I SAB/Gd 2/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik /spr./, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień, po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 1 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi A. P. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przewlekle prowadzonego postępowania w sprawie zwolnienia z opłacania należnych składek za grudzień 2024 r. postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 10 stycznia 2025 r. A. P. (dalej także jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że 27 listopada 2024 r. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek z grudzień 2024 r. i do dnia złożenia niniejszej skargi tj. do dnia 10 stycznia 2025 r. nie otrzymała decyzji. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, ponieważ ZUS podejmował w sprawie działania i nie można mu zarzucić przewlekłego postępowania w niniejszej sprawie. Organ wskazał, że wniosek zawierał braki i 14 stycznia 2025 r. strona została wezwana do ich usunięcia. Strona braki usunęła 17 stycznia 2025 r., a organ w tym samym dniu poinformował stronę, że jej wniosek został rozpatrzony pozytywnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Przepisy art. 3 § 2 pkt 1 -4 p.p.s.a., do których odwołuje się art. 3 § 2 pkt 8, stanowią zaś, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie, 4) inne niż 1 określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn.zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., przedmiotem skargi może być bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Przypomnieć także należy, że przewlekłość organu polega na prowadzeniu postępowania dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy - zob. art. 37 § 1 k.p.a. Z powyższych przepisów wynika, że przewlekłość odnosić należy do "prowadzenia postępowania w sprawie", tj. prowadzenia konkretnego postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, zmierzającego do wydania aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., a ponadto przewlekłość może dotyczyć innych niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615 z późn.zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z treści skargi wynika, że skarżąca wskazuje na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zarzucając przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ w sprawie jej wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania składek z grudzień 2024 r Jeśli zaś chodzi o potencjalną dopuszczalność przedmiotowej skargi jako skargi, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to zauważyć trzeba, że w przypadku skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania niezbędne jest złożenie ponaglenia, zgodnie bowiem z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Koresponduje to z treścią art. 37 § 1 k.p.a., zgodnie z którym stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (art. 37 § 3 k.p.a.). Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść do sądu skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Z akt sprawy wynika, że w tej sprawie skarżąca przed wniesieniem skargi z dnia 10 stycznia 2025 r. nie wniosła do organu ponaglenia. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia