I SO/Gd 2/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 16 stycznia 2016 r., którego braki formalne zostały uzupełnione w dniu 23 lutego 2016 r. (data stempla pocztowego), skarżący M. B. zwrócił się o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zgodnie z brzmieniem art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do przepisu art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Podkreślić przy tym należy, że rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w powołanym przepisie. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Jedynym instrumentem służącym weryfikacji oświadczeń wnioskodawcy i tym samym umożliwiającym prawidłową ocenę jego kondycji finansowej, jest unormowanie zawarte w art. 255 p.p.s.a., zgodnie z którym odpowiednich informacji czy też dokumentów musi dostarczyć sam wnioskodawca. Przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak jest bowiem możliwości poszukiwania z urzędu faktów przemawiających na korzyść ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, dokonywana jest jedynie ocena w świetle art. 246 § 1 p.p.s.a. tych okoliczności, które wskazała strona. W konsekwencji bierność wnioskodawcy skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych i traktować ją należy jako niewykazanie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką oraz dwójką małoletnich dzieci w wieku 5 lat każde, jedynym źródłem utrzymania rodziny są dochody osiągane przez skarżącego z działalności gospodarczej w wysokości 12.000 zł netto miesięcznie, małżonka nie posiada żadnego majątku, natomiast skarżący jest właścicielem dwóch nieruchomości: domu o powierzchni 210 m2 i wartości 2 mln zł oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 6 ha i wartości 180 tys. zł, posiada także wierzytelności z tytułu faktur w kwocie 150 tys. zł oraz zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów, które wynoszą 1 mln 650 tys. zł, a których miesięczna spłata wynosi 8.500 zł, koszty związane z utrzymaniem rodziny skarżący określił na poziomie 3.500 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że ma problemy z odzyskaniem należności za prace wykonane przez jego firmę; aby spłacić bieżące wierzytelności zaciąga kolejne kredyty. Referendarz sądowy uznał przedmiotowe oświadczenie za niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny i zarządzeniem z dnia 1 marca 2016 r., wydanym na podstawie art. 255 p.p.s.a., wezwał skarżącego do przedłożenia w terminie 7 dni: a/ odpisów wszystkich zeznań podatkowych (PIT-28, PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39) – jeżeli zostały złożone, bądź stosownego zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego w przedmiocie wysokości wszystkich osiągniętych dochodów; b/ wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez małżonków rachunków bankowych (rachunków prowadzonych dla potrzeb wykonywanej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej, rachunków osobistych, rachunków lokat oraz kont i lokat dewizowych, w tym podlegających zajęciu egzekucyjnemu), maklerskich i innych, na których są gromadzone środki pieniężne, obrazujących historię (wpłaty, wypłaty, przelewy) i salda tych rachunków od 1 stycznia 2016 r.; c/ odpisów dokumentów księgowych potwierdzających wysokość przychodu/dochodu (poniesionej straty) za okres od 1 grudnia 2015 r. z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej oraz – jeżeli wnioskodawca jest podatnikiem VAT – odpisów deklaracji VAT-7 złożonych za ww. okres; odpisu ewidencji środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz ewidencji wyposażenia; d/ dokumentów obrazujących wysokość poniesionych przez małżonków w okresie ostatnich trzech miesięcy stałych kosztów utrzymania (opłat za energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, telefon, internet itp.); e/ oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącego, jego małżonkę pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości) oraz w przedmiocie kosztów związanych z ich użytkowaniem (zakup paliwa, ubezpieczenia); f/ dowodu potwierdzającego aktualny stan zadłużenia wnioskodawcy z tytułu zaciągniętych kredytów oraz ich miesięcznej spłaty; g/ oświadczenia, czy wnioskodawca ubiegał się o przyznanie płatności na 2015 r. do posiadanych gruntów rolnych; jeżeli tak – przedłożenia odpisów decyzji przyznających dopłaty na ten rok oraz dokumentu potwierdzającego daty ich przekazania przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Poinformowano także skarżącego, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować odmową przyznania mu prawa pomocy. Powyższe wezwanie doręczono skutecznie skarżącemu w dniu 22 marca 2016 r. (dowód: potwierdzenie odbioru – k. 17). Skarżący nie wykonał nałożonego na niego obowiązku. Wezwanie referendarza sądowego pozostało bez odpowiedzi. Należało zatem przyjąć, że sam skarżący uniemożliwił, poprzez nieprzedstawienie żądanych dokumentów, dokonanie pełnej i rzetelnej oceny swojej sytuacji finansowej i rodzinnej. Zaniechanie skarżącego w tym zakresie stanowi zaś przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie okoliczności wskazanych we wniosku i przyznanie prawa pomocy. W tym stanie sprawy referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał zasadności wniesionego żądania. Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.