując przedmiot opodatkowania tym podatkiem. Z tych względów należy stwierdzić, iż organ I instancji prawidłowo określił, wysokość zobowiązania podatkowego. Organ odwoławczy wskazał również, iż kwestia wysokości stawek podatkowych (jeżeli mieszczą się w granicach przewidzianych stawek ustawowych), mieści się w granicach samodzielności finansowej gminy, a samodzielność ta pozostaje poza kognicją samorządowych kolegiów odwoławczych. Ponieważ uchwała Rady Miejskiej stanowi przepis prawa miejscowego, przeto na terenie tej gminy obowiązują wysokości stawek podatkowych uchwalone w wymienionej uchwale. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie przepisu art. 8, art. 9 i art. 11 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz błędną interpretację § 1 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej. Ponadto strona zarzuciła organowi naruszenie zasady jednolitości orzecznictwa organów administracyjnych - poprzez wydawanie różnych orzeczeń administracyjnych w identycznych stanach faktycznych i prawnych. Strona przyznała, że jest właścicielem środków transportowych opisanych w zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego przepis art. 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w sposób enumeratywny wymienia środki transportu podlegające opodatkowaniu przedmiotowemu podatkowi. W szczególności treść art. 8 pkt 3 i 4 określa jako przedmiot podatku od środków transportu "ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o wyspecyfikowanej masie łącznej całego zespołu (ciągnika i naczepy)". Następnie przepis art. 8 pkt 5 i 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowi, że podatkowi od środków transportu podlegają także przyczepy i naczepy. W ocenie skarżącego zastosowanie stawek podatkowych dotyczących ciągników siodłowych lub ciągników balastowych wyłącza opodatkowywanie odrębną stawką każdego z tych środków transportu, jeżeli używane są one przez podatnika łącznie w charakterze zestawu pojazdów. Za stosowaniem jednej stawki podatkowej od zespołu drogowego wobec właściciela takiego zestawu przemawia także społeczno - gospodarcze przeznaczenie ustawy o podatku od środków transportu oraz konieczność uznania tego zestawu jako jeden środek transportu. W szczególności przepisy Prawo o ruchu drogowym - w odniesieniu do zespołu pojazdów -uznają, że są to pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość. Środkiem transportu jest zatem zespół pojazdów. Skoro przepisy szczególne dotyczące używania pojazdów definiują ciągnik i naczepę jako jeden środek transportu - to w identyczny sposób - powinno to się odnosić do przedmiotu podatku od środków transportu. Za taką interpretacją przemawia także treść urzędowej deklaracji podatkowej dla tego podatku. Mając powyższe na względzie skarżący stwierdził, że ustalenia Burmistrza Miasta i Gminy i ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego są wadliwe, z tego też powodu decyzje obu organów wymagają uchylenia w całości, zaś samo postępowanie w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego należy umorzyć. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie uchybia prawu w sposób uzasadniający wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Wbrew wywodom strony skarżącej organy podatkowe dokonały prawidłowej interpretacji przepisów art. 8, art. 9 i art. 11 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84) i prawidłowo przyjęły w badanej sprawie, iż opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlega każdy odrębnie z posiadanych przez skarżącego środków transportowych. Odrębnie opodatkowane są ciągniki siodłowe (art. 8 pkt 3 i 4 ustawy podatkowej) i odrębnie przyczepy i naczepy (art. 8 pkt 5 cyt. ustawy podatkowej). Wymienione środki transportowe podlegają odrębnemu opodatkowaniu i wyraźnie wynika to z treści przywołanego art. 8 cyt. ustawy podatkowej. Wykładnia gramatyczna tego przepisu, określającego rodzaje środków transportowych, uzasadnia twierdzenie, iż jednym z rodzajów tych środków transportowych są ciągniki siodłowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą (pkt. 3 i 4), a nie ciągniki łącznie z naczepą lub przyczepą jako całość. Dodatkowo potwierdzają to objaśnienia do "Deklaracji na podatek od środków transportowych" z których wynika, że w poszczególnych polach należy wykazać odrębnie liczbę środków transportowych danego rodzaju, zgodnie z tytułem danego wiersza, a nie liczbę zespołów pojazdów, czy też liczbę wszystkich środków transportowych wchodzących w skład zespołu pojazdów. Ciągniki, przyczepy i naczepy to różnego rodzaju środki transportowe podlegające odrębnemu opodatkowaniu według różnych stawek podatkowych. Środki te są też odrębnie rejestrowane. Ich kwalifikacji podatkowej nie dokonuje organ podatkowy, a wynika ona wprost z przepisów prawa tj. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i nie zachodzi potrzeba do sięgania w tym zakresie do innych przepisów, w tym wskazanej ustawy z 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908), do której przepisy cyt. ustawy podatkowej nie odsyłają. Twierdzenie skarżącego, iż opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlega zespół pojazdów, a więc według jednej stawki podatkowej, wszystkie elementy wchodzące w skład zespołu nie jest więc zasadne, tym bardziej, że ciągnik może być wykorzystywany samodzielnie jako pojazd silnikowy. Tak więc nie sposób używania jest istotny w niniejszej sprawie. Podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organ podatkowy jednolitości orzecznictwa, nie mógł mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem nawet gdyby w sprawie o identycznym problemie faktycznym i prawnym organ podatkowy dopuścił się błędu w merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy tj. błędnie zinterpretował, bądź też zastosował przepisy prawa materialnego, to niewątpliwie nie uzasadnia to powielania błędów w następnych sprawach. Zasada jednolitości orzecznictwa organów podatkowych nie może opierać się na wydawaniu aktów niezgodnych z prawem. Ponadto każda sprawa jest rozpatrywana indywidualnie i rozstrzygnięcie jej wiąże tylko strony tej sprawy. W sprawie nie było sporne określenie podmiotu zobowiązanego do uregulowania podatku od przedmiotowych środków transportowych, a także wysokość zastosowanej stawki podatkowej była niesporna. Należy jednak podnieść, że Sąd nie doszukał się w tym zakresie nieprawidłowości. W konsekwencji uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących norm prawa materialnego, jak też prawa procesowego, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku. MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło