II SA/Gd 1/98
WyrokWSA w Gdańsku2000-03-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany (sanitariat z szambem) wybudowany bez pozwolenia na budowę, trwale związany z gruntem, może być uznany za urządzenie budowlane, które nie wymaga pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sanitariat z szambem, będący budynkiem trwale związanym z gruntem, wydzielonym z przestrzeni przegrodami budowlanymi, posiadającym fundamenty i dach, nie może być uznany za urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Obiekt ten, wybudowany bez wymaganego pozwolenia, podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący Elżbieta i Ryszard K.-R. zostali zobowiązani do rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego (sanitariatu z szambem) na podstawie decyzji organów administracji. Skarżący kwestionowali charakter obiektu, twierdząc, że nie wymagał pozwolenia na budowę i że decyzja była nieprecyzyjna. Organy administracji uznały obiekt za budynek w rozumieniu Prawa budowlanego, wybudowany bez wymaganego pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Elżbiety i Ryszarda K.-R. na decyzję Wojewody S. z dnia 9 grudnia 1997 r. (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - oddala skargę.
Elżbieta i Ryszard K.-R. wnieśli skargę na decyzję Wojewody S. z dnia 9 grudnia 1997 r., (...), utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia 24 października 1997 r., (...), którą na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414/ orzeczono o nałożeniu na skarżących obowiązku rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, na działce nr 380/5 w S.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji m.in. ustalił i zważył, co następuje:
Skarżący bez pozwolenia na budowę wybudowali na przedmiotowej działce obiekt drewniany na fundamencie betonowym o wym. 2,25x 1,25 m, kryty papą i szambo.
Obiekt ten nie podlega wyłączeniu spod obowiązku uzyskania pozwolenia na jego budowę, gdyż nie mieści się wśród wyjątków określonych w art. 29 prawa budowlanego. Nie mieści się także w wykazie zawartym w art. 30 prawa budowlanego, który zawiera katalog budów i robót budowlanych, na których realizację niezbędne jest dokonanie zgłoszenia.
Brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu podniesionego w odwołaniu, że przedmiotowy obiekt jest obiektem gospodarczym o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 6 prawa budowlanego. Wpisanie do rejestru sądowego Stowarzyszenia Właścicieli Zespołu Działek Ogrodniczych "P." podlega rygorom ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - prawa o stowarzyszeniach. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 6 prawa budowlanego ma natomiast zastosowanie tylko do obiektów budowlanych określonych w tym przepisie, których zakładanie, prowadzenie oraz zasady zrzeszania się reguluje ustawa z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych /t.j. - Dz.U. 1996 nr 85 poz. 390/. Zatem, stowarzyszenie, o którym mowa nie jest "pracowniczym ogrodem działkowym", zarejestrowanym w Polskim Związku Działkowców.
W tej sytuacji należało zastosować art. 48 prawa budowlanego. Elżbieta i Ryszard K.-R. w skardze zarzucając rażące naruszenie prawa, a w szczególności art. art. 6, art. 7, art. 107 Kpa oraz art. 29 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 3 pkt 9 prawa budowlanego wnieśli w oparciu o art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy o NSA i art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że przepis art. 30 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego wymaga zgłoszenia właściwemu organowi budowy, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5a, 9 i 10 oraz wykonywania robót budowlanych wymienionych w ust. 2 pkt 1-7 i 10 tego przepisu. Zatem przepis ten nie obejmuje pkt 9 art. 29 ust. 2, tj. "instalowania urządzeń na obiektach budowlanych, za które uważa się zgodnie z art. 3 pkt 9 m.in. przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym do gromadzenia ścieków (...)".
Nadto skarżący podnieśli, że decyzja nie precyzuje o rozbiórkę jakiego obiektu chodzi; ogrodzenia czy sanitariatu-toalety, które znajdują się na działce.
Organy nie dokonały właściwego ustalenia stanu faktycznego, gdyż wybudowany sanitariat przyjęły za "altankę".
Poza tym uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów art. 107 par. 1 i 3 Kpa, gdyż brak jest ustalenia, którego z obiektów znajdujących się na działce dotyczy nakaz rozbiórki: sanitariatu-toalety czy ogrodzenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ podkreślił, że skarżący wznieśli samowolnie drewniany obiekt budowlany, mieszczący się w pojęciu zdefiniowanym w art. 3 pkt 2 prawa budowlanego. Jest to konkretny obiekt budowlany wykonany z drewna o wymiarach 2,25x1,25 m, pokryty papą, związany trwale z gruntem, posadowiony na fundamencie betonowym, połączony z krytym szambem, który wedle sugestii samych skarżących pełni funkcję sanitariatu.
Sąd administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Wprawdzie organy obu instancji w petitum decyzji nie określiły precyzyjnie obiektu budowlanego, którego rozbiórkę nakazano, lecz wynika to jednoznacznie z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Organ wskazał tam o jaki obiekt chodzi i obiekt ten opisał. Nie ma wątpliwości, że nakaz rozbiórki dotyczy obiektu, który skarżący określają jako "toaletę - sanitariat", w żadnym razie nie można przyjąć, że mogło by chodzić o ogrodzenie.
Nie jest trafny pogląd skarżących, że organy niezasadnie przyjęły sanitariat za "altankę".
Z protokołu oględzin dokonanych w dniu 28 listopada 1997 r. przez organ II instancji /o których skarżący zostali powiadomieni/ jednoznacznie wynika, że stwierdzono, iż skarżący wybudowali obiekt drewniany na fundamencie betonowym, o wymiarach 2,25x1,25 m, kryty papą, pełniący rolę sanitariatu z wybudowanym szambem.
Tego typu obiekt nie może być uznany za urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 prawa budowlanego, gdyż nie jest urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym, zapewniającym możliwość użytkowania obiektu /np. domu mieszkalnego, altany rekreacyjnej itp./ zgodnie z przeznaczeniem.
Przedmiotowy sanitariat - toaleta wraz z szambem tworzą jednolitą technicznie całość i jest budynkiem trwale związanym z gruntem, wydzielonym z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadającym fundamenty i dach /art. 3 pkt 2 prawa budowlanego/.
Obiektu tego nie dotyczy przepis art. 29 ust. 1 pkt 6 prawa budowlanego, gdyż nie jest to altana bądź obiekt gospodarczy, wybudowany na działce w pracowniczym ogrodzie działkowym.
W tej mierze trafnej oceny dokonał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji.
Nie ma wątpliwości, że obiekt ten skarżący wybudowali bez pozwolenia na budowę, w warunkach samowoli budowlanej, pod rządami prawa budowlanego z 1994 r.
W tej sytuacji właściwe organy trafnie zastosowały art. 48 prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę. Należy wskazać, że art. 48 prawa budowlanego nie wiąże /odmiennie od art. 37 prawa budowlanego z 1974 r./ sankcji rozbiórki z naruszeniem ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego lecz niespełnieniem wymogu uzyskania pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia.
Zatem nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy złożone dokumenty i pisma /w tym Pełniącego Funkcję Organów Gminy S./ świadczące o przystąpieniu do zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy S.
Mając na uwadze wyżej wskazane względy Sąd administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ - oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło