I SA/Gd 943/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. F. i H. F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej postanawia przyznać skarżącym prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. H. i J. małżonkowie F. w skardze na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] zwrócili się o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu wnioskodawcy uzupełnili w dniu 23 i 25 marca 2010 r. Jednocześnie ograniczyli swoje żądanie do zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonych przez wnioskodawców oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenia referendarza sądowego przy sprawie o sygn. akt I SA/Gd 942/09, ustalono, że prowadzą oni wspólne gospodarstwo domowe, źródłem ich utrzymania są dochody z emerytur, których łączna wysokość, po uwzględnieniu potrąceń dokonywanych w ramach prowadzonej egzekucji, wynosi 2.575,84 zł netto miesięcznie (dowód: wyciąg z rachunku bankowego wnioskodawczyni sporządzony za okres od 11 grudnia 2009 r. do 10 marca 2010 r., potwierdzenie wypłaty świadczenia wnioskodawcy za styczeń, luty i marzec 2010 r.), małżonkowie – poza samochodem marki [...], rok produkcji 1997, na którym ustanowiony został zastaw skarbowy – nie posiadają majątku (zamieszkują w lokalu będącym własnością ich dzieci), posiadają zaległości podatkowe, które jak wynika z decyzji odmawiającej umorzenie zobowiązania podatkowego z dnia 25 maja 2009 r. wynoszą łącznie 345.999 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Wysokość wydatków związanych z miesięcznymi kosztami utrzymania ustalono na podstawie kopii potwierdzeń uiszczenia opłat za: mieszkanie w kwocie 634,52 zł (styczeń 2010 r.) i 613,34 zł (luty 2010 r.), telefon stacjonarny – 41,58 zł (styczeń 2010 r.) i 40,89 zł (luty 2010 r.) usługi telekomunikacyjne – 57 zł (styczeń i luty 2010 r.), energię elektryczną – 272,18 zł (styczeń 2010 r.) i 263,91 zł (marzec 2010 r.) oraz ubezpieczenie OC samochodu – 427 zł (marzec 2010 r.). Do udokumentowanych kosztów zaliczono także podatek od nieruchomości za rok 2010, płatny kwartalnie w czterech ratach po 32 zł i 33 zł (dowód: kopia decyzji prezydenta miasta z dnia 22 lutego 2010 r.) oraz należności sądowe, które wnioskodawca spłaca od dnia 10 października 2009 r. w 10 ratach po 50 zł miesięcznie (dowód: kopia zawiadomienia sądu rejonowego z dnia 28 sierpnia 2009 r.). Z treści wniosku wynika, że wnioskodawcy ponoszą również wydatki na odpłatne leczenie ich obojga w łącznej kwocie około 700 zł miesięcznie, ubezpieczenie mieszkania – 110 zł oraz koszty bieżących remontów i napraw – 200 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że skarżący wykazali, iż na dzień wydania niniejszego postanowienia poniesienie przez nich kosztów sądowych, spowoduje skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Za taką oceną przemawia wysokość środków pieniężnych pozostająca do dyspozycji małżonków po potrąceniu udokumentowanych stałych, koniecznych obciążeń w kwocie 942 zł. Wynosi ona około 816 zł na osobę. Dodatkowo przyjąć trzeba, że wnioskodawcy uprawdopodobnili ponoszenie znacznych wydatków związanych z odpłatnym leczeniem każdego z nich. Konieczność ponoszenia przez nich wydatków z tego tytułu potwierdza dokumentacja medyczna (dowód: kopie czterech zaświadczeń lekarskich). Wpływ na przyjęte stanowisko miała również okoliczność, iż małżonkowie nie posiadają oszczędności (zgodnie z wyciągiem z rachunku bankowego wnioskodawczyni, z którego prowadzona była egzekucja, a który – zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni – został zamknięty z dniem 1 kwietnia br.) oraz wysokość posiadanych zaległości podatkowych. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.