I SA/Gd 876/23

PostanowienieWSA w Gdańsku2024-07-01

Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała wspólników spółki cywilnej, która upoważnia profesjonalnego pełnomocnika do działania wyłącznie przed organem administracji publicznej, stanowi skuteczne umocowanie do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym i Naczelnym Sądem Administracyjnym?
Ratio decidendi
Uchwała wspólników spółki cywilnej, która jednoznacznie upoważnia profesjonalnego pełnomocnika do działania wyłącznie przed organem administracji publicznej, nie stanowi skutecznego umocowania do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest bowiem kolejną instancją postępowania administracyjnego, a zatem pełnomocnictwo ograniczone do postępowania administracyjnego nie obejmuje reprezentacji przed sądami.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie podatku od towarów i usług. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił skargę kasacyjną w celu usunięcia braków formalnych, wskazując na niewykazanie faktu udzielenia pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej, gdyż dołączone pełnomocnictwo zostało udzielone przez jednego ze wspólników spółki cywilnej, a umowa spółki nie została złożona. Sąd pierwszej instancji wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braku poprzez złożenie pełnomocnictwa wynikającego z umocowania przez obu wspólników. Pełnomocnik przedłożył uchwałę wspólników o jednoosobowym udzieleniu pełnomocnictwa do reprezentowania spółki w postępowaniu przed Drugim Urzędem Skarbowym w Gdańsku.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę kasacyjną i zwrócono stronie skarżącej kwotę 1.942 zł tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P s.c. J. i D. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 24 lipca 2023 r. nr 2201-IOV-2.4103.87-98.2023/10/11 w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2017 r. postanawia 1. odrzucić skargę kasacyjną; 2. zwrócić stronie skarżącej ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 1.942 zł (słownie: tysiąc dziewięćset czterdzieści dwa złote) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 876/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - dalej jako "p.p.s.a."), oddalił skargę P s.c. J. i D. W. (dalej "Skarżąca", "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 24 lipca 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2017 r. Od powyższego wyroku Skarżąca wniosła skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 9 maja 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I FSK 491/24 zwrócił skargę kasacyjną Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku w celu usunięcia dostrzeżonych braków. Zdaniem NSA w sprawie nie został w sposób należyty wykazany fakt udzielenia pełnomocnictwa do reprezentowania Skarżącej. Załączone do skargi kasacyjnej pełnomocnictwo z dnia 9 lutego 2021 r. (tożsame z tym, które złożono wraz ze skargą do sądu pierwszej instancji) udzielone zostało radcy prawnemu przez jednego ze wspólników spółki cywilnej będącej stroną niniejszego postępowania sądowadministracyjnego. Do akt sprawy na żadnym etapie postępowania nie została jednakże złożona umowa spółki cywilnej, której treść — zdaniem NSA — w świetle art. 866 w zw. z art. 865 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. — Kodeks cywilny (Dz. U. z 2022 r. poz.1360, ze zm.) jest konieczna do zweryfikowania uprawnienia ww. osoby do samodzielnego udzielenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu Skarżącej. Zarządzeniem z dnia 5 czerwca 2024 r. wezwano pełnomocnika Spółki do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej, poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionego odpisu, z którego będzie wynikało umocowanie pełnomocnika przez obu wspólników Skarżącej Spółki. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, w przepisanym terminie, pełnomocnik Spółki przedłożyła uwierzytelniony odpis uchwały nr 1 z dnia 9 lutego 2021 r., zgodnie z którą wspólnicy postanowili o jednoosobowym udzieleniu pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki, w związku z prowadzonym przez Drugi Urząd Skarbowy w Gdańsku postępowaniem dotyczącym prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 175 § 1 i § 3 pkt 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, a w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami także przez doradcę podatkowego. Wskazane podmioty — jeżeli działają w charakterze pełnomocnika kasatora — obowiązane są dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (o ile taki dokument nie został złożony na wcześniejszym etapie postępowania - art. 37 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Sąd będąc związany wykładnią prawa przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym postanowieniu z dnia 9 maja 2024 r., wezwał pełnomocnika Spółki - radcę prawnego - do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionego odpisu, z którego będzie wynikało umocowanie pełnomocnika przez obu wspólników Spółki. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pełnomocnik Skarżącej przesłała Uchwałę nr 1, z której wynika, że w związku z prowadzonym przez Drugi Urząd Skarbowy w Gdańsku postępowaniem dotyczącym prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za 2017 r. wspólnicy postanowili udzielić pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki. Wszelkie oświadczenia w tym zakresie, w tym podpisanie pełnomocnictwa, będą mogły być składane przez wspólników jednoosobowo. W opinii Sądu, analiza treści uchwały, wskazuje że wspólnicy upoważnili profesjonalnego pełnomocnika do działania wyłącznie przed Drugim Urzędem Skarbowym w Gdańsku. Z treści uchwały nie wynika, by wolą wspólników było umocowanie radcy prawnego do działania w ich imieniu także przed sądami, a w szczególności przed sądami administracyjnymi i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Umocowanie dla pełnomocnika zostało w istocie zawężone do postępowania przed organem administracji publicznej, a zatem nie jest uprawniona taka jego wykładnia rozszerzająca, która pozwala uznać, że intencją wspólników było reprezentowanie ich we wszystkich możliwych postępowaniach w sprawie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za rok 2017, a w tym przed sądami administracyjnymi. Przedłożona do akt uchwała jest jasna w swojej treści i brak jest podstaw do przeprowadzania analizy innej niż językowa przy wykładni jej zakresu. Wskazać przy tym należy, że postępowanie sądowoadministracyjne nie jest przedłużeniem postępowania administracyjnego, a sąd administracyjny nie stanowi kolejnej instancji załatwiającej sprawę administracyjną (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2576/12, dostępny w CBOSA). W wyroku z dnia 4 stycznia 2007 r., sygn. akt II FSK 33/06 (CBOSA), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pełnomocnictwo "upoważniające do prowadzenia we wszystkich instancjach sprawy w postępowaniu administracyjnym" nie stanowi skutecznego umocowania do działania w imieniu mandanta w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż to postępowanie nie jest "kolejną instancją postępowania administracyjnego". Wobec powyższego, należy stwierdzić, że pełnomocnik Skarżącej nie nadesłał w wyznaczonym terminie dokumentu, z którego wynikałoby uprawnienie osób udzielających pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki przed sądami administracyjnymi lub przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Skoro w zakreślonym terminie pełnomocnik Spółki nie uzupełnił braku formalnego skargi kasacyjnej, zaistniała podstawa do jej odrzucenia. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 178 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. 1 postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło