I SA/Gd 970/10
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-11-03
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że przedstawiła ona wystarczające dowody na trudną sytuację materialną swojej rodziny. Wysokość miesięcznych dochodów pięcioosobowej rodziny, pozwalająca jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb, oraz brak zasobów pieniężnych, a także wcześniejsze korzystanie ze zwolnień od kosztów sądowych, przemawiały za przyznaniem prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca A. Z. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Do wniosku dołączyła dowody dotyczące sytuacji materialnej swojej rodziny, w tym dochodów z zasiłku chorobowego, świadczeń dla rodzin zastępczych oraz renty rodzinnej, a także koszty utrzymania rodziny i posiadany majątek. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i synem, a także jest rodziną zastępczą dla dwójki małoletnich chłopców. Mąż jest bezrobotny.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
A. Z. wnioskiem z dnia 1 października 2010 r. (data stempla pocztowego) zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi określonego w kwocie 100 zł. Do wniosku dołączyła odpis postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 2 września 2010 r. w przedmiocie zwolnienia jej męża L. Z. od kosztów sądowych.
Zgodnie z brzmieniem 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Na podstawie złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach ustalono, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz małoletnim synem, małżonkowie od 2009 r. są rodziną zastępczą dla dwóch małoletnich chłopców, mąż wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, aktualnie źródłem utrzymania rodziny jest wypłacany wnioskodawczyni zasiłek chorobowy w kwocie 860 zł netto miesięcznie, pomoc pieniężna, którą objęte są rodziny zastępcze wypłacana przez Centrum Pomocy Rodzinie w łącznej kwocie 1.538 zł (nadmieniła, że od października br. świadczenia z tego tytułu zostaną zmniejszone i będą wynosiły około 260-300 zł miesięcznie) oraz renta rodzinna przyznana dzieciom, dla których małżonkowie ustanowieni zostali rodzicami zastępczymi w łącznej kwocie 1.802 zł, przy czym zarówno wypłacane żonie świadczenie z tytułu choroby, jak i pomoc finansowa przekazywana przez Centrum Pomocy Rodzinie podlegają zajęciu komorniczemu, majątek małżonków stanowi nieruchomość o powierzchni 774 m2 zabudowana domem o powierzchni 150 m2, na której ustanowiono hipoteki na rzecz Skarbu Państwa, ZUS i banku oraz wierzytelności pieniężne (których wartości nie podano). Według złożonego oświadczenia miesięczne koszty utrzymania rodziny, do których poza kosztami wyżywienia i zakupu odzieży dla dzieci, opłatami za wodę i ścieki, energię elektryczną, wywóz śmieci, telefon stacjonarny i komórkowy, abonament RTV, zakup opału i podatkiem od nieruchomości zaliczono także opłaty za przedszkole, komitet rodzicielski, spłatę zaciągniętych kredytów, koszty incydentalnego używania samochodu niebędącego własnością wnioskodawcy, kształtują się na poziomie około 3.000 zł.
Przedstawiony we wniosku stan dochodów i majątku skarżącej i jej rodziny nie budzi wątpliwości, gdyż został udokumentowany w sprawach o sygn. akt I SA/Gd 874/08 oraz I SA/Gd 16/09 i na dzień wydania niniejszego postanowienia nie uległ on w zasadzie poprawie. Mąż wnioskodawczyni nadal pozostaje bez pracy, zaś ona sama przebywa na zwolnieniu lekarskim. Natomiast dochodów, które małżonkowie osiągają z tytułu ustanowienia ich rodziną zastępczą dla dwójki małoletnich dzieci nie należy rozpatrywać w kategoriach poprawy ich sytuacji finansowej.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, uznano, iż skarżący wykazał, że poniesienie przez niego kosztów sądowych spowoduje skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Za taką oceną przemawia wysokość miesięcznych dochodów pięcioosobowej rodziny, które pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb jej członków oraz okoliczność nieposiadania zasobów pieniężnych.
Nie bez znaczenia jest również, że zarówno wnioskodawczyni, jak i jej mąż od roku 2008 korzystali ze zwolnienia od kosztów sądowych tak w sprawach toczących się przed sądem administracyjnym, jak i powszechnym, co potwierdzają załączone do skargi odpisy postanowień w tym przedmiocie.
Z tych względów uznano, że wnioskodawczyni spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło