II SA/Gd 1016/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-12-15

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Stanisław Nowakowski, Tamara Dziełakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy płyta betonowa o powierzchni 12,96 m2, służąca do odprowadzania wody opadowej od budynku i jako miejsce rekreacji, stanowi obiekt budowlany małej architektury podlegający zgłoszeniu, czy też konstrukcję związaną z budynkiem, w przypadku której zastosowanie znajduje art. 51 Prawa budowlanego zamiast art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie zbadały wyczerpująco wszystkich okoliczności sprawy. Kluczowe było ustalenie faktycznej funkcji płyty betonowej. Jeśli płyta służy odprowadzaniu wody i zabezpieczeniu ściany budynku, a jej budowa jest konsekwencją wcześniejszej budowy studzienki, nie stanowi ona samodzielnego obiektu budowlanego, lecz konstrukcję związaną z budynkiem. W takim przypadku zastosowanie powinien znaleźć art. 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48 Prawa budowlanego, który przewiduje nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki płyty betonowej o powierzchni 12,96 m2, przylegającej do budynku mieszkalnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał płytę za obiekt małej architektury wybudowany samowolnie i nakazał jej rozbiórkę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podnosili, że płyta służy do utwardzenia terenu, odprowadzania wody i zabezpieczenia budynku, a jej budowa była wymuszona przez wystającą studzienkę.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.), Sędzia WSA Tamara Dziełakowska, Protokolant Agnieszka Dobroń, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. A., G. F. i R. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki płyty betonowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 stycznia 2003r. nr [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 20 stycznia 2003 r. nr [...] powołując się na art. 48, art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106 poz. 1126) oraz art. 104 k.p.a. nakazał H. A. rozbiórkę płyty betonowej o powierzchni 12,96 m2 przylegającej do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości J. [...] gmina R.. W czasie kontroli przeprowadzonej dnia 14 listopada 2002 r. stwierdzono, że skarżąca w 2002 r. wybudowała płytę betonową przylegającą do przedmiotowego budynku, którego jest współwłaścicielką. Płyta została wylana na gruncie w narożniku budynku i służy do odprowadzania wody opadowej od budynku oraz do rekreacji (płyta została osłonięta parkanami ogrodowymi), a jej wymiary wynoszą 3,60x3,60 m2. W świetle przepisów prawa budowlanego płytę betonową należy uznać za obiekt budowlany małej architektury. Skarżąca nie uzyskała na przedmiotową inwestycję pozwolenia budowlanego; nie dokonała również zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru jej prowadzenia. Wobec powyższego zgodnie z art. 48 prawa budowlanego należało wydać nakaz rozbiórki. H. A. w odwołaniu od wyżej opisanej decyzji stwierdziła, że budowa płyty została wymuszona wykonaniem przez uczestnika postępowania H. G. w miejscu służącym rekreacji wystającej studzienki, szpecącej i stanowiącej zagrożenie dla przechodzących osób. Wykonanie płyty ułatwia również odpływ nadmiaru wody i zabezpiecza ścianę budynku przed niszczeniem. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 czerwca 2003 r. nr [...] powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 i art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając organ stwierdził, że przedmiotowa płyta betonowa jest elementem małej architektury służącym rekreacji codziennej, a nie urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym. Zamiar budowy przedmiotowej płyty, jako obiektu małej architektury, należało zgłosić właściwemu organowi. W sprawie skarżąca nie dokonała zgłoszenia, a zatem dokonana przez nią inwestycja jest samowolą budowlaną, wobec czego organ pierwszej instancji zgodnie z prawem wydał nakaz jej rozbiórki. Skargę na powyższą decyzję złożyli H. A., R. R. i G. F. oświadczając, że betonowa płyta o grubości 10 cm. nie jest obiektem budowlanym, lecz służy do utwardzenia terenu i odprowadzenia wody z połaci dachowych, po uprzednim zaizolowaniu fundamentów. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie oraz obciążenie kosztami postępowania strony skarżącej. Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowa płyta, co wynika z przeprowadzonej wizji lokalnej, nie jest urządzeniem budowlanym związanym z obiektem budowlanym, ale stanowi element małej architektury służący codziennej rekreacji. Ponieważ została ona wybudowana bez wymaganego zgłoszenia, stanowi ona samowolę budowlaną, wobec czego należało wydać nakaz jej rozbiórki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm. zwanej dalej P.p.s.a). Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Skarga jest uzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Organy administracji publicznej tak pierwszej, jak i drugiej instancji zakwalifikowały przedmiotową płytę betonową jako obiekt budowlany małej architektury. Tymczasem w protokole z kontroli przeprowadzonej na przedmiotowej nieruchomości w dniu 14 listopada 2002 r. napisano, że płyta o grubości 5 cm służy do odprowadzania wody opadowej od budynku, a także jako kącik rekreacji. Podobne stwierdzenie znajduje się w uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji. Organ drugiej instancji nie ustosunkował się ponadto do twierdzenia skarżącej, według której wylanie betonu konieczne było ze względu na wykonanie przez jedną ze współwłaścicielek nieruchomości studzienki stanowiącej zagrożenie dla przechodzących osób. W odwołaniu od decyzji pierwszej instancji skarżąca podnosi, iż betonowa płyta ułatwia odpływ nadmiaru wody gromadzącej się wskutek opadów i zabezpiecza ścianę budynku przed niszczeniem. W związku z powyższym w ocenie Sądu organy administracji wydając decyzję nie zbadały w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności sprawy. Miało to istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, bowiem w przypadku ustalenia, że przedmiotowa inwestycja w istocie jest konsekwencją wcześniejszej budowy studzienki oraz że służy odprowadzaniu wody i zabezpieczeniu ściany budynku przed zniszczeniem, a więc, że nie jest samodzielnym obiektem budowlanym, lecz konstrukcją związaną z budynkiem objętym pozwoleniem na budowę, organy administracji publicznej nie mogłyby zastosować sankcji przewidzianej w art. 48 prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia, że przedmiotowa płyta nie jest samodzielnym obiektem budowlanym organ administracji nie mógł zastosować art. 48, ale art. 51 prawa budowlanego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Rozpoznając sprawę ponownie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Człuchowskim powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu ustalenia funkcji przedmiotowej płyty. Ustalenia oraz ich konsekwencje prawne winny być określone zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 718).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło