I SA/Gd 979/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Sędziowie Asesor WSA Irena Wesołowska (spr.), Asesor WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Orska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 marca 2007 r. sprawy ze skargi Z. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 września 2006 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia Z. B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. zawierające stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że organ egzekucyjny -Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanego Z. B. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] r. - wystawionego przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego, obejmującego zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999 (wynikającą ze złożonej deklaracji). Odpis tytułu wykonawczego doręczony został zobowiązanemu w dniu 02.12.2005 r., wraz z odpisem zawiadomienia o zajęciu nr [...] z dnia [...] r. Organ egzekucyjny dokonał zajęcia wynagrodzenia u dłużnika zajętej wierzytelności będącego pracodawcą - [...], zawiadomieniem nr [...] z dnia [...] r., doręczonym pracodawcy w dniu [...] r. Z. B. pismem z dnia [...] r. (nadanym w placówce pocztowej w tym samym dniu), uzupełnionym pismami z dnia 05.01.2006 r. i z dnia 08.06.2006 r. zgłosił zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, podnosząc przedawnienie obowiązku, brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niespełnienie wymogów określonych w art. 27 tej ustawy. W dalszych wywodach Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że zgodnie z treścią art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, póz. 60; z późn. zm.), zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Wpływ na bieg 5-letniego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego mają instytucje zawieszenia oraz przerwania biegu tego terminu. Stosownie do art. 70 § 4 cytowanej ustawy, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W badanej sprawie organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci egzekucji z wynagrodzenia za pracę (wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Na podstawie art. 72 § 2 tej ustawy, zajęcie wynagrodzenia za pracę jest dokonane z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu tej części wynagrodzenia zobowiązanego, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi (o którym mowa w art. 72 § 1 powołanej ustawy). Zgodnie z aktami sprawy, zawiadomienie o zajęciu nr [...] z dnia [...] r. doręczono pracodawcy zobowiązanego - [...] w dniu [...] r. Tym samym przerwanie biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego objętego tytułem wykonawczym nr [...] nastąpiło w dniu [...] r., bowiem Z. B. zawiadomiony został o zastosowanym środku egzekucyjnym w dniu 02.12.2005 r. (w tym dniu doręczono mu bowiem odpis ww. zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego z dnia [...] r.). Ponadto zgodnie z aktami sprawy, wierzyciel doręczył w dniu [...] r. zobowiązanemu upomnienie nr [...] z dnia [...] r., wzywające do zapłaty zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999 w kwocie należności głównej [...] zł, a także odsetek od nieuiszczonych w ciągu roku podatkowego zaliczek liczonych od dnia: 21.09.1999 r., 21.10.1999 r. i 21.12.1999 r. do dnia 30.04.2000 r. - w kwocie [...] zł. Jednocześnie zobowiązany został pouczony, iż w przypadku niewpłacenia w ciągu 7 dni od dnia doręczenia upomnienia wskazanych należności wszczęte zostanie postępowanie egzekucyjne. Wobec niewywiązania się - w przewidzianym prawem terminie - z dobrowolnej zapłaty ciążącego na zobowiązanym obowiązku, Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił (zgodnie z pouczeniem zawartym w wymienionym upomnieniu z dnia [...] r.) w dniu [...] r. tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący opisane wyżej należności. W związku dokonanymi przez Z. B. wpłatami na zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999, wierzyciel ograniczył należność główną objętą przedmiotowym tytułem wykonawczym do kwoty [...] zł. Powyższe znalazło odzwierciedlenie w cz. I "Zmiany w stanie należności", poz. 88-90 i 94-96 tytułu wykonawczego. Ponadto z upomnienia z dnia [...] r. oraz tytułu wykonawczego z dnia [...] r. wynika, iż odsetki za zwłokę naliczane są od należności głównej od dnia 03.05.2000 r. Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że tytuł wykonawczy wpłynął do organu egzekucyjnego właściwego miejscowo do prowadzenia egzekucji do majątku zobowiązanego w dniu [...] r. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gdańsku Z. B. wniósł o "uchylenie tytułu wykonawczego i wycofanie go z obiegu prawnego". Skarżący zarzucił Dyrektorowi Izby Skarbowej niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, z uwagi na niewskazanie od jakich kwot zostały naliczone odsetki i od kiedy. Ponadto skarżący podniósł, że tytuł wykonawczy z uwagi na swoją nieczytelność nie może być wykonany. Skarżący zauważył, że nie wyjaśniono przyczyn, dla których postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte dopiero w grudniu 2005 r., pomimo że miejsce pobytu zobowiązanego było znane wierzycielowi. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) i art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ..., pod względem zgodności z prawem rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak pojmując rolę Sądu stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie wbrew podniesionym zarzutom odpowiada prawu. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się w istocie do rozstrzygnięcia czy zarzuty zgłoszone przez skarżącego w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym zasługiwały na uwzględnienie. Na wstępie rozważań przytoczyć zatem wypada treść przepisu art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.), zgodnie z którym podstawę zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może stanowić : 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § l; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Podkreślić przy tym należy, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są podstawowym środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 34 § 1 cytowanej ustawy, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Przedmiotem oceny Sądu jest stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania administracyjnego. W tym miejscu przypomnieć należy, że skarżący pismem z dnia [...] r. (nadanym w placówce pocztowej w tym samym dniu), uzupełnionym pismami z dnia 05.01.2006 r. i z dnia 08.06.2006 r. zgłosił zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, podnosząc przedawnienie obowiązku, brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niespełnienie wymogów określonych w art. 27 tej ustawy, które miało polegać na nieczytelności tytułu wykonawczego. W ocenie składu orzekającego w rozpoznawanej sprawie zarzuty te trafnie zostały ocenione przez wierzyciela jako nieskuteczne. Jak bowiem wynika z akt sprawy skarżący w dniu 02.05 2000 r. złożył zeznanie podatkowe, w którym rozliczył podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1999. Ze złożonego zeznania wynikała kwota do zapłaty w wysokości [...] zł, powstała w związku z niezapłaconymi w ciągu roku podatkowego zaliczkami. W dniu 22.09.2000 r. doręczone zostało skarżącemu upomnienie z dnia [...] r., wzywające do zapłaty zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1999 w kwocie należności głównej [...] zł, a także odsetek od nieuiszczonych w ciągu roku podatkowego zaliczek liczonych od dnia: 21.09.1999 r., 21.10.1999 r. i 21.12.1999 r. do dnia 30.04.2000 r. - w kwocie [...] zł. Upomnienie zawierało także pouczenie, że w przypadku niewpłacenia w ciągu 7 dni od dnia doręczenia upomnienia wskazanych należności wszczęte zostanie postępowanie egzekucyjne. Wskutek niewywiązania się z dobrowolnej zapłaty ciążącego na skarżącym obowiązku, Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił w dniu [...] r. tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący opisane wyżej należności. Jednocześnie zauważyć należy, że w związku z dokonanymi przez skarżącego wpłatami na poczet zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, wierzyciel ograniczył należność główną objętą przedmiotowym tytułem wykonawczym do kwoty [...] zł, co znalazło odzwierciedlenie w treści tytułu wykonawczego, a także wynika z treści postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela. Ponadto zarówno z treści upomnienia z dnia [...] r. oraz z treści tytułu wykonawczego z dnia [...] r. wynika, iż odsetki za zwłokę naliczane są od należności głównej od dnia 03.05.2000 r. Przy czym, co pozostaje oczywiste wobec ograniczenia należności głównej (wskutek dokonanych przez skarżącego wpłat), odsetki naliczane są jak trafnie zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę od kwoty uwzględniającej ograniczenie, tj. od kwoty [...] zł. W tej sytuacji za całkowicie pozbawione racji należy uznać argumenty skarżącego podniesione w złożonej skardze, że wierzyciel nie wykazał od jakich kwot naliczone zostały odsetki, a także, że tytuł wykonawczy wobec jego nieczytelności nie może być wykonany. Dodatkowo należy stwierdzić, odnosząc się do argumentu podniesionego w uzasadnieniu skargi, że bez wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia pozostaje okoliczność, że postępowanie egzekucyjne w rozpoznawanej sprawie, pomimo wystawienia tytułu wykonawczego w dniu [...] r., zostało wszczęte dopiero w grudniu 2005 r., albowiem zarzut ten okazałby się skutecznym, gdyby postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999, co w sprawie nie miało miejsca. Zobowiązanie to, gdyby nie nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia, przedawniłoby się albowiem z dniem [...] r. Przed tym dniem, tj. w dniu [...] r. organ egzekucyjny zastosował zaś skutecznie środek egzekucyjny w postaci zajęcia wynagrodzenia skarżącego. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.