I SO/Gd 3/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 1366/10 postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J.F. wnioskiem z dnia 26 kwietnia 2013 r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do wniosku dołączono odpis orzeczenia z dnia 25 stycznia 2012 r. o stopniu niepełnosprawności wnioskodawcy oraz odpis decyzji Prezydenta Miasta z dnia 7 lutego 2012 r. w przedmiocie przyznania wnioskodawcy zasiłku pielęgnacyjnego. Zgodnie z brzmieniem 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Nadmienić przy tym należy, że ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przywołanych przepisów wynika, że sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów nadesłanych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 9 maja 2013 r., ustalono, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, źródłem utrzymania małżonków są emerytury, które – po uwzględnieniu zajęcia dokonywanego w ramach prowadzonej egzekucji – wypłacane są w łącznej kwocie 2.976,02 zł netto miesięcznie (dowód: odpisy zeznań podatkowych każdego z małżonków za rok 2012, kopie potwierdzeń wypłaty świadczeń wnioskodawcy za okres od lutego do kwietnia 2013 r. i jego żony za marzec i maj 2013 r.) oraz przyznany wnioskodawcy bezterminowo zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności w kwocie 153 zł miesięcznie, małżonkowie nie są właścicielami żadnych nieruchomości, nie posiadają oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, zaś na zarejestrowanym na wnioskodawcę samochodzie marki BMW, rok produkcji 1997, ustanowiony został zastaw skarbowy. Wysokość stałych miesięcznych wydatków małżonków przyjęto na podstawie przedłożonego przez wnioskodawcę odpisu decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w ... z dnia 19 kwietnia 2013 r., którą umorzono w całości zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. w nieuregulowanej kwocie 82.996,36 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 253.203 zł. W decyzji tej na stronie 5 i 6 przedstawiono tabeleryczne ich zestawienie na łączną kwotę 3.115,27 zł. Wśród nich znajdują się opłaty z tytułu czynszu (398,53 zł), za telewizję kablową (45,41 zł), telefony komórkowe każdego z małżonków i stacjonarny (120,21 zł), energię elektryczną (140,78 zł), podatek od nieruchomości (12,42 zł), wydatki na ubezpieczenie samochodu (42,92 zł), odpłatne leczenie małżonków (250 zł), zakup paliwa (275 zł), a także pozostałe koszty związane z utrzymaniem małżonków, w tym zakup żywności, odzieży, środków czystości (1.830 zł). Z odpisów pism Dyrektora Izby Skarbowej w ... z dnia 8, 9 i 15 kwietnia 2013 r. wynika, że wnioskodawca jest zobowiązany do zwrotu kosztów postępowań kasacyjnych na rzecz ww. organu, które wynoszą łącznie 1.540 zł. W tak ustalonym stanie faktycznym uznano, iż wnioskodawca wykazał zasadność złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powołane okoliczności przyjąć należało, że obecnie nie ma on realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Za taką oceną przemawia okoliczność, że małżonkowie kwotę otrzymywanych dochodów przeznaczają w całości na zaspokojenie swoich bieżących i koniecznych potrzeb. Wprawdzie w związku z umorzeniem zaległości podatkowej wraz z odsetkami decyzją z dnia 19 kwietnia 2013 r., małżonkowie będą otrzymywać emerytury w pełnej wysokości, to jednak, mając na uwadze konieczność zwrotu kosztów postępowań kasacyjnych zasądzonych przez NSA na rzecz organu podatkowego, ich sytuacja w najbliższym czasie nie ulegnie poprawie. Z tych względów uznano, że wnioskodawca spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.