I SA/Gd 90/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka - Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku skarżącego przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów za 2002 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Pan B. K. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 19 maja 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Postanowienie powyższe wobec wniesienia sprzeciwu, na mocy art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. – określanej dalej jako ustawa p.p.s.a.) utraciło moc, w związku z czym sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Złożone przez skarżącego oświadczenie w trybie ustawy p.p.s.a nie uzasadnia zwolnienia od kosztów sądowych w wysokości wynoszącej w niniejszej sprawie 500zł. Według oświadczenia skarżącego, prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, z którą utrzymują się z otrzymywanych świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 2.167 zł brutto. Majątek małżonków stanowi dom o powierzchni 450 m2 oraz kolekcja dziesięciomarkowych monet z okresu cesarstwa niemieckiego o wartości powyżej 3.000 euro. Małżonkowie nie posiadają, oszczędności i papierów wartościowych. Sąd działając na postawie art. 255 powołanej ustawy z 30 sierpnia 2002 r. wezwał stronę do złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego, w szczególności do przedłożenia w terminie 7 dni: oświadczenia w przedmiocie wszystkich źródeł i wysokości łącznego dochodu uzyskanego przez wnioskodawcę i jego małżonkę w 2007 r. oraz stosownych dokumentów w tym zakresie (odpisów imiennych informacji o wysokości uzyskanych dochodów, odpisów zeznań podatkowych – jeżeli zostały już złożone), wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę i jego małżonkę rachunków bankowych (w tym kont i lokat dewizowych), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownych oświadczeń w tym przedmiocie, dokumentów potwierdzających aktualną wysokość dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawcę i jego małżonkę z tytułu emerytury, tj. ostatnich odcinków emerytury, oświadczenia wnioskodawcy w przedmiocie aktualnej wartości kolekcji monet wskazanej we wniosku, oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na wnioskodawcę lub jego małżonkę pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości), dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy przez wnioskodawcę lub jego małżonkę kosztów utrzymania (opłaty za czynsz, energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, innych). Wnioskodawca w piśmie z dnia 21 kwietnia 2008 r. oświadczył, że jego łączny dochód brutto za 2007 r. wyniósł 16.723,84 zł, a jego małżonki 9.250,08 zł oraz że nie posiadają z małżonką żadnych kont (w tym dewizowych) ani pojazdów mechanicznych. Wnioskodawca skorygował podaną wysokość otrzymywanych przez niego i jego małżonkę emerytur, oświadczając, iż uzyskują z nich dochód w wysokości odpowiednio 1.574 zł brutto oraz 855 zł brutto (wcześniej wnioskodawca podał kwoty 1.397 zł brutto i 770 zł brutto). Pan B. K. nie wskazał aktualnej wartości posiadanej kolekcji monet, nie podał nawet wartości wyliczonej w wycenie dokonanej w 1982 r. Wnioskodawca wskazał wysokość ponoszonych kosztów utrzymania za okres ostatnich trzech miesięcy. Uwzględnił w oświadczeniu: energię elektryczną – około 280 zł, telefon – 240 zł, gaz – około 150 zł, wyżywienie – 2.400 zł, obuwie – około 200 zł, odzież – około 200 zł, lekarstwa – 900 zł, kulturę i rozrywkę – 60 zł, środki higieny – 80 zł, rehabilitację (sprzęt) – 50 zł, podatek od nieruchomości – 70 zł, ponownie gaz – 233 zł, dojazd do lekarzy – 240 zł, inne – 300 zł. Do powyższego oświadczenia wnioskodawca załączył odpis zeznania podatkowego (PIT-37, PIT-O) za 2007 r. swojej małżonki, odpis faktury za gaz z dnia 14 kwietnia 2008 r. oraz odpis faktury za usługi telekomunikacyjne z dnia 13 marca 2008 r. wraz z odpisami dowodów zapłaty, odpisy dowodów zapłaty za prąd, dowody dotyczące wysokości emerytur za kwiecień 2008 r. oraz odpis decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. Z treści wniosku Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z 2 sierpnia 2008 r. o zabezpieczenie zobowiązania podatkowego wynika, że do majątku wspólnego wnioskodawcy i jego małżonki wchodzą dwie działki przy ul. [...] i [...] w G. zabudowane domem jednorodzinnym wolnostojącym z garażem oraz spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 55,5 m2, położonego przy ul. [...] w G. W księdze wieczystej nieruchomości położonej przy ul. [...] wpisane jest ograniczone prawo rzeczowe – nieodpłatne użytkowanie na okres do 2 marca 2026 r. – na rzecz B. K. (synowej wnioskodawcy). Wnioskodawca nie wyjaśnił, dlaczego na okoliczność ponoszonych przez siebie i małżonkę kosztów utrzymania przedłożył dokumenty (faktura z 14 kwietnia 2008 r.) dotyczące zużycia gazu w nieruchomości, w której nie zamieszkuje, oddanej w nieodpłatne użytkowanie osobie trzeciej. Wnioskodawca składa różne oświadczenia o opłatach za gaz za ten okres (na kwotę 150 zł oraz na kwotę 233 zł). Nie można ustalić, której nieruchomości dotyczą przedłożone przez wnioskodawcę dowody zapłaty opłat za prąd, gdyż nie zawierają informacji o miejscu poboru, jedynie adres zleceniodawcy. Z materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych (wniosek o zabezpieczenie zobowiązania podatkowego z dnia 2 sierpnia 2007 r., k. 23-29) wynika, że kolekcja gromadzona przez wnioskodawcę od początku lat 50 to zestaw monet dziesięciomarkowych niemieckich, których wartość jest wyższa niż złotych monet dwudziestomarkowych. Około 155 sztuk jest w stanie doskonałym, pozostała część monet w ocenie wnioskodawcy jest w odrobinę gorszym stanie. Wnioskodawca dysponuje możliwością dokonania oszacowania przybliżonej wartości kolekcji. Brak jakichkolwiek informacji uniemożliwia ustalenie przez Sąd sytuacji majątkowej osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty nie pozwalają na ustalenie, na jakim poziomie kształtują się w rzeczywistości konieczne koszty utrzymania jego i małżonki, uniemożliwiając tym samym ustalenie, czy poniesienie przez niego kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w wysokości 500 zł, wiązałoby się z uszczerbkiem uzasadniającym przyznanie prawa pomocy. Wątpliwości dotyczące wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem uniemożliwiają ocenę w tym zakresie. Możliwości te są wyznaczone nie tylko wspomnianymi dochodami, ale stanem majątku strony, którego ustalenie, z uwagi na brak żądanego oświadczenia nie jest w niniejszej sprawie możliwe. Z tych względów Sąd stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał, aby spełniał ustawowe przesłanki uprawniające go do otrzymania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. orzeczono jak w postanowieniu.