I SA/Gd 982/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-08-06
Skład orzekający: Monika Hennig
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek, skarżący korzystający z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Skarżący, który jest ustawowo zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takim przypadku ocena zasadności żądania opiera się na przepisach dotyczących prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego.Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Skarżący jest ustawowo zwolniony z kosztów sądowych, a jego sytuacja materialna, dochody (renta rolnicza) i zadłużenie wskazują na brak możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
Wnioskiem zawartym w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, uzupełnionym na formularzu PPF w dniu 29 czerwca 2015 r., skarżący J. C. zwrócił się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić skarżącemu, że w niniejszej sprawie jest on ustawowo zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, a zatem nie ma obowiązku ich uiszczania na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bowiem odmowa umorzenia skarżącemu należności z tytułu nieuregulowanych składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Okoliczność, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych ma istotne znaczenie z punktu widzenia przesłanek, w świetle których należy dokonać oceny zasadności wniesionego przez stronę żądania. Z tego względu zastosowanie w niniejszej sprawie będą miały przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy. O odpowiednim ich stosowaniu stanowi bowiem art. 262 p.p.s.a.
Z przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przy czym ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww. (art. 246 § 3 p.p.s.a.).
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Referendarz sądowy uznał, że w niniejszej sprawie skarżący wykazał zasadność wniesionego żądania. Skarżący obecnie nie ma realnych możliwości poniesienia kosztów zastępstwa procesowego z wyboru. Ocena taka została podjęta na podstawie oświadczenia skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy.
Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jest pod opieką lekarzy specjalistów (kardiologa, neurologa), na skutek schorzenia kręgosłupa został uznany za niezdolnego do pracy w gospodarstwie rolnym i z tego tytułu otrzymuje rentę rolniczą w wysokości 637,31 zł netto miesięcznie, którą w całości przeznacza na pokrycie kosztów swojego utrzymania (opłaty za gaz, energię elektryczną, telefon, dzierżawę nieruchomości, zakup opału na zimę, koniecznych leków oraz środków czystości, wyżywienie), jego jedyny majątek to nieruchomość rolna o powierzchni 2.13 ha, zamieszkuje w dzierżawionym domu o powierzchni 45 m2, poza należnościami wobec ZUS w kwocie ponad 29.000 zł, posiada także zadłużenie z tytułu zaciągniętych pożyczek (1.362,68 zł), alimentów (30.177 zł) oraz wobec gminy (402,54 zł), wobec skarżącego prowadzona jest egzekucja administracyjna i sądowa.
W tak ustalonym stanie sprawy referendarz sądowy, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło