I SA/Gd 918/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 12 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. i L. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. postanawia: przyznać wnioskodawcom prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Wnioskiem, uzupełnionym na formularzu PPF w dniu 21 września 2011 r. (data stempla pocztowego), małżonkowie A. i L. Z. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z przepisem art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. W świetle powołanych uregulowań przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, oraz gdy nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym, z wyjątkiem ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawców oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach ustalono, że prowadzą oni wspólne gospodarstwo domowe, mając na utrzymaniu uczącego się syna oraz dwoje małoletnich dzieci, dla których są rodziną zastępczą. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Aktualnie źródłem utrzymania rodziny jest wypłacane wnioskodawczyni świadczenie rehabilitacyjne w kwocie około 900 zł miesięcznie, pomoc pieniężna, którą objęte są rodziny zastępcze wypłacana przez [...] w łącznej kwocie 328 zł, oraz renta rodzinna przyznana dzieciom, dla których małżonkowie ustanowieni zostali rodzicami zastępczymi, w łącznej kwocie 2.596 zł, przy czym zarówno wypłacane wnioskodawczyni świadczenie z tytułu choroby, jak i pomoc finansowa przekazywana przez [...] podlegają zajęciu komorniczemu. Majątek małżonków stanowi nieruchomość o powierzchni 774 m2 zabudowana domem o powierzchni 150 m2, na której ustanowiono hipoteki na rzecz Skarbu Państwa, ZUS i banku, oraz wierzytelności pieniężne od Skarbu Państwa w kwocie 250.000 zł. Wnioskodawcy nieterminowo regulują należności z tytułu opłat za media, zaprzestali też spłat zaciągniętych kredytów (w tym na kartach kredytowych), w konsekwencji powyższe zobowiązania zostały przekazane do windykacji. Wnioskodawcy wskazali również, że z uwagi na stan zdrowia ponoszą wydatki na zakup leków w wysokości około 300-450 zł miesięcznie. Przedstawiony we wniosku stan dochodów i majątku wnioskodawców nie budzi wątpliwości, gdyż korzystali oni z instytucji prawa pomocy w innych sprawach zawisłych przed tut. Sądem, w których udokumentowali swoje możliwości płatnicze. Na dzień wydania niniejszego postanowienia sytuacja finansowa małżonków nie uległa poprawie. Mąż wnioskodawczyni nadal pozostaje bez pracy, zaś ona sama przebywa na zwolnieniu lekarskim. Wobec powyższego uznano, iż wnioskodawcy wykazali zasadność złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. W ustalonym stanie faktycznym przyjąć należało, że nie mają oni realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Za taką oceną przemawia wysokość miesięcznych dochodów pięcioosobowej rodziny, które nie pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb jej członków, oraz okoliczność nieposiadania zasobów pieniężnych. Z tych względów uznano, że wnioskodawcy spełniają ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak sentencji postanowienia.