I SA/Gd 972/06
WyrokWSA w Gdańsku2007-04-04
Skład orzekający: Zbigniew Romała, Małgorzata Gorzeń, Irena Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdy skarżący zarzucał błąd co do osoby zobowiązanego, nieprawidłowe określenie egzekwowanego obowiązku (odsetek) oraz brak doręczenia upomnienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy egzekucyjne prawidłowo odmówiły umorzenia postępowania egzekucyjnego. Błąd co do osoby zobowiązanego nie zachodził, gdyż tytuł wykonawczy został wystawiony prawidłowo na jednego z małżonków, zgodnie z zakresem jego odpowiedzialności podatkowej. Określenie kwoty odsetek w tytule wykonawczym było zgodne z przepisami, a brak doręczenia upomnienia był uzasadniony przepisami szczególnymi. Ponadto, sąd stwierdził, że kwestie te były już przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia w innej sprawie, co wykluczało ich ponowne badanie.Stan faktyczny
Skarżący M.K. domagał się umorzenia postępowania egzekucyjnego, zarzucając błąd co do osoby zobowiązanego (tytuł wykonawczy wystawiony na jednego z małżonków zamiast na oboje), nieprawidłowe określenie kwoty odsetek w tytule wykonawczym oraz brak doręczenia upomnienia przed wszczęciem egzekucji. Organy egzekucyjne (Naczelnik Urzędu Skarbowego i Dyrektor Izby Skarbowej) odmówiły umorzenia, uznając zarzuty za bezzasadne. Skarżący wniósł skargę do WSA w Gdańsku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Asesor WSA Irena Wesołowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zażalenia M.K., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] odmawiające umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego i odmawiające uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych.
Podstawą rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej był następujący stan faktyczny:
Decyzjami z dnia [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił M.K. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2000 r. w wysokości [...] zł oraz zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w wysokości [...] zł.
Na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] z dnia [...] organ egzekucyjny – Naczelnik Urzędu Skarbowego (będący jednocześnie wierzycielem), wszczął egzekucję administracyjną do majątku zobowiązanego M.K., w celu zrealizowania obowiązków określonych w/w decyzjami z dnia [...]. Odpisy w/w tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanemu w dniu [...].
Pismem z dnia [...] M.K., działając na podstawie art. 59 § 3 i 4 w zw. z art. 59 § 1 pkt 3, 4 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.) – zwanej w dalszej części "p.e.a.", wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego z żądaniem wydania postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...]. Jednocześnie, stosownie do art. 60 § 1 p.e.a., zobowiązany wniósł o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych.
W uzasadnieniu żądania M.K. podniósł, że w w/w tytule wykonawczym naczelnik urzędu skarbowego w polu 9 jako "rodzaj zobowiązanego" zaznaczył "inna osoba fizyczna", podczas gdy zdaniem wnioskodawcy należało wskazać "małżeństwo". Wobec powyższego w ocenie M.K. powstał błąd co do osoby zobowiązanego, co wyczerpuje przesłanki określone w przepisach art. 59 § 1 pkt 4 w zw. z art. 27 § 1 pkt 2 i art. 27c p.e.a.
M.K. zarzucił również, że w w/w tytule wykonawczym wpisana została kwota odsetek naliczonych na dzień wystawienia tytułu wykonawczego w wysokości [...] zł, co w opinii wnioskodawcy nie odpowiada stanowi faktycznemu, gdyż w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nie określono kwoty odsetek. W związku z tym zobowiązany zarzucił, że egzekwowany obowiązek określony został niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, co wyczerpuje znamiona przewidziane w art. 59 § 1 pkt 3 p.e.a. wystarczające do umorzenia postępowania egzekucyjnego, a nadto narusza art. 27 § 1 pkt 3 p.e.a.
Zobowiązany zarzucił ponadto, że z uwagi na brak określenia w orzeczeniu należności z tytułu odsetek wskazanych w w/w tytule wykonawczym w niniejszej sprawie winno zostać doręczone upomnienie. W rezultacie zdaniem zobowiązanego tytuł wykonawczy został wydany z naruszeniem art. 15 § 1 p.e.a. wyczerpując tym samym znamiona przewidziane w art. 59 § 1 pkt 7 p.e.a. wystarczające do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Ponadto M.K. podniósł, że stosownie do art. 29 p.e.a. organ egzekucyjny zobowiązany był do zbadania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej i – w związku z zaistniałymi zdaniem zobowiązanego uchybieniami – do zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi.
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku M.K. w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] obejmujący zaległość w podatku od towarów i usług za grudzień 2000 r. w wysokości [...] zł oraz odmówił uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych.
Organ egzekucyjny uznał za niezasadne wniesione przez zobowiązanego żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłanki określone w art. 59 § 1 pkt 3, 4 i 7 p.e.a. Naczelnik urzędu skarbowego nadmienił przy tym, że poprawność wystawienia w/w tytułu wykonawczego była przedmiotem badania w związku z wniesionymi zarzutami, w tym m.in. zarzutem niespełnienia wymogów określonych w art. 27 p.e.a. Ponadto organ egzekucyjny stwierdził brak podstaw do zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi.
Odnosząc się natomiast do żądania uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych naczelnik urzędu skarbowego, opierając się na treści art. 60 § 1 p.e.a., podniósł, że w związku z brakiem przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego brak jest również podstaw do uchylenia tych czynności.
Na powyższe postanowienie M.K. wniósł zażalenie zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu wydanie go z ewidentnym naruszeniem całego szeregu przepisów prawa, a w szczególności:
- art. 124 § 1 w zw. z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – zwanej w dalszej części "k.p.a.", ponieważ rozstrzygnięcie w części przywołania podstawy prawnej powołuje się na przepisy niewłaściwe,
- art. 59 i art. 60 § 1 p.e.a.
W uzasadnieniu zażalenia M.K. zarzucił, że w związku tym, iż tytuł wykonawczy nr [...] nie został wystawiony na małżeństwo, pominięta została jako zobowiązana jego małżonka, przez co powstał błąd co do osoby zobowiązanego, gdyż pomiędzy małżonkami "istnieje ustrój wspólnoty majątkowej". Zdaniem żalącego z treści zaskarżonego postanowienia wynika, iż zamierzeniem organu egzekucyjnego było prowadzenie egzekucji wyłącznie do jego majątku osobistego.
M.K. podniósł również, że w polu 50 tytułu wykonawczego, dotyczącym obowiązku lub braku doręczenia upomnienia, Naczelnik powołał się na § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.), z którego nietrafnie wywiódł, iż nie miał obowiązku doręczenia upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Żalący podkreślił, że zgodnie z treścią tego przepisu upomnienia nie doręcza się w sytuacji, gdy należność pieniężna określona została w orzeczeniu, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.
Poza tym zobowiązany zarzucił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego naruszył przepisy art. 59 § 3 i § 4 w zw. z art. 59 § 1 pkt 3, 4 i 7 p.e.a., wskazując, że stanowią one podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego, czego w wydanym postanowieniu odmówił.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu sprawy w postępowaniu zażaleniowym, nie znalazł podstaw do uchylenia postanowienia uznając za słuszne rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że błąd co do osoby zobowiązanego (art. 59 § 1 pkt 4 p.e.a.) stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego wówczas, gdy w tytule wykonawczym została wskazana jako zobowiązana osoba, na której nie ciążył obowiązek, a stwierdzenie tej sytuacji następuje przez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi adresata decyzji lub innego aktu stanowiącego podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego.
Odnosząc powyższe do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy wskazał, że podstawę wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] stanowiła decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...], którą określono zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2000 r. w wysokości [...] zł. W związku z tym w ocenie organu odwoławczego wierzyciel – Naczelnik Urzędu Skarbowego, prawidłowo wystawił w dniu [...] w/w tytuł wykonawczy, wskazując w nim jako zobowiązanego M.K..
Dyrektor Izby Skarbowej uznał również za bezzasadny zarzut zobowiązanego, że z treści zaskarżonego postanowienia wynika, iż zamierzeniem organu egzekucyjnego jest prowadzenie egzekucji wyłącznie do majątku osobistego M.K. Dyrektor zwrócił uwagę, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Naczelnik Urzędu Skarbowego powołał treść art. 29 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) – zwanej w dalszej części "Ordynacją podatkową", stosownie do którego w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim odpowiedzialność za wynikające ze zobowiązań podatkowych podatki obejmuje majątek odrębny podatnika oraz majątek wspólny podatnika i jego małżonka. Zdaniem Dyrektora organ egzekucyjny prawidłowo zaznaczył przy tym, iż tylko w sytuacji, jeżeli egzekucja administracyjna ma być prowadzona zarówno z majątku wspólnego zobowiązanego i jego małżonka, jak i z ich majątków osobistych, tytuł wykonawczy – zgodnie z art. 27c p.e.a. – wystawia się na oboje małżonków. Organ odwoławczy wyjaśnił dodatkowo, że zasadą jest, iż tytuł wykonawczy wystawia się na jednego zobowiązanego. Odstępstwo od tej zasady przewidziano w art. 27c p.e.a., którego stosowanie uzależnione jest jednak od zakresu odpowiedzialności współmałżonków za dane zobowiązania i nie może mieć miejsca w przypadkach, w których współmałżonek nie ponosi odpowiedzialności lub ponosi ją tylko z majątku wspólnego – jak ma to miejsce w badanej sprawie na podstawie art. 29 § 1 Ordynacji podatkowej. Natomiast wystawienie tytułu wykonawczego na oboje małżonków w sytuacji, gdy odpowiedzialność majątkowa podatnika za zobowiązanie podatkowe obejmuje wyłącznie majątek odrębny podatnika oraz wspólny majątek podatnika i jego małżonka stanowiłoby naruszenie art. 29 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że w badanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego– wbrew twierdzeniu M.K. – nie mógł zastosować art. 27c p.e.a., gdyż przepis ten daje możliwość wystawienia tytułu wykonawczego na wspólne zobowiązanie małżonków.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego (59 § 1 pkt 3 p.e.a.) dyrektor izby skarbowej podniósł, że w przedmiotowym tytule wykonawczym wskazano kwotę odsetek naliczoną na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, pomimo że w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w dnia [...] kwota odsetek nie została określona. Organ odwoławczy zaznaczył, że w przypadku przesłanki wskazanej w art. 59 § 1 pkt 3 p.e.a., mamy do czynienia z błędem co do przedmiotu postępowania egzekucyjnego, polegającego na przymusowym wykonaniu obowiązku innej treści, niż obowiązek określony w decyzji stanowiącej podstawę egzekucji administracyjnej, jednakże sytuacja taka nie miała miejsca w badanej sprawie. Dyrektor izby skarbowej podał, że zgodnie z pouczeniem zamieszczonym w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...], różnicę między kwotą podatku deklarowaną a określoną w tejże decyzji należało przekazać do Urzędu Skarbowego wraz z odsetkami za zwłokę liczonymi (zgodnie z zasadami przewidzianymi w art. 53–55 Ordynacji podatkowej) od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku do dnia zapłaty włącznie. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę, że stosownie do art. 27 § 1 pkt 3 p.e.a. w przypadku egzekucji należności pieniężnej tytuł wykonawczy zawiera m.in. określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. Z treści cytowanego przepisu wyraźnie zatem wynika, iż przy egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym wierzyciel w każdym przypadku zobligowany jest do wskazania w tytule wykonawczym terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek.
W świetle powyższego organ odwoławczy zauważył, że w badanej sprawie spełnione zostały wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 p.e.a., albowiem z treści tytułu wykonawczego nr [...] wynika, iż od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2000 r. w kwocie należności głównej [...] zł naliczono odsetki zwłokę od dnia [...]. Dyrektor podniósł również, że przedmiotowy tytuł wykonawczy sporządzony został wg wzoru jednopozycyjnego tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji należności pieniężnych określonego w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. Według w/w wzoru w części B, poz. 38 tytułu wykonawczego wierzyciel winien wpisać kwotę odsetek naliczoną na dzień wystawienia tytułu wykonawczego.
W dalszej części uzasadnienia Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że – wbrew twierdzeniu M.K. – wierzyciel nie był zobligowany do przesłania zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 p.e.a. Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Dyrektor zwrócił jednak uwagę, że w art. 15 § 5 p.e.a. minister właściwy do spraw finansów publicznych został upoważniony do określenia, w drodze rozporządzenia, należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. W wykonaniu w/w delegacji ustawowej Minister Finansów w dniu 22 listopada 2001 r. wydał w/w rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w którym przewidziano, że postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia m.in. w przypadku gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu (§ 13 pkt 1). W rozpatrywanej sprawie wierzyciel, wypełniając dyspozycję art. 27 § 3 p.e.a., w części D, w poz. 50 tytułu wykonawczego nr [...] podał jako podstawę prawną braku obowiązku doręczenia upomnienia właśnie przepis § 13 pkt 1 w/w rozporządzenia.
Mając na względzie powyższe organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut M.K., że w badanej sprawie organ egzekucyjny nie powinien – na podstawie art. 29 § 2 p.e.a. – przystępować do egzekucji. Zdaniem Dyrektora obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy nr [...], podlega egzekucji administracyjnej (stosownie do art. 2 § 1 pkt 1 p.e.a.) i tytuł ten spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i 2 p.e.a.
Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił poglądu M.K., że przepisy art. 59 p.e.a. stanowią podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego, a nie odmowy umorzenia. Zdaniem Dyrektora użyte w art. 59 § 3 p.e.a. sformułowanie, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego oznacza, iż organ egzekucyjny wydać może zarówno postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, jak i postanowienie o odmowie jego umorzenia. Przy czym pozytywne dla strony rozstrzygnięcie może zostać wydane jedynie w przypadku, gdy spełniona zostanie którakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 59 § 1 tejże ustawy, co w badanej sprawie nie miało miejsca.
Wobec powyższego za niezasadny uznano zarzut zażalenia, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. Organ egzekucyjny swoje rozstrzygnięcie oparł bowiem na powołanych w podstawie prawnej przepisach art. 59 § 4 i § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 3, 4 i 7 p.e.a. i zastosował te przepisy prawidłowo.
W skardze na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej M.K. zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie:
- art. 6 i 7 k.p.a., ponieważ zdaniem skarżącego organ odwoławczy nie działał na podstawie przepisów prawa, nie stał na straży praworządności i nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a wręcz nierzetelnie przedstawił stan faktyczny,
- art. 59 § 3 i 4 w zw. z art. 59 § 1 pkt 3, 4 i 7 p.e.a.
W ocenie skarżącego zaprezentowane przez organ odwoławczy stanowisko, że w przedmiotowej sprawie tytuł wykonawczy został w sposób prawidłowy wystawiony na jednego z małżonków, nie zasługuje na uwzględnienie, a jako dowód nietrafności tego stwierdzenia skarżący przedłożył kserokopię postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] Dz. Kw [...], podnosząc, że dokumentu tego Naczelnik Urzędu Skarbowego zapewne nie przekazał Dyrektorowi Izby Skarbowej.
M.K. uznał również za nietrafne stanowisko organu odwoławczego, że wzór tytułu wykonawczego nakłada na organ egzekucyjny obowiązek obliczenia odsetek od zaległości podatkowej, albowiem stosownie do obowiązujących przepisów prawa to zobowiązany sam nalicza odsetki. W przypadku natomiast uzyskania dowolnej kwoty pieniędzy organ egzekucyjny wydaje postanowienie o sposobie ich zaliczenia: jaka część jest zaległością podatkową a jaką część stanowią odsetki. Zdaniem strony skarżącej skoro Naczelnik Urzędu Skarbowego wszedł w uprawnienia strony i w tytule wykonawczym ujął roszczenie z tytułu odsetek zobowiązany był do wydania stosownego aktu w tej sprawie. W związku z tym, że akt taki nie został wydany, skarżący podniósł, iż zobowiązanemu winno zostać przesłane upomnienie wraz z obliczeniem odsetek.
Mając powyższe na względzie skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej w dalszej części "P.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Oceniając zaskarżone postanowienie organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że zostało ono wydane bez naruszenia prawa.
Zgodnie z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Jak podkreśla się w doktrynie moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 P.p.s.a. w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt I CKN 169/98, OSP 2001, z. 4, poz. 63).
W orzecznictwie podkreśla się również, że skutkiem zasady mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że w postępowaniu późniejszym ta kwestia nie może być już w ogóle badana. Zachodzi tu zatem ograniczenie dowodzenia faktów, objętych prejudycjalnym orzeczeniem, a nie tylko ograniczenie poszczególnego środka dowodowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2002 r., sygn. akt V CKN 1110/00, LEX nr 74492). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2005 r. (sygn. akt II GSK 104/05, LEX nr 183637) wskazał z kolei, że ocena prawna wiąże w danej sprawie, natomiast związanie prawomocnym wyrokiem może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim rozstrzyga określoną kwestię prawną, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie.
Odnosząc powyższą zasadę do niniejszej sprawy należy wskazać, że prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M.K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie zarzutu dotyczącego prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Podstawę zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego z tytułów wykonawczych nr [...] i [...] stanowiły również twierdzenia skarżącego, że tytuły wykonawcze winny być wystawione na oboje małżonków w sytuacji egzekucji z majątku wspólnego zobowiązanego i jego małżonki oraz bezprawnego określenia w tytule wykonawczym kwoty odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej przy braku upomnienia.
Skoro kwestie te zostały w sprawie sygn. akt [...] ocenione jako nie wpływające na możliwość skutecznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, to ponowna ich ocena w niniejszej sprawie byłaby niedopuszczalna.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), oddalił skargę.
[pic]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło