I SAB/Gd 9/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 13 lutego 2024 r. sprawy ze skargi Naczelnej Rady Adwokackiej na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia oddala skargę W dniu 7 kwietnia 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: Dyrektor IAS) wystąpił, na podstawie art. 45 ust. 1,3 i 5 w związku z art. 10 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej do S. (dalej: S.) o przekazanie danych [...]. W dniu 7 kwietnia 2020 r. wydał w tym zakresie postanowienie nr 2201-ICR.4020.4.5.2020. S. złożyła zażalenie na ww. postanowienie Dyrektora IAS. Postanowieniem Dyrektora IAS z dnia 13 lipca 2020 r. pozostawiono bez rozpatrzenia ww. zażalenie z uwagi na nieusunięcie braków formalnych. S. złożyła zażalenie do ww. postanowienia. Postanowieniem z dnia 16 listopada 2020 r. Dyrektor IAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia zażalenia. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa wniesienia skargi. Pismem z dnia 5 maja 2021 r., nadanym w dniu 13 maja 2021 r. S. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie jego wykonania. Z uwagi na treść niniejszego wniosku Dyrektor IAS wydał dwa postanowienia: 1) nr 2201-ICR.4020.2.5.2021.2 z dnia 11 czerwca 2021 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r., które zostało przez Stronę odebrane w dniu 21 czerwca 2021 r.; 2) nr 2201-ICR.4020.2.5.2021.4 z dnia 18 czerwca 2021 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia, które w związku z problemami technicznymi uniemożliwiającymi jego wysłanie za pomocą środków komunikacji elektronicznej na adres elektroniczny wskazany w pełnomocnictwie z 29 kwietnia 2021 r. (co prawdopodobnie wynikało z błędnego wskazania przez Stronę tego adresu), wydruk postanowienia wysłano na wskazany w pełnomocnictwie adres pełnomocnika do doręczeń w kraju, tj. [...]. Postanowienie to nie zostało odebrane przez adresata, po dwukrotnym awizowaniu przesyłki w dniach 24 czerwca 2021 r. i 2 lipca 2021 r., postanowienie uznane zostało za doręczone z upływem dnia 8 lipca 2021 r. S. złożyła zażalenie na postanowienie Dyrektora IAS o odmowie wstrzymania wykonania postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. Dyrektor IAS postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2021 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia ww. zażalenia. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na ww. postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Prawomocnym wyrokiem z dnia 22 lutego 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 1465/21 WSA w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Postanowieniem Dyrektora IAS z dnia 15 lipca 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie z dnia 11 czerwca 2021 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania postanowienia. Na powyższe postanowienie Strona wniosła skargę do WSA w Gdańsku, która wyrokiem z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Gd 1081/22 została oddalona przez Sąd. Wyrok jest prawomocny. W związku z ww. orzeczeniem Sądu oraz nieprzekazaniem wnioskowanych postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2020 r. danych, Dyrektor IAS zwrócił się do S. pismem z dnia 26 września 2023 r. o przekazanie danych w terminie 14 dni. Jednocześnie poinformował, że zgodnie w zawartym w postanowieniu pouczeniem, organ KAS może nałożyć, na podstawie art. 45 ust. 7 ustawy o KAS karę pieniężną. Informacje będące przedmiotem postanowienia nie zostały przekazane organowi. Do Dyrektora IAS wpłynęło pismo S. informujące, że do Ministra Finansów złożony został wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora IAS z dnia 7 kwietnia 2020 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tego postanowienia. Do czasu merytorycznego rozpoznania ww. wniosków S. nie znajduje podstaw do udostępnienia danych. S. złożyła ponadto do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej ponaglenie w związku z nierozpoznaniem przez Dyrektora IAS jej wniosku z 13 maja 2021 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. Wniosła o zarządzenie wyjaśnienia przyczyn powstałej zwłoki, ustalenie osób odpowiedzialnych za niezałatwienie sprawy w terminie oraz spowodowanie niezwłocznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności. Dyrektor IAS zobowiązany został przez Szefa KAS do przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Przekazując swoje stanowisko, uznał zarzuty S. za całkowicie bezzasadne. W dniu 27 października 2023 r. Szef KAS wydał postanowienie nr DKS2.8652.95.2023.ELP uznając ponaglenie S. za bezzasadne. Dodatkowo w dniu 24 października 2023 r. Prezydium S., złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Dyrektora IAS w przedmiocie nierozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. W przedmiotowej Skardze Skarżący zarzucił Dyrektorowi IAS bezczynność, ponieważ nie rozpatrzył wniosku S. o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. jednocześnie wnosząc o: stwierdzenie bezczynności organu polegającego na nierozpoznaniu wniosku z dnia 13 maja 2021 r. i niezałatwieniu w terminie sprawy, zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się orzeczenia wydanego w niniejszym postępowaniu. Jednocześnie Skarżący poinformował, że do dnia wniesienia skargi, nie został poinformowany o przekazaniu ponaglenia do Organu II instancji. W uzasadnieniu skargi, Pełnomocnik stwierdził, że z uwagi na fakt, że wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia nie został rozpoznany, a Organ rozpatrzył jedynie wniosek o wstrzymanie wykonania ww. postanowienia, w dniu 4 października 2023 r. wystosowano do Organu ponaglenie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi, albowiem w sprawie nie doszło do bezczynności, skoro w dniu 18 czerwca 2021 r. wydano postanowienie w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do art. 149 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2023 poz. 1634 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego art. 149 § 1b p.p.s.a.). Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z ww. przepisów wynika m.in., że dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. Dodać przy tym należy, że w postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, nie jest możliwe badanie innych kwestii aniżeli obiektywny fakt pozostawania organu w zwłoce. Należy podkreślić, że ustawodawca, dopuszczając możliwość wniesienia skargi na bezczynność organu administracji publicznej, zaniechał zdefiniowania pojęcia "bezczynność". Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia, czy i w jakim stopniu do nieterminowości działania organu przyczyniła się sama strona. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę na bezczynność bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana określona czynność. Podkreślić tu trzeba, że sąd administracyjny, w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność nie jest uprawniony do merytorycznej oceny działań i rozstrzygnięć organu, podejmowanych w sprawie. Strona Skarżąca wnosząc skargę na bezczynność Dyrektora IAS domagała się rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia tego organu z dnia 7 kwietnia 2020 r. Wbrew stanowisku Pełnomocnika w przedmiotowej sprawie nie można uznać, aby Dyrektor IAS pozostawał w bezczynności, ponieważ przed wniesieniem skargi do Sądu, tj. w dniu 18 czerwca 2020 r. wydał postanowienie o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 7 kwietnia 2020 r. Brak jest zatem podstaw do uwzględnienia skargi. Przy czym należy zauważyć, że z akt sprawy wynika, iż w związku z problemami technicznymi uniemożliwiającymi wysłanie ww. postanowienia za pomocą środków komunikacji elektronicznej (błędny adres elektroniczny), wydruk postanowienia wysłano na wskazany w pełnomocnictwie adres Pełnomocnika do doręczeń w kraju, tj. [...]. Postanowienie to nie zostało odebrane przez adresata, po dwukrotnym awizowaniu przesyłki w dniach 24 czerwca 2021 r. i 2 lipca 2021 r., uznane zostało za doręczone z upływem dnia 8 lipca 2021 r. Okoliczność, że adresat nie odebrał kierowanej do niego przesyłki nie oznacza, że organ pozostawał w bezczynności, albowiem rozpatrzył złożony wniosek o stwierdzenie nieważności wydając stosowne postanowienie, a więc podjął czynność w tej sprawie. Postanowienie to podlegało kontroli instancyjnej. Strona nie skorzystała z prawa zaskarżenie ww. postanowienia. Natomiast skarga na bezczynność organu nie może być skutecznym środkiem prawnym prowadzącym do wzruszenia postanowienia, z którym Strona się nie zgadza, gdyż granice tej sprawy ograniczają się do badania ustaleń w zakresie pozostawania organu w bezczynności. Tymczasem z akt spray bezsprzecznie wynika, że Dyrektor IAS w dacie złożenia skargi do tutejszego Sądu nie pozostawał w bezczynności. Skoro więc organ ustosunkował się do treści pisma Strony wydając rozstrzygniecie, to nie może być mowy o bezczynności. Przekonanie zaś Strony o nieprawidłowości tego postanowienia nie uzasadnia twierdzenia, że organ pozostawał w bezczynności. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.