I SAB/Gd 16/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.K. na przewlekłość Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie wydania decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości za 2022 r. postanawia: odrzucić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2022 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę R.K. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku w sprawie wydania decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości za 2022 r. Stronę pouczono o przysługującym jej prawie do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika. W dniu 27 lipca 2022 r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo Skarżącego zatytułowane "zażalenie", w którym zaskarżył on ww. postanowienie z dnia 20 czerwca 2022 r. w całości. Pismo to zarządzeniem z dnia 28 lipca 2022 r. zostało zakwalifikowane jako skarga kasacyjna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zaważył, co następuje: Skarga kasacyjna od postanowienia z dnia 20 czerwca 2022 r. podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 173 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a."), od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Skargę kasacyjną może wnieść strona, prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich po doręczeniu im odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie zaś do art. 175 p.p.s.a, skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2 i 3 (§ 1). Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 2). Przepisu § 1 nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej (§ 2a). Skarga kasacyjna może być sporządzona przez doradcę podatkowego - w sprawach obowiązków podatkowych oraz przez rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej (§ 3). Stosownie natomiast do art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Wykładnia art. 175 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że skargi kasacyjnej nie może sporządzić strona ani jej pełnomocnik nie spełniający warunków o których mowa w ww. przepisie, tj. niebędący tzw. "profesjonalnym" pełnomocnikiem. Uprawnionymi do jej wniesienia są wyłącznie podmioty wymienione w treści cytowanego art. 175 p.p.s.a. Wymóg ten zwany "przymusem adwokackim" ma na celu zapewnienie odpowiedniego poziomu (merytorycznego i formalnego) skargi kasacyjnej, do zredagowania której zgodnie z wymaganiami niniejszej ustawy niezbędne są kwalifikacje prawnicze. Brak sporządzenia skargi kasacyjnej przez osobę uprawnioną wyklucza możliwość jej rozpatrzenia. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, albowiem Skarżący sporządził skargę kasacyjną osobiście. Natomiast z akt sprawy nie wynika, aby Skarżący spełniał warunki, o których mowa w art. 175 p.p.s.a. Sąd wskazuje, że o odrzuceniu ww. skargi kasacyjnej zadecydowały przeszkody formalne, tj. sporządzenie jej samodzielnie przez Skarżącego, z pominięciem ustawowego obowiązku dokonania tej czynności przez profesjonalnego pełnomocnika. W kontekście powyższego należy odnieść się do sposobu zredagowania przez Skarżącego treści tego pisma poprzez określenie, że jest to "zażalenie" na postanowienie (mimo prawidłowego pouczenia o możliwości złożenia skargi kasacyjnej). Zauważenia wymaga, że zaskarżone przez Skarżącego postanowienie zostało wydane na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. zatem zgodnie z art. 173 § 1 .p.p.s.a. przysługiwała od niego skarga kasacyjna. W art. 173 § 1 p.p.s.a., wymieniono bowiem postanowienia wydane przez wojewódzki sąd administracyjny kończące postępowanie w sprawie, od których nie przysługuje ww. środek odwoławczy. Wśród tych postanowień nie wyliczono rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.p.a. zatem postanowienie takie można zaskarżyć jedynie skargą kasacyjną. Oznaczenie więc pisma złożonego przez Skarżącego jako "zażalenie" nie może skutkować uznaniem, iż w niniejszej sprawie Strona zwolniona była z konieczności sporządzenia tego środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika. Sposób zaskarżenia orzeczeń sądów administracyjnych jest ściśle określony w ustawie, dlatego też Skarżący nie może dowolnie wybierać, lub zamiennie stosować środków odwoławczych, skoro ta kwestia jest uregulowana w ustawie. Zatem jeśli Skarżący uprawniony był do złożenia od postanowienia wydanego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skargi kasacyjnej (sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika), to złożone przez niego pismo należało oceniać na podstawie przepisów odnoszących się do skargi kasacyjnej i Strona poprzez opisane wyżej działanie nie może kształtować, czy zmieniać swego uprawnienia w tym zakresie. Ponadto wymogi skargi kasacyjnej są surowsze, co wynika z art. 173 – art. 177 p.p.s.a), dlatego też pismo Strony niezależnie od określenia go przez Stronę w nagłówku jako "zażalenie" powinno spełniać wymogi właściwe dla skargi kasacyjnej. W związku z powyższym wobec niezachowania wymogu, jakim jest "przymus adwokacki" Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że ww. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna i na podstawie art. 178 p.p.s.a. orzekł o jej odrzuceniu.