II SA/Gd 1004/23
WyrokWSA w Gdańsku2024-03-06
Skład orzekający: Diana Trzcińska, Dariusz Kurkiewicz, Jakub Chojnacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy instalacja fotowoltaiczna o mocy do 500 kW, kwalifikowana jako instalacja odnawialnego źródła energii, jest zwolniona z obowiązku spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Instalacja fotowoltaiczna o mocy do 500 kW, spełniająca definicję instalacji odnawialnego źródła energii zawartą w art. 2 pkt 13 ustawy o odnawialnych źródłach energii, podlega wyłączeniu z obowiązku spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) na mocy art. 61 ust. 3 tej ustawy. W związku z tym, organ wydający decyzję o warunkach zabudowy prawidłowo odstąpił od oceny tego wymogu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Dębnica Kaszubska o warunkach zabudowy dla budowy instalacji fotowoltaicznej o mocy do 500 kW. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa oraz potencjalnych negatywnych skutków środowiskowych i finansowych. Organy administracji uznały, że instalacja fotowoltaiczna jest instalacją odnawialnego źródła energii, dla której nie stosuje się zasady dobrego sąsiedztwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Jakub Chojnacki po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 marca 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 12 września 2023 r. nr SKO.450.49.2023 w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.
M. S., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 12 września 2023r. sygn. akt SKO.450.49.2023, utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Dębnica Kaszubska z dnia 1 marca 2023 roku nr RGN.6730.98.2022.DM w przedmiocie warunków zabudowy.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Dnia 1 grudnia 2022 r. A. D., dalej inwestor, wystąpił z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie instalacji fotowoltaicznej (F.) o mocy do 500 kW na działkach nr [..] i [..], obręb D., gm. D.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Wójt Gminy Dębnica Kaszubska wydał w dniu 1 marca 2023 r. decyzję nr RGN.6730.98.2022.DM ustalającą warunki zabudowy dla planowanej inwestycji. Organ ustalił m.in. że inwestycją jest budowa instalacji fotowoltaicznej ("F.") o mocy do 500 kW. Charakterystyka planowanej inwestycji przedstawia się następująco: panele fotowoltaiczne zamontowane do stojaków (konstrukcji wsporczej) posadowionych bezpośrednio na, bądź w gruncie; maksymalna wysokość zespołów paneli - 4,0m; inwertery fotowoltaiczne; kontenerowa stacja transformatorowo-rozdzielcza; okablowanie AC oraz DC do instalacji fotowoltaicznych oraz złącza solarne; opcjonalnie magazyny energii; główne przyłącze energetyczne; drogi wewnętrzne i place manewrowe; ogrodzenie o wysokości do 2m, ażurowe bez podmurówki z zachowaniem min. 20 cm przerwy między ogrodzeniem a gruntem; pozostałe elementy niezbędnej infrastruktury technicznej. Łączna powierzchnia działek na których zaplanowana jest inwestycja wynosi 1,43 ha, a łączna powierzchnia zabudowy w ramach planowanego zamierzenia nie może być większa niż 0.308 ha.
Opisując ustalenia dotyczące warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego wskazał, że a) granice terenu objętego decyzją oraz oznaczenia zgodnie z mapą w skali 1:1000 stanowiącą załącznik nr 1 do decyzji, b) inwestycję projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, c) wymagania dotyczące nowej zabudowy: nieprzekraczalne linie zabudowy – 10 m od granicy działki drogowej [...] oraz 4m od granicy działki nr [...], wskaźnik powierzchni zabudowy terenu — nie ustala się, wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej terenu - co najmniej 10%; szerokość elewacji frontowej — nie ustala się, d) w ramach zagospodarowania działek nr [..] i [..] (od strony działek nr [..] i [..]) wymagane jest urządzenie pasa zieleni izolacyjno-krajobrazowej (ZI) o szerokości co najmniej 5m (zwarty pas zieleni składający się z rzędu krzewów tworzących ciągłe pasmo żywopłotu) - zgodnie z załącznikiem nr 1 do decyzji e) w ramach zagospodarowania działki nr [..] wymagane jest uwzględnienie terenu komunikacji - rezerwy terenowej (KDW) dla potrzeb poszerzenia przylegającej drogi stanowiącej działkę nr [..] do docelowej szerokości 10 m; teren KDW o szerokości 3,5 m, f) w granicach terenu KDW nie należy lokalizować ogrodzenia oraz zieleni (tj. drzew i krzewów), g) ewentualne kolizje istniejącej infrastruktury technicznej należy eliminować za zgodą i na warunkach gestorów sieci.
Opisując ustalenia dotyczące ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu organ wskazał: a) teren objęty decyzją położony jest w granicach otuliny Parku Krajobrazowego "Dolina Słupi", b) obiekt budowlany nie może powodować zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby, c) ewentualne usunięcie drzew lub krzewów wymaga uzyskania zezwolenia Wójta Gminy Dębnica Kaszubska - w trybie art. 83a) i 83f) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2022 r. poz. 916 z późn. zm.), d) potencjalna uciążliwość prowadzonej działalności nie może przekraczać granic terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny, e) planowane zamierzenie jest kwalifikowane w myśl § 3 ust. 1 pkt. 54 lit. a) Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 z późn. zm.) jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko; w szczególności planowana inwestycja to: "zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy", f) uzyskano decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach (decyzja Wójta Gminy Dębnica Kaszubska nr RA.6220.18.2021.JB z dnia 24 września 2021 r. w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn.: "Farma fotowoltaiczna o mocy do 2MW na działkach nr .[..]-[..] obręb D. "; w/w decyzja została wydana po uzyskaniu postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, w Gdańsku (postanowienie nr RDOŚ-Gd-WOO.4220.479.2021.IK.l z dnia 05 sierpnia 2021 r.).
Jednocześnie zawarto zasady dotyczące ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, kwestie dotyczące obsługi w zakresie komunikacji i infrastruktury technicznej, ustalenia w zakresie wymagań związanych z obronnością i bezpieczeństwem państwa, wymagania dotyczących ochrony interesów osób trzecich ze wskazaniem na art. 5 ust.1 ustawy prawo budowlane, w tym w szczególności zapewnienie poszanowania: ochrony przed pozbawieniem dostępu do drogi publicznej i ochrony przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że dla terenu, na którym znajduje się działka brakuje planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazał również, jako że mowa o instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energia, to jest to przedsięwzięcie, dla którego nie jest wymagane spełnienie zasady tzw. dobrego sąsiedztwa.
Od decyzji organu I instancji wniosła odwołanie skarżąca. W piśmie z dnia 13 marca 2023 r. skierowanym do Wójta Gminy Dębnica Kaszubska wniosła o: poinformowanie jej, jaki jest plan w sytuacji, gdy panele słoneczne zostaną uszkodzone i poprzez szkodliwe substancje powstanie ryzyko zanieczyszczenia gleb i wód gruntowych; w jaki sposób zostanie zrekompensowany jakikolwiek negatywny wpływ na jej wodę w studni głębinowej; wyjaśnienie sytuacji, gdy pojawi się problem oślepiających refleksów światła od paneli, które utrudnią jej i jej rodzinie funkcjonowanie na ich posiadłości; jak będzie finansowa rekompensata; informację, jaka będzie rekompensata, gdy jej posiadłość utraci wartość w związku z tak bliską lokalizacją planowanej inwestycji; informację, czy jest przewidziany plan w sytuacji, gdy po kilku latach panele słoneczne zostaną uszkodzone i nie będą funkcjonowały i kto będzie odpowiedzialny za ich utylizacje i oczyszczenie terenu; informacje na temat możliwej emisji hałasu, utrudniającego codzienne funkcjonowanie; czy w takiej sytuacji przewidziana jest jakakolwiek rekompensata. Skarżąca w piśmie się zwróciła również uwagę na zasadę dobrego sąsiedztwa, iż planowany obiekt budowlany musi odwzorowywać sąsiednią zabudowę - w przedmiotowym przypadku warunek, ten zdaniem odwołującej się nie jest spełniony.
Decyzją z dnia 12 września 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku wydało decyzję, w której utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Dębnica Kaszubska z dnia 01 marca 2023 roku nr RGN.6730.98.2022.DM.
W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy możliwe jest w przypadku spełnienia warunków określonych w art. 61 ust.1 u.p.z.p.: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. Dodatkowo organ II instancji wskazał, że iż w art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewidziano wyjątek, że przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o odnawialnych źródłach energii.
Kolegium, kierując się utworzonym na bazie orzecznictwa poglądem, że lokalizacja farmy fotowoltaicznej dokonywana na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, niezależnie od jej mocy, zgodnie z art. 61 ust. 3 tej ustawy nie wymaga oceny przesłanki zasady dobrego sąsiedztwa oraz dostępu do drogi publicznej. W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie organ I instancji w zaskarżonej decyzji ustalił warunki zabudowy dla planowanej inwestycji, przyjmując, iż stanowi ona instalację odnawialnego źródła energii i jako takie podlega wyjątkowi z art. 61 ust. 3 ustawy. Tym samym organ I instancji prawidłowo odstąpił od oceny spełnienia przez planowaną inwestycję wymogu z art. 61 ust. 1 ustawy dotyczącego zachowania zasady dobrego sąsiedztwa. Organ I instancji dokonał również analizy planowanego przedsięwzięcia pod kątem pozostałych przesłanek z art. 61 ust 1 pkt 3-6 ustawy i ostatecznie uznał je za spełnione.
Organ II instancji odpowiedział również na zarzuty dotyczących przede wszystkim obaw przed możliwymi zagrożeniami środowiskowymi. Wskazał, że Inwestor przedłożył decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 24 września 2021r. nr RA.6220.18.2021.JB dla przedsięwzięcia. Postępowanie o warunkach zabudowy zdaniem organu niewątpliwe zostało poprzedzone postępowaniem środowiskowym przy uwzględnieniu opinii przedłożonych przez organy współdziałające.
Na wydaną decyzję organu II instancji o sygn. SKO 450/49/2023 skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
W skardze skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego z art. 61 ust. 1 ustawy z dn. 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu poprzez uznanie, że inwestycja stanowi wyjątek od reguły ujętej w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, podczas gdy w orzecznictwie występują dwa skrajne stanowiska.
Zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy decyzja organu I instancji ustalająca warunki zabudowy dla wyżej opisanej inwestycji nie powinna zostać wydana m.in. z uwagi na zasadę dobrego sąsiedztwa.
Mając powyższe na uwadze, strona skarżąca wniosła o:
- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wójta Gminy Dębnica Kaszubska z dnia 1 marca 2023 r.;
- uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 września 2023 r.;
- zasądzenie kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych,
- rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazuje, że wszystkie sąsiadujące nieruchomości zabudowane są budynkami mieszkalnymi, co za tym idzie według zasad planowania przestrzennego pozostałe działki sąsiadujące winny mieć zbliżony charakter.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku wniosło o jego oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 12 września 2023r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Dębnica Kaszubska z dnia 1 marca 2023 roku nr w przedmiocie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie instalacji fotowoltaicznej (F.) o mocy do 500 kW na działkach nr [..] i [..], obręb D., gm. D.
W niniejszej sprawie organy orzekały na podstawie art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 977) – dalej jako u.p.z.p. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi;
6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze:
a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 273 i 1846 oraz z 2023 r. poz. 595), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy,
b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu,
c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu.
Zasadniczą kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest spełnienie przez planowaną inwestycję warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., to jest zachowania zasady dobrego sąsiedztwa w stosunku do otaczającej ją zabudowy.
Stosownie do art. 61 ust. 3 u.p.z.p. przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii – dalej jako u.o.z.e..
Zatem zgodnie z tym przepisem zasady dobrego sąsiedztwa nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii rozumianej jako instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół:
a) urządzeń służących do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła lub chłodu opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia elektryczna lub ciepło lub chłód są wytwarzane z odnawialnych źródeł energii, lub
b) obiektów budowlanych i urządzeń, stanowiących całość techniczno-użytkową służącą do wytwarzania biogazu, biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego.
- a także połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej, magazyn biogazu lub instalacja magazynowa w rozumieniu art. 3 pkt 10a ustawy - Prawo energetyczne wykorzystywana do magazynowania biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego;
W ocenie Sądu stanowiąca przedmiot zaskarżonej decyzji inwestycja bez wątpienia odpowiada definicji określonej w art. 2 pkt 13 u.o.z.e., tym samym nie wymaga spełnienia warunku dobrego sąsiedztwa, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.
Sąd nie podziela także pozostałych zarzutów skargi.
Przedmiotem zaskarżonej decyzji stosownie do art. 59 u.p.z.p. jest ustalenie sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla planowanej inwestycji. Poza zakresem jej rozstrzygnięcia pozostają wskazane w skardze kwestie związane ze skutkami awarii, odbić promieni słonecznych od powierzchni paneli fotowoltaicznych, czy jej wpływu na wartość sąsiednich nieruchomości.
Mając zatem na uwadze, iż zgodnie z analizą funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji, która znajduje się w aktach sprawy, ta spełnia wszystkie warunki określone w art. 61 ust 1 pkt. 2 – 5 u.p.z.p., skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zatem Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło