I SO/Gd 1/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie wymierzenia grzywny z powodu nieprzekazania skargi na bezczynność Wójta Gminy S. w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres 2016 – 2020 postanawia: 1. wymierzyć Wójtowi Gminy S. grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych) za nieprzekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku skargi na bezczynność w sprawie o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020; 2. zasądzić od Wójta Gminy S. na rzecz P. S.A. z siedzibą w W. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 17 kwietnia 2025 r., P. S.A. z siedzibą w W. (dalej jako "Wnioskodawczyni", "Spółka" lub "Skarżąca"), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o wymierzenie Wójtowi Gminy S. grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi Spółki dotyczącej bezczynności Wójta Gminy S. w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres 2016 – 2020. W podaniu złożono też wniosek o zasądzenie od organu na rzecz Strony skarżącej kosztów niniejszego postępowania w postaci wpisu oraz kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wyjaśniono, że w dniu 24 stycznia 2025 r. Spółka sporządziła skargę na bezczynność Wójta Gminy S. w sprawie braku procedowania w sprawie o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020, która to skarga została przesłana drogą pocztową do organu podatkowego. Ze śledzenia przesyłek Poczty Polskiej wynika, że korespondencja została nadana przez pełnomocnika Spółki do organu w dniu 24 stycznia 2025 r. i doręczona w dniu 28 stycznia 2025 r. Wynikający z treści art. 54 § 2 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - zwanej dalej jako "p.p.s.a." trzydziestodniowy termin do przekazania skargi wraz z aktami sprawy upłynął w dniu 27 lutego 2025 r. Z otrzymanej przez pełnomocnika Strony informacji z elektronicznego Systemu Obsługi Spraw Orzekanych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku wynika, że przedmiotowa skarga według stanu na dzień 14 kwietnia 2025 r. nie wpłynęła do Sądu. Tym samym pełnomocnik podnosi, że organ nie zastosował się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 zd. 1 p.p.s.a. i zachodzi uzasadniona podstawa do wymierzenia organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wójt Gminy S. nie wyjaśnił też Stronie powodu czy też powodów, dla których nie dotrzymał powyższego terminu. Pełnomocnik Strony wskazał, iż wprawdzie organ podatkowy wydał datowane na dzień 20 marca 2024 r. postanowienie w sprawie pozostawienia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020 bez rozpatrzenia, jednakże wydanie tego aktu, na które złożone zostały wniesione w odrębnym trybie zażalenia, w żaden sposób nie zwalnia organu podatkowego od obowiązku przesłania skargi do właściwego sądu administracyjnego. Zdaniem Strony, to nie organ podatkowy w osobie Wójta Gminy S. jest uprawniony do oceny, czy sporządzone przez organ postanowienie z 20 marca 2025 r., czyli po upływie prawie miesiąca od daty, kiedy winno nastąpić przekazanie skargi do tutejszego sądu skutkuje zaistnieniem bezprzedmiotowości wniesionej skargi. W związku z tym Spółka twierdzi, że wniosek o zastosowanie sankcji wobec Wójta Gminy S. jako represji za naruszenie prawa Skarżącej do rozpatrzenia sprawy bez uzasadnionej zwłoki jest w pełni uzasadniony. Do wniosku dołączone zostały m. in. oryginał skargi wraz z załącznikami, pocztowe potwierdzenie nadania przesyłki listowej z 24 stycznia 2025 r., wydruk śledzenia przesyłki, wydruk otrzymanej z WSA przez Skarżącą informacji, postanowienie organu podatkowego z dnia 20 marca 2025 r. oraz treść dwóch wniesionych zażaleń. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 kwietnia 2025 r. doręczony został Wójtowi Gminy S. odpis wniosku Strony skarżącej wraz z wezwaniem do złożenia odpowiedzi na ten wniosek w terminie 7 dni. Pismem z dnia 8 maja 2025 r., powołując się na art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572) Wójt Gminy S. poinformował, że prowadzone postępowanie w sprawie wydania odpowiedzi na wniosek nie zostanie udzielone w terminie określonym w art. 35 tej ustawy. Powodem przedłużenia terminu do udzielenia odpowiedzi na pismo z 5 maja 2025 r. – sygn. akt I SO/Gd 1/15 jest informacja o zawieszeniu wymienionego w treści pisma [...] w wykonywanym zawodzie, który prowadził sprawę dotyczącą wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości w związku z wyrokiem TK. Możliwości zarówno techniczne jak i personalne uniemożliwiają dotrzymanie terminu. Dodatkowo urząd jest w trakcie wyboru nowej kancelarii, która przejmie sprawę, co powoduje, że przygotowanie materiałów oraz odpowiedzi na pismo powoduje przedłużenie terminu odpowiedzi. Jednocześnie Wójt Gminy S. zwrócił się z prośbą o przedłużenie terminu udzielenia odpowiedzi do 30 maja 2025 r. Końcowo, w treści pisma przywołano przepisy prawa dotyczące ponaglenia na niezałatwienie sprawy administracyjnej w terminie. W dniu 9 maja 2025 r. organ został zawiadomiony, że termin do złożenia odpowiedzi na wniosek został przedłużony do dnia 23 maja 2025 r. W piśmie z dnia 22 maja 2025 r. Wójt Gminy S. podał, iż w odpowiedzi na skargę na bezczynność organu informuje, że postanowieniem z dnia 20 marca 2025 r. wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020 został pozostawiony bez rozpoznania. Postanowienie zostało przez stronę zaskarżone i obecnie rozpoznawane jest przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (sprawa jest w toku i rozstrzygana jest pod sygn. akt SKO Gd/2008/2025). Aktami sprawy obecnie dysponuje Kolegium. Z uwagi na powyższe w ocenie organu w sprawie nie mamy do czynienia z bezczynnością organu, w związku z czym wnosi o oddalenie skargi. Do dnia wydania niniejszego postanowienia, Wójt Gminy nie przekazał do tut. Sądu skargi Spółki na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie organowi grzywny jest zasadny. Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 zd. 1 p.p.s.a.). Zgodnie z kolei z art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 p.p.s.a.). Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64 § 3 p.p.s.a.). Z przepisu art. 55 § 1 p.p.s.a. wynika, że wyłączną przesłanką wymierzenia organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., a orzeczenie sądu ma charakter uznaniowy, gdyż ustawodawca przewidział, że sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Powyższe oznacza, że sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi. Nie budzi wątpliwości, że przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. zawiera normę zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. jest zatem pełnienie funkcji dyscyplinującej, ale także funkcji represyjnej. Funkcja represyjna służy ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Ponadto, grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie grzywną służy zapobieganiu naruszeniom prawa polegającym na przewlekaniu postępowania sądowoadministracyjnego. Zasada szybkości postępowania jest zaś jedną z podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego (por. postanowienie NSA z 11 maja 2012 r., I OZ 328/12, dostępne https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik Skarżącej w dniu 24 stycznia 2025 r. sporządził skargę na bezczynność Wójta Gminy S. wobec braku procedowania w sprawie z wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020). Z załączonego do akt sprawy dowodu nadania przesyłki poleconej drogą pocztową wynika, iż korespondencja w tej samej dacie jw. została nadana do Wójta Gminy S. w Urzędzie Pocztowym "[...]". Według danych wynikających z wydruku śledzenia przesyłek, doręczenie organowi przesyłki nastąpiło w dniu 28 stycznia 2025 r. Zatem w myśl art. 54 § 2 p.p.s.a. 30 - dniowy termin na przekazanie przez organ skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę do tut. Sądu upływał w dniu 27 lutego 2025 r. (w dzień powszedni). W odpowiedzi na pismo z 14 kwietnia 2025 r. pełnomocnik Skarżącej otrzymał informację, iż na podstawie elektronicznego Systemu Obsługi Spraw Orzekanych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku ustalono, że do tut. Sądu nie wpłynęła skarga P. S.A. na bezczynność Wójta Gminy S. w sprawie o stwierdzenie nadpłaty za lata 2016 – 2020. Nadto, ze sporządzonej w niniejszej sprawie notatki służbowej Kierownika Sekretariatu Wydziału I z dnia 30 czerwca 2025 r., wynika, że do tut. Sądu na dzień 30 czerwca 2025 r., nie wpłynęła przedmiotowa skarga. Wobec tego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie Wójt Gminy S. nie uczynił zadość wymogom wynikającym art. 54 § 2 p.p.s.a. Z akt sprawy bowiem wynika, że skarga na bezczynność organu nie została do Sądu przekazana. W ujawnionych okolicznościach faktycznych należało zatem uznać, iż żądanie zgłoszone we wniosku o wymierzenie organowi grzywny z uwagi na uchybienie bezwzględnemu obowiązkowi przekazania skargi do Sądu jest zasadne. Kwestia wydania w dniu 20 marca 2025 r. postanowienia o pozostawieniu wniosku Strony o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2016 – 2020 bez rozpoznania oraz dalsze jej zaskarżenie w trybie odwoławczym, pozostaje sprawą odrębną od samego obowiązku przekazania skargi Strony na bezczynność organu skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Zgodzić się należy z pełnomocnikiem Strony skarżącej, który wskazuje, iż do organu podatkowego pierwszej instancji nie należy również ocena, czy sporządzone w dniu 20 marca 2025 r. postanowienie skutkuje zaistnieniem bezprzedmiotowości skargi w chwili jej wniesienia. Do organu nie należy bowiem rozstrzyganie, czy zasadnym jest nadanie skardze dalszego biegu. O dopuszczalności skargi wniesionej do sądu administracyjnego, może rozstrzygać wyłącznie sąd, nie zaś organ administracyjny za pośrednictwem którego skarga została wniesiona. Ponadto, to Wójt Gminy S., a nie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku był organem, którego działania dotyczyła przedmiotowa skarga na bezczynność. To za pośrednictwem tego organu Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W podanych zatem okolicznościach, to na Wójcie Gminy S. ciążył obowiązek przekazania skargi do tut. Sądu. W związku z tym Sąd uznał, że wymierzenie grzywny w kwocie 500 zł jest zasadne, a jej wysokość pozwoli na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wymierzając grzywnę we wskazanym wymiarze Sąd wziął pod uwagę, że do dnia dzisiejszego przedmiotowa skarga nie została przekazana. Przy określeniu wysokości grzywny Sąd uwzględnił również pogląd prezentowany w judykaturze, że przepis art. 154 § 6 p.p.s.a., odwołujący się w swojej treści do ogłaszanej corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wysokości przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, określa jedynie górną granicę grzywny, zatem w przypadku wymierzenia grzywny poniżej tej granicy nie jest konieczne, aby kwota wymierzonej grzywny odpowiadała określonej wielokrotności tego wskaźnika (zob. m.in. wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 2143/13, dostępny https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., postanowił, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O kosztach postępowania zaś Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.), uwzględniając poniesiony przez stronę skarżącą koszt wpisu sądowego od wniosku w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika - radcy prawnego w wysokości 480 zł i zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.