I SA/Gd 899/17

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-10-10

Skład orzekający: Monika Hennig

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), jeśli nie przedstawiła pełnej dokumentacji finansowej pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Spółka, jako osoba prawna, ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie częściowym, musi wykazać, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania. Brak przedstawienia wymaganych dokumentów finansowych pomimo wezwania sądu, zgodnie z art. 255 PPSA, skutkuje brakiem wykazania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy, co uzasadnia odmowę.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Spółka podała, że jej kapitał zakładowy wynosi 50.000 zł, nie posiada środków na rachunku bankowym, a konto podlega zajęciu egzekucyjnemu. Referendarz sądowy uznał przedstawione oświadczenie za niewystarczające i wezwał spółkę do przedłożenia szeregu dokumentów finansowych i księgowych, w tym zeznania podatkowego, sprawozdania finansowego, wyciągów bankowych oraz dokumentów potwierdzających zawieszenie działalności. Spółka nie wykonała wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 10 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Sp. z o.o. z siedzibą [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do grudnia 2014 r. postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na formularzu PPPr w dniu 20 lipca 2017 r., skarżąca spółka zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach spółka podała, że wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, w rubrykach dotyczących wartości środków trwałych oraz wysokości zysku (strat) za ostatni rok obrotowy według bilansu wykazała 0. Spółka nie posiada środków na rachunku bankowym prowadzonym przez [...], zaś konto w [...] od lipca 2015 r. podlega zajęciu do kwoty ponad 8 mln zł. Spółka podniosła, że od momentu zajęcia jej rachunku bankowego przez naczelnika urzędu skarbowego, z powodu braku aktywnego konta bankowego nie prowadzi działalności handlowej, której wykonywanie zawiesiła do czasu rozstrzygnięcia sporu z organami podatkowymi. Referendarz sądowy uznał przedmiotowe oświadczenie za niewystarczające do oceny kondycji finansowej spółki (znajdujący się w aktach sprawy odpis KRS nie potwierdzał, że spółka zawiesiła działalność gospodarczą) i zarządzeniem z dnia 31 lipca 2017 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwał skarżącą spółkę (przez pełnomocnika) do przedłożenia w terminie 14 dni: a/ odpisu zeznania podatkowego za rok 2016 (CIT-8); b/ odpisu sprawozdania finansowego sprawozdania finansowego sporządzonego za rok 2016 (bilansu, rachunku zysków i strat, informacji dodatkowej); c/ dokumentów księgowych, z których wynikałaby wysokość osiągniętego przez spółkę dochodu (przychodu) lub poniesionej straty, a także kosztów uzyskania przychodów od 1 marca 2017 r.; d/ odpisów deklaracji VAT-7 złożonych za miesiące od marca 2017 r., a jeżeli spółka rozlicza VAT kwartalnie – odpisów deklaracji VAT-7K złożonych za ostatnie dwa kwartały; e/ wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych (w tym podlegających zajęciu egzekucyjnemu), obejmujących okres od 1 marca 2017 r. wraz z historią dokonanych na nich operacji (wpłat, wypłat, przelewów) i stanem sald; f/ zestawienia stałych wydatków ponoszonych na bieżące koszty prowadzonej działalności (opłat za lokal, w którym mieści się siedziba spółki, opłat za media, opłat za telefony, samochody, koszty obsługi księgowej i prawnej itp.) oraz jasnego wskazania, z jakich środków są one ponoszone; g/ raportów kasowych od 1 marca 2017 r.; h/ zestawienia aktualnego stanu wymagalnych należności spółki, a także jej zobowiązań oraz dowodów dotyczących dokonanych czynności egzekucyjnych; i/ dokumentu potwierdzającego okoliczność zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca spółka została poinformowana, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować odmową przyznania jej prawa pomocy. Powyższe wezwanie skutecznie doręczono pełnomocnikowi w dniu 21 sierpnia 2017 r. (dowód: potwierdzenie odbioru, k. 56). Skarżąca spółka nie wykonała nałożonego nią obowiązku. Wezwanie referendarza sądowego pozostało bez odpowiedzi. W związku z powyższym referendarz sądowy uznał, że skarżąca spółka nie wykazała zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Wnioskodawca, będący osobą prawną ma obowiązek wykazania, że nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania (czy to w całości, czy też w części). Według poglądów prezentowanych w orzecznictwie sądów administracyjnych przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie środków na sfinansowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 61/04, orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam wnioskodawca. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona (por. postanowienia NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06 oraz z dnia 24 marca 2005 r., sygn. akt I OZ 128/05, publ. CBOSA). W konsekwencji bierność wnioskodawcy skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło